Trung Quốc triển khai AI để ngăn chặn tham nhũng trong đấu thầu
Động thái này diễn ra trong bối cảnh chiến dịch bài trừ tham nhũng kéo dài nhiều năm của ông Tập Cận Bình đang được đẩy mạnh quyết liệt.
Một người tham dự Hội nghị Trí tuệ Nhân tạo Thế giới tại Thượng Hải, Trung Quốc. Ảnh: Reuters.
Chính phủ Trung Quốc vừa ban hành các hướng dẫn mới về việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào hệ thống đấu thầu công khai nhằm ngăn chặn các thỏa thuận ngầm và hành vi tham nhũng. Động thái này diễn ra trong bối cảnh chiến dịch bài trừ tham nhũng kéo dài nhiều năm của ông Tập Cận Bình đang được đẩy mạnh quyết liệt.
Theo Ủy ban Phát triển và Cải cách Quốc gia cùng bảy cơ quan liên quan, các công cụ tăng cường bởi trí tuệ nhân tạo sẽ được sử dụng để phát hiện những bất thường trong hồ sơ mời thầu, giám sát quyết định của các hội đồng thẩm định và đưa ra các đề xuất dựa trên khả năng tư duy giống như con người.
Hệ thống công nghệ mới này được kỳ vọng sẽ trở thành công cụ đắc lực để đào sâu các manh mối nghi vấn thông đồng thầu, từ đó cung cấp cơ sở tham chiếu cho các cơ quan thực thi kỷ luật và pháp luật. Những chỉ dẫn này được đưa ra sau lời kêu gọi của ông Tập Cận Bình vào đầu năm ngoái về việc làm phong phú thêm bộ công cụ phòng chống tham nhũng quốc gia.
Tại cuộc họp của Ủy ban Kiểm tra Kỷ luật Trung ương, cơ quan giám sát tham nhũng hàng đầu Trung Quốc cũng nhấn mạnh việc sử dụng dữ liệu lớn để trao quyền cho cuộc chiến chống lại các hành vi sai trái và suy thoái đạo đức trong bộ máy công quyền.
Trên thực tế, trí tuệ nhân tạo đã bắt đầu mang lại những kết quả cụ thể trong công tác thanh tra tại nước này. Điển hình là trường hợp tại tỉnh Chiết Giang vào tháng một năm ngoái, một quản trị viên tài sản nhà nước tên là Feng Jiang đã bị bắt giữ sau khi hệ thống trí tuệ nhân tạo phát hiện các dấu hiệu sai phạm trong nhiều quy trình đấu thầu dự án công.
Qua điều tra, cơ quan chức năng xác định ông này đã nhận hối lộ hàng trăm nghìn nhân dân tệ từ các nhà thầu để làm trung gian mua chuộc các thành viên trong hội đồng xét thầu. Vụ việc sau đó được truyền thông quốc gia lấy làm ví dụ điển hình cho hiệu quả của công nghệ trong việc giám sát quan chức.
Đại diện cơ quan chống tham nhũng địa phương thừa nhận rằng với số lượng dự án đấu thầu khổng lồ, con người không thể rà soát kỹ lưỡng từng hồ sơ một cách thủ công. Sức mạnh của dữ liệu lớn nằm ở khả năng cung cấp các đầu mối hữu ích để các điều tra viên có thể theo dõi từng bước và bóc gỡ toàn bộ vụ án một cách khoa học.
Đối với trường hợp của Feng Jiang, tòa án đã đưa ra phán quyết cuối cùng vào tháng mười một vừa qua với mức án hai năm sáu tháng tù giam. Việc chính thức hóa các hướng dẫn ứng dụng công nghệ số không chỉ giúp tối ưu hóa nguồn lực kiểm tra mà còn tạo ra sự răn đe mạnh mẽ đối với các đối tượng có ý định trục lợi từ ngân sách quốc gia. Các chuyên gia nhận định rằng sự kết hợp giữa thuật toán phân tích hành vi và dữ liệu thầu lịch sử sẽ khiến những thủ đoạn gian lận tinh vi nhất cũng khó có thể lọt qua lưới sắt của công nghệ trong tương lai gần.
