Truyện tranh Pháp ngữ mở hướng phát triển công nghiệp văn hóa

Diễn ra ngày 4/4 tại TP Hồ Chí Minh, liên hoan "Truyện tranh không biên giới" do Viện Pháp Việt Nam, Viện Pháp tại Campuchia phối hợp cùng France Livre, Phái đoàn Wallonie Bruxelles và các đối tác chủ chốt trong ngành xuất bản Pháp, Campuchia và Việt Nam tổ chức, mang đến một không gian mở, nơi công chúng, nghệ sĩ và các đơn vị xuất bản cùng gặp gỡ.

Ông Gilles Guillot, Giám đốc đặc trách Viện Pháp tại Việt Nam (bìa phải) trao đổi cùng các đối tác trong khuôn khổ ngày hội.

Ông Etienne Ranaivoson, Tổng Lãnh sự Pháp tại TP Hồ Chí Minh nhấn mạnh: “Chúng ta không chỉ có mặt ở đây để tôn vinh một thể loại văn học mà còn để hỗ trợ một ngành công nghiệp sáng tạo đầy tiềm năng”. Theo ông Etienne Ranaivoson, sự phát triển sôi động của truyện tranh tại Việt Nam thời gian qua cho thấy đây là một lĩnh vực trẻ trung, năng động và hội tụ nhiều tài năng.

Ở góc độ tổ chức, ông Gilles Guillot, Giám đốc đặc trách Viện Pháp tại Việt Nam, cho biết liên hoan được xây dựng như một ngày hội chia sẻ và khám phá, nơi công chúng có thể giao lưu với tác giả, tham quan gian hàng, đồng thời tham gia các tọa đàm, workshop để hiểu sâu hơn về truyện tranh.

Điểm nhấn của phần công chúng là lễ trao giải cuộc thi sáng tác truyện tranh năm 2025. Giải nhất thuộc về Trương Hoàng Ngọc Anh (bút danh Nhum), sinh viên Trường Đại học Mỹ thuật TP Hồ Chí Minh, với tác phẩm Be happie.

Chia sẻ về trải nghiệm, Ngọc Anh cho biết: “Dù cực kỳ mê truyện tranh nhưng đây là lần đầu tiên em thử viết, sau đó đem đi dự thi và bất ngờ ẵm luôn giải nhất”.

Ông Etienne Ranaivoson, Tổng Lãnh sự Pháp tại TP Hồ Chí Minh (áo vest đứng giữa) chụp ảnh cùng đại diện các đơn vị xuất bản và các tác giả đạt giải.

Theo bà Vũ Thùy Liên, Phó Giám đốc - Tổng Biên tập Nhà xuất bản Kim Đồng, cuộc thi đã bước sang năm thứ ba và ngày càng thu hút đông đảo người trẻ tham gia. “Có thể thấy, Việt Nam có rất nhiều tác giả tài năng và đam mê truyện tranh. Đây là sân chơi lành mạnh, đồng thời là cơ hội để các bạn học hỏi và khám phá nền truyện tranh lâu đời của châu Âu”, bà Thùy Liên nhận định.

Các tác giả trẻ đạt giải trong cuộc thi năm nay tham gia ngày hội.

Tác giả trẻ Phan Lê chia sẻ: “Khi tham gia chương trình này, em có cơ hội thể hiện bản thân. Những kỹ năng từng nghĩ không làm được, cuối cùng em vẫn có thể kể câu chuyện của mình, thậm chí còn đi xa hơn những gì em tưởng tượng”.

Các hoạt động đa dạng trong ngày hội như không gian đọc sách, ký tặng, triển lãm “Du hành trong không gian thứ 9” và chuỗi workshop sáng tác với sự tham gia của nhiều họa sĩ quốc tế đã góp phần tạo nên một “hệ sinh thái” trải nghiệm trọn vẹn cho công chúng yêu truyện tranh.

Song song với không gian công chúng, liên hoan còn mở ra khu vực Comic Market (B2B), nơi các nhà xuất bản và studio hoạt hình từ Việt Nam, Pháp và Campuchia gặp gỡ, trao đổi bản quyền và tìm kiếm cơ hội hợp tác.

Tọa đàm "Truyện tranh không biên giới" với sự tham gia của các diễn giả đến từ nhiều nước trên thế giới.

Theo ông Gilles Guillot, đây là phần quan trọng nhằm hướng đến các dự án xuất bản trong tương lai. Giám đốc đặc trách Viện Pháp tại Việt Nam cho biết, nhiều tác phẩm truyện tranh Pháp ngữ sẽ sớm được giới thiệu tại Việt Nam, như “La bombe” hay “Le monde de Sophie” phiên bản truyện tranh do Nhà xuất bản Kim Đồng phát hành. Loạt truyện Astérix cũng sẽ được bổ sung thêm các tập mới, cho thấy thị trường truyện tranh dịch tại Việt Nam đang mở rộng.

Tổng Lãnh sự Pháp tại TP Hồ Chí Minh, ông Etienne Ranaivoson khẳng định những hoạt động tại liên hoan là kết quả của một quá trình hợp tác dài hơi giữa Việt Nam, Pháp, Bỉ và Campuchia, từ đào tạo, hội thảo đến tổ chức cuộc thi. Ông Etienne Ranaivoson kỳ vọng: “Các hoạt động giao lưu và gặp gỡ hôm nay sẽ mở ra những cơ hội hợp tác tốt đẹp, là tiền đề để ngày càng có nhiều tác phẩm truyện tranh tiếng Pháp được xuất bản tại Việt Nam”.

Các tọa đàm chuyên đề như “Truyện tranh không biên giới” với sự tham gia của Clément Baloup, Marcelino Truong, Marguerite Abouet và Nguyễn Thành Phong cũng góp phần làm rõ xu hướng phát triển của truyện tranh hiện nay, đồng thời nhấn mạnh truyện tranh như một “ngôn ngữ phổ quát”, có khả năng vượt qua rào cản văn hóa.

Trong khi đó, diễn đàn “Truyện tranh và màn ảnh” cho thấy sự dịch chuyển của truyện tranh sang các lĩnh vực khác như phim, hoạt hình và trò chơi điện tử, phản ánh xu hướng liên ngành của công nghiệp sáng tạo hiện đại.

Từ những hoạt động cụ thể đến các định hướng dài hạn, Liên hoan truyện tranh Pháp ngữ lần thứ nhất tại TP Hồ Chí Minh không chỉ là một sự kiện văn hóa, mà còn cho thấy cách truyện tranh đang từng bước tham gia vào hệ sinh thái công nghiệp văn hóa. Với khả năng kết nối sáng tạo, thúc đẩy hợp tác và nuôi dưỡng thế hệ tác giả trẻ, “nghệ thuật thứ chín” đang đứng trước cơ hội mở rộng biên độ phát triển trong đời sống văn hóa đương đại.