Trung Quốc chuẩn bị tấn công tiểu hành tinh bằng tên lửa có tốc độ Mach 26

Hình ảnh minh họa Trung Quốc lựa chọn tiểu hành tinh nhỏ gần Trái Đất để thực hiện sứ mệnh va chạm với tốc độ Mach 26. Ảnh: Magnific

Theo các nhà nghiên cứu, Trung Quốc tấn công tiểu hành tinh 2015 XF261 trong kế hoạch phóng tàu vũ trụ dự kiến diễn ra vào năm 2029 hoặc 2030, do Li Mingtao, nhà khoa học trưởng phụ trách phòng thủ hành tinh tại Cơ quan Vũ trụ Quốc gia Trung Quốc (CNSA), dẫn dắt. Các nhà nghiên cứu thuộc CNSA và Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc cho biết nhiệm vụ hướng đến một kịch bản phòng thủ hành tinh thực tế hơn thử nghiệm DART mà NASA từng thực hiện, khi mục tiêu là thay đổi trực tiếp quỹ đạo tiểu hành tinh so với Trái Đất, thay vì chỉ làm lệch quỹ đạo một tiểu hành tinh quay quanh tiểu hành tinh khác. South China Morning Post (SCMP) dẫn lời nhóm nghiên cứu cho biết cú va chạm thậm chí có thể làm vỡ hoặc phá hủy cấu trúc tiểu hành tinh, nếu điều đó thật sự cần thiết.

Tốc độ va chạm vượt xa nhiệm vụ DART của NASA

Con tàu đảm nhận vai trò va chạm sẽ lao vào mục tiêu với tốc độ vượt 5,6 dặm mỗi giây, tương đương hơn 9 km mỗi giây, nhanh hơn hẳn con số 3,8 dặm mỗi giây, tức khoảng 6,1 km mỗi giây, mà tàu DART của NASA từng đạt được khi đâm vào mục tiêu của mình. Theo tài liệu nghiên cứu, cú va chạm có thể diễn ra trong giai đoạn tiểu hành tinh áp sát Trái Đất vào năm 2029 hoặc 2030, khi vật thể này bay cách hành tinh của chúng ta khoảng 4,3 triệu dặm, tức gần 6,9 triệu km. Vận tốc va chạm lúc đó tương đương hơn Mach 26 khi tính ở mực nước biển.

Hai tàu vũ trụ trong một nhiệm vụ chưa từng có tiền lệ

Ngoài con tàu làm nhiệm vụ va chạm, Trung Quốc còn đưa thêm một tàu quan sát riêng vào nhiệm vụ, chuyên theo dõi tiểu hành tinh trước, trong và sau cú đâm. Con tàu quan sát sẽ ghi nhận biến động quỹ đạo, hình dạng và bề mặt tiểu hành tinh, đồng thời nghiên cứu cấu trúc bên trong của vật thể này. Khác với sứ mệnh Hera mà Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA) từng phóng riêng để khảo sát hiện trường sau vụ va chạm DART, Trung Quốc lựa chọn đưa cả tàu va chạm lẫn tàu quan sát vào cùng một nhiệm vụ duy nhất. Hai tàu sẽ phóng cùng nhau rồi tách ra giữa hành trình, một tàu lao thẳng tới điểm va chạm, trong khi tàu còn lại tận dụng lực hấp dẫn của Sao Kim để đổi hướng bay và quan sát hậu quả cú đâm.

Bốn mục tiêu và tiểu hành tinh 2015 XF261

Theo SCMP, nhiệm vụ tấn công tiểu hành tinh của Trung Quốc tập trung vào bốn mục tiêu, gồm bắn trúng mục tiêu chính xác, làm thay đổi thành công quỹ đạo tiểu hành tinh, đo đạc chính xác kết quả va chạm và xác nhận Trái Đất vẫn an toàn sau thử nghiệm. Tàu vũ trụ sẽ nhắm vào tiểu hành tinh gần Trái Đất mang tên 2015 XF261, vật thể mà các nhà thiên văn học phát hiện lần đầu năm 2015 nhưng chưa nghiên cứu nhiều. Các nhà khoa học ước tính tiểu hành tinh này rộng khoảng 98 feet, tức gần 30 mét, dù kích thước chính xác vẫn còn chưa rõ.

Giới khoa học cho rằng mục tiêu lần này của Trung Quốc là một vật thể nhỏ hơn nhưng có cấu trúc rắn chắc và đặc hơn, khác hẳn mục tiêu mà DART từng nhắm tới, một khối đá vụn rộng tới 525 feet, tức khoảng 160 mét. Nhiệm vụ hướng tới cung cấp dữ liệu quý giá về cách dùng va chạm động năng để làm lệch quỹ đạo tiểu hành tinh, phục vụ năng lực phòng thủ hành tinh trong tương lai.

Nhiệm vụ đối mặt nhiều thách thức lớn, trong đó có việc tự động xác định mục tiêu và đo lường hiệu ứng va chạm. Các nhà khoa học kỳ vọng sẽ hiểu thêm về kích thước, hình dạng và chuyển động quay của tiểu hành tinh trước khi cú va chạm diễn ra, trong khi tàu vũ trụ phải tự xác định và bắn trúng mục tiêu mà không có sự hướng dẫn theo thời gian thực từ Trái Đất. Sau va chạm, các nhà nghiên cứu sẽ theo dõi mọi biến động quỹ đạo để xác nhận việc làm lệch hướng có thành công hay không.