Trường THCS Văn Yên: Sáu thập kỷ ươm mầm tri thức và khát vọng vươn xa
Thời gian tựa như một dòng chảy miệt mài, không ồn ào nhưng luôn mang sức mạnh của phù sa bồi đắp. Có những mái trường neo đậu vào tâm trí ta chỉ bằng một cái tên, một tiếng trống trường hay một mùa phượng vĩ đỏ rực...
Hòa chung trong không khí xúc động và tự hào của những ngày mùa thu lịch sử, Trường THCS Văn Yên (Hà Đông, Hà Nội) vừa chính thức long trọng tổ chức Lễ kỷ niệm 60 năm thành lập (1966 - 2026). Sáu thập kỷ đi qua - một chặng đường đủ dài để một ngôi trường khẳng định sứ mệnh trồng người, trở thành miền ký ức thiêng liêng của biết bao thế hệ thầy và trò.
Thuở "thời hoa lửa" và những bước chân mở đường gian khó
Ngược dòng thời gian về năm học 1965 - 1966, giữa lúc cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước bước vào giai đoạn khốc liệt nhất, trường Cấp II Văn Yên đã kiên cường 'nảy mầm' từ chiếc nôi cấp II Lê Lợi. Những ngày đầu thành lập là một bức tranh đầy cảm động về ý chí và tình quân dân sâu đậm. Không bàn ghế kiên cố, lớp học tạm ban đầu chỉ là gian phòng mượn nơi mái đình Xa La, rồi chuyển về học nhờ tại gia đình một cô giáo ở thôn Yên Phúc. Từ sự đùm bọc của nhân dân, những phòng học tranh tre nứa lá đầu tiên đã được dựng lên với ngọn lửa nhiệt huyết của 20 thầy cô giáo và gần 100 học trò.

Các vị đại biểu cùng thực hiện nghi lễ Chào cờ tại buổi kỷ niệm 60 năm thành lập trường THCS Văn Yên.
Trong hoàn cảnh thiếu thốn muôn vàn, một "thời hoa lửa" hào hùng đã được dệt nên bằng mồ hôi và cả máu xương: Hình ảnh thầy và trò tự tay đóng từng viên gạch, vun xới từng luống bạc hà. Bóng dáng người thầy miệt mài bên trang giáo án dưới ánh đèn dầu khuya khoắt. Sự tận hiến quên mình của cô Hiệu trưởng đầu tiên Lê Thị Kim Chung cùng các thế hệ nhà giáo đi trước. Bao thế hệ thầy trò đã gác lại bút nghiên theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, "xẻ dọc Trường Sơn đi cứu nước". Máu và thanh xuân của họ đã hóa thành nhịp cầu bình yên cho tiếng trống trường Văn Yên mãi mãi ngân vang.
Khúc tráng ca vượt thời gian: Từ những bục giảng đất nền đến cơ sở hạ tầng khang trang
Trải qua biết bao thăng trầm lịch sử - từ sự kiện chia tách trường năm 1977, mốc sáp nhập vỡ oà năm 1990, cho đến bước vươn mình tiếp nhận cơ sở mới vào tháng 8/2009 - Trường THCS Văn Yên nay đã vươn lên mạnh mẽ.
Từ mái trường tranh tre ngày nào, cơ ngơi hôm nay đã tọa lạc trên diện tích rộng hơn 9.400m² với hệ thống phòng học kiên cố, 4 phòng bộ môn hiện đại, nhà đa năng, thư viện, phòng truyền thống và sân vận động khang trang. Đặc biệt, mốc son ngày 31/12/2010 khi nhà trường vinh dự được UBND Thành phố Hà Nội công nhận Trường đạt chuẩn Quốc gia chính là minh chứng hùng hồn cho sự nỗ lực không ngừng nghỉ ấy.

