Từ ký ức nhân dân đến hành trình đưa các anh hùng liệt sĩ trở về

Đầu giai đoạn XXV (mùa khô 2025-2026), cán bộ, chiến sĩ Đội K70 (Cục Chính trị Quân khu 7) thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ tại phường Suong, thành phố Suong, tỉnh Tboung Khmum (Campuchia).

Gần 25 ngày bám địa bàn, vượt qua địa hình phức tạp, khí hậu khắc nghiệt và dấu tích chiến tranh phai mờ theo thời gian, cán bộ, chiến sĩ đơn vị đã cẩn trọng tìm kiếm từng mét đất, quy tập được 15 hài cốt liệt sĩ.

Đại tá Đoàn Đình Tinh, Đội trưởng Đội K70 cho biết: Kết quả trên có được từ nguồn tin của ông Cao Ngoi (66 tuổi, trú tại phường Suong). Nhiều năm trước, ông được các bậc cao niên kể lại rằng khu vực này từng chôn cất bộ đội Việt Nam hy sinh trong chiến tranh. Dù chỉ là những ký ức truyền lại, ông Cao Ngoi vẫn luôn ghi nhớ.

Sau khi tiếp nhận thông tin, Đội K70 phối hợp với chính quyền và nhân dân địa phương nhiều lần xác minh. Kết quả xác định được, giai đoạn 1971-1973, khu vực phường Suong từng là nơi chôn cất nhiều bộ đội Việt Nam hy sinh. Từ nguồn tin này, đơn vị tổ chức khảo sát, đối chiếu, khoanh vùng, đào tìm, quy tập được 15 hài cốt liệt sĩ.

Đại tá Đoàn Đình Tinh khẳng định: “Thành công của đợt tìm kiếm, quy tập là kết quả từ sự nỗ lực của cán bộ, chiến sĩ, cùng tình cảm, trách nhiệm, sự giúp đỡ tận tình của chính quyền, lực lượng vũ trang và nhân dân Campuchia. Đây là kinh nghiệm quý được đơn vị đúc rút qua nhiều năm thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trên đất bạn Campuchia”.

Cán bộ, chiến sĩ Đội K70 thực hiện nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ Quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh qua các thời kỳ chiến tranh tại Campuchia.

Thực hiện nhiệm vụ giai đoạn XXV (mùa khô 2025-2026), Đội K70 triển khai tìm kiếm trên địa bàn rộng thuộc hai tỉnh Kampong Cham và Tboung Khmum. Theo Thượng tá Nguyễn Ngọc Dương, Chính trị viên Đội K70, khó khăn lớn nhất là thời gian đã lùi xa, địa hình thay đổi; nhiều khu vực từng là chiến trường nay trở thành khu dân cư, đất sản xuất hoặc rừng cao su. Nhiều nguồn tin phải xác minh, đối chiếu hồ sơ, bản đồ tác chiến, với lời kể nhân chứng mới có thể khoanh vùng, xác định được vị trí khả thi.

Để nâng cao hiệu quả công tác tìm kiếm, Đội K70 xây dựng kế hoạch cụ thể, bám sát từng nguồn tin, phối hợp chặt chẽ với chính quyền, lực lượng vũ trang các địa phương của Campuchia. Trong giai đoạn XXV, đơn vị phối hợp với 16 cơ quan, đơn vị nước bạn tổ chức 25 cuộc gặp gỡ, làm việc, qua đó tiếp nhận được 65 nguồn tin có giá trị phục vụ công tác tìm kiếm.

Nhiều ngày bám địa bàn, cán bộ, chiến sĩ cơ động nhiều km trên những cung đường đất đỏ, đến từng phum, sóc gặp nhân chứng, đối chiếu hồ sơ, bản đồ, với ký ức của những người từng chứng kiến chiến tranh. Theo Đại tá Đoàn Đình Tinh, chính sự kiên trì cùng sự đồng hành của chính quyền và nhân dân Campuchia đã góp phần nâng cao hiệu quả tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ.

Theo bà Cau Sa Ron, Chủ tịch xã Kor, huyện Tboung Khmum, tỉnh Tboung Khmum, cán bộ, chiến sĩ Đội K70 luôn gương mẫu, gần gũi, chân thành, tôn trọng phong tục, tập quán địa phương; thường xuyên giúp đỡ người dân bằng những việc làm cụ thể, tuyên truyền sâu sắc về sự hy sinh của Quân tình nguyện Việt Nam trong cuộc chiến giúp nhân dân Campuchia thoát khỏi thảm họa diệt chủng. Cách làm trách nhiệm, nghĩa tình đã góp phần khơi dậy tinh thần đoàn kết, trách nhiệm của người dân, qua đó cung cấp nhiều thông tin giá trị về các địa điểm nghi có mộ liệt sĩ.

Bà Cau Sa Ron khẳng định: Chính quyền địa phương thường xuyên tuyên truyền, vận động người dân, nhất là các nhân chứng, người cao tuổi từng chứng kiến chiến tranh, chủ động cung cấp thông tin liên quan đến mộ liệt sĩ để phối hợp với Đội K70 xác minh, tổ chức tìm kiếm hiệu quả.

“Chúng tôi mong muốn góp phần đưa các anh hùng liệt sĩ sớm trở về với quê hương, gia đình. Đó là trách nhiệm, tình cảm của chính quyền, nhân dân Campuchia đối với cán bộ, chiến sĩ Quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam đã anh dũng chiến đấu, hy sinh vì sự nghiệp giải phóng nhân dân Campuchia thoát khỏi thảm họa diệt chủng”, bà Cau Sa Ron xúc động cho biết.

Bên cạnh nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ, Đội K70 tích cực thực hiện công tác dân vận, để lại nhiều tình cảm tốt đẹp trong lòng nhân dân Campuchia. Trong giai đoạn XXV, đơn vị tuyên truyền cho hơn 400 lượt người dân về mục đích, ý nghĩa và nhiệm vụ tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ; trao 155 phần quà trị giá 90 triệu đồng tặng các gia đình khó khăn; khám bệnh, cấp thuốc miễn phí cho hơn 300 lượt người dân tại địa bàn thực hiện nhiệm vụ. Những việc làm thiết thực đã góp phần chăm lo đời sống nhân dân, củng cố tình đoàn kết, hữu nghị truyền thống giữa nhân dân và lực lượng vũ trang hai nước, đồng thời mở rộng mạng lưới nhân chứng, nguồn tin phục vụ công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ.

Với sự phối hợp trách nhiệm, hiệu quả của chính quyền, lực lượng vũ trang và nhân dân Campuchia, trong mùa khô 2025-2026, Đội K70 tổ chức đào tìm tại 75 vị trí, san lấp hơn 11.300m³ đất đá, quy tập được 61 hài cốt liệt sĩ là cán bộ, chiến