Trung Quốc đưa ra 4 “lằn ranh đỏ” trước hội nghị thượng đỉnh Trump - Tập

Các thành viên đội danh dự quân đội Mỹ diễn tập nghi thức đón tiếp với quốc kỳ Trung Quốc và quốc kỳ Mỹ trước chuyến thăm cấp nhà nước của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tới Nhà Trắng. Ảnh: Reuters.

Đại sứ Trung Quốc tại Mỹ Xie Feng (Tạ Phong) ngày 23/9 cảnh báo Bắc Kinh có những “lằn ranh đỏ” không thể bị vượt qua, trong đó có vấn đề Đài Loan và dân chủ, nhân quyền. Tuyên bố được đưa ra ngay trước thềm cuộc gặp giữa Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Washington trong tuần này.

Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh quan hệ Trung-Mỹ vẫn bị phủ bóng bởi hàng loạt bất đồng, từ thương mại, mất cân bằng kinh tế cho tới vấn đề Đài Loan. Cả Washington và Bắc Kinh đều đang tìm cách duy trì sự ổn định cho mối quan hệ giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới, dù những khác biệt chiến lược vẫn còn rất sâu sắc.

Trong bài viết đăng trên Nhân Dân Nhật Báo, cơ quan ngôn luận chính thức của đảng Cộng sản Trung Quốc, Đại sứ Tạ Phong cho rằng cách hai nước xử lý bất đồng sẽ phụ thuộc đáng kể vào thiện chí của mỗi bên.

Theo ông, Mỹ cần chấm dứt việc “bịa đặt các cái cớ” như an ninh quốc gia, mất cân bằng kinh tế hay lao động cưỡng bức để tìm cách kiềm chế Trung Quốc.

“Các bên cần đối xử với nhau bằng thiện chí và quản lý đúng đắn những khác biệt”, ông Tạ viết.

Đại sứ Trung Quốc nhấn mạnh rằng quan hệ giữa hai nước không chỉ tác động đến Washington và Bắc Kinh mà còn có ảnh hưởng rộng hơn đối với kinh tế và chính trị toàn cầu.

Khi Trung Quốc và Mỹ hợp tác, hai bên đều có thể hưởng lợi. Ngược lại, nếu hai nước chuyển sang đối đầu, cả hai sẽ phải chịu tổn thất, ông Tạ nói.

Trung Quốc nêu 4 “lằn ranh đỏ”

Trong thông điệp được đưa ra trước cuộc gặp cấp cao tại Washington, ông Tạ khẳng định Trung Quốc sẽ không chấp nhận việc các lợi ích cốt lõi của nước này bị thách thức.

“Chủ quyền, an ninh và lợi ích phát triển của Trung Quốc không thể bị xâm phạm, và bốn lằn ranh đỏ - vấn đề Đài Loan, dân chủ và nhân quyền, con đường và hệ thống phát triển, quyền phát triển - không thể bị thách thức”, ông Tạ viết.

Đây là bốn vấn đề mà Bắc Kinh xem là những lợi ích quan trọng trong quan hệ với Washington.

Ông Tạ đồng thời nhấn mạnh rằng Trung Quốc cam kết theo đuổi con đường phát triển hòa bình và hy vọng Mỹ cũng lựa chọn cách tiếp cận tương tự.

Bên cạnh Đài Loan, Bắc Kinh cũng nhiều lần phản đối những chỉ trích của Washington liên quan đến dân chủ và nhân quyền tại Trung Quốc. Trong bài viết lần này, ông Tạ đặt những vấn đề đó cùng với mô hình phát triển và quyền phát triển của Trung Quốc vào nhóm các “lằn ranh đỏ” mà Bắc Kinh cho rằng Mỹ không nên vượt qua.

Đại sứ Trung Quốc cũng cho rằng ngoại giao cấp cao đóng vai trò như một “bàn tay vững chắc” giúp định hướng quan hệ Trung-Mỹ.

Theo ông, sự khác biệt giữa hai nước là điều khó tránh khỏi, nhưng khác biệt không đồng nghĩa với việc hai bên phải đối đầu.

“Những khác biệt không phải là điều đáng sợ”, ông Tạ viết.

Bắc Kinh chỉ trích tư duy “cạnh tranh chiến lược” của Washington

Cùng ngày, một bài bình luận khác trên Nhân Dân Nhật Báo tiếp tục đưa ra thông điệp cứng rắn về cách Trung Quốc nhìn nhận những khó khăn gần đây trong quan hệ với Mỹ.

Bài viết cho rằng nhận thức “sai lầm” của Washington về Trung Quốc, cùng việc Mỹ không thể từ bỏ tư duy “cạnh tranh chiến lược”, là nguyên nhân cơ bản khiến quan hệ song phương liên tục gặp trở ngại.

“Những thăng trầm của quan hệ Trung-Mỹ trong những năm gần đây cho thấy rõ nhận thức sai lầm của Mỹ về Trung Quốc và việc nước này không sẵn sàng từ bỏ khái niệm ‘cạnh tranh chiến lược’ là nguyên nhân căn bản dẫn tới những khó khăn lặp đi lặp lại”, bài bình luận viết.

Bài viết không đưa ra thêm chi tiết về những vấn đề cụ thể mà họ cho là xuất phát từ cách tiếp cận này của Washington.

Thay vào đó, bài bình luận kêu gọi cả hai bên trân trọng đà cải thiện quan hệ đạt được sau “những cái giá lớn”, duy trì đúng hướng và loại bỏ các yếu tố gây cản trở.

Bài viết được đăng dưới bút danh “Zhong Sheng”, có nghĩa là “Tiếng nói Trung Quốc”. Đây là bút danh thường được Nhân Dân Nhật Báo sử dụng cho các bài viết thể hiện quan điểm về chính sách đối ngoại của Bắc Kinh.

“Đặc biệt, phía Mỹ cần duy trì tính liên tục và ổn định trong chính sách, thực hiện các cam kết của mình và tạo thêm sự chắc chắn cho quan hệ song phương”, bài bình luận nhấn mạnh.

Thông điệp này được đưa ra chỉ vài ngày trước cuộc gặp giữa ông Tập và ông Trump, cho thấy vấn đề ổn định quan hệ và kiểm soát bất đồng sẽ tiếp tục là một trong những nội dung quan trọng tại Washington.

Trong khi hai nhà lãnh đạo tìm cách duy trì đà ổn định của quan hệ Trung-Mỹ, những vấn đề như thương mại, Đài Loan và cách hai nước nhìn nhận lẫn nhau vẫn có thể trở thành những điểm gây sức ép trong quan hệ song phương.