Nhà trường đón nhận các lẵng hoa chúc mừng từ cựu học sinh và Trung tướng Lê Minh Hùng, nguyên Cục trưởng Cục Cảnh sát quản lý trại giam, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng, Bộ Công an.
Vườn ươm tài năng và niềm tự hào rạng danh đất học 60 năm qua, di sản lớn nhất mà Trường THCS Văn Yên tạo dựng chính là những mùa quả ngọt tri thức và sự trưởng thành của hàng vạn học sinh. Nhiều học sinh sau khi vào THPT đã tham gia các đội tuyển học sinh giỏi cấp tỉnh, thành phố và dự thi học sinh giỏi quốc gia, đạt thành tích cao; nhiều em thi đỗ vào các trường đại học.
Nhiều học sinh cũ của trường sau này trở thành các nhà khoa học với những học hàm, học vị khác nhau như giáo sư, tiến sĩ. Có cựu học sinh trở thành tướng lĩnh trong Quân đội, Công an, những nhà quản lý, lãnh đạo doanh nghiệp, và có học sinh đã giành huy chương vàng SEA Games…
Mỗi thế hệ đi qua lại để lại một dấu ấn riêng, góp thêm một phần vào câu chuyện chung của Văn Yên. Có thể nói, các thế hệ học sinh của trường đã trở thành niềm tự hào và là một phần trong lịch sử nửa thế kỷ hình thành, phát triển của Văn Yên.
60 năm - một hành trình, nhiều thế hệ tiếp nối
Từ những phòng học tranh tre, nứa lá giữa thời chiến đến một ngôi trường có cơ sở vật chất khang trang, hiện đại; từ gần 100 học sinh ban đầu đến gần 1.300 học sinh hôm nay, hành trình 60 năm của THCS Văn Yên là hành trình của sự bền bỉ và tiếp nối.

Bà Lê Thị Hồng Phượng - Hiệu trưởng trường THCS Văn Yên chia sẻ những cảm xúc tại Lễ kỷ niệm 60 năm thành lập trường THCS Văn Yên - Hà Đông.
Điều làm nên chiều sâu của truyền thống ấy không chỉ nằm ở những con số hay phần thưởng, mà còn ở những câu chuyện về thầy cô, học sinh và nhân dân đã cùng nhau đi qua những năm tháng gian khó. Có những người thầy, người cô đã dành những năm tháng tuổi trẻ cho bục giảng giữa chiến tranh. Có những học sinh đã trưởng thành từ mái trường rồi lên đường thực hiện nghĩa vụ với Tổ quốc. Có những thế hệ khác tiếp tục bước ra từ Văn Yên để trở thành nhà khoa học, nhà quản lý, tướng lĩnh, doanh nhân hay những người lao động đóng góp cho xã hội ở nhiều lĩnh vực.
Phát biểu tại buổi lễ, đại diện Ban giám hiệu, bà Lê Thị Hồng Phượng - Hiệu trưởng trường THCS Văn Yên nhấn mạnh: "Tự hào về truyền thống không có nghĩa là cho phép mình dừng lại. Chúng tôi quyết tâm xây dựng một môi trường giáo dục mang hơi thở của thời đại - đổi mới, sáng tạo và ứng dụng sâu rộng công nghệ số. Thế nhưng, dù vươn cao và đi xa đến đâu, chúng tôi vẫn lấy tình yêu thương và sự tận tâm làm cốt lõi, làm thước đo cho mọi giá trị. Chúng ta sẽ cùng nhau bồi đắp những thế hệ học sinh sắc bén về tri thức và giàu lòng nhân ái. Những con người biết cúi đầu trân trọng cội nguồn, để kiêu hãnh ngầng cao đầu, tự tin sải cánh vươn xa".

Các đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại Lễ kỷ niệm 60 năm thành lập trường THCS Văn Yên - Hà Đông.
60 năm đã đi qua, nhưng những giá trị được gây dựng từ những ngày đầu vẫn tiếp tục được trao truyền. Quá khứ và hiện tại, truyền thống và sự kế thừa cùng hiện diện trong mái trường Văn Yên hôm nay. Một chặng đường mới đang mở ra phía trước, để các thế hệ thầy và trò tiếp tục viết thêm những trang mới trong hành trình phát triển của ngôi trường đã gắn bó với bao thế hệ người dân Hà Đông.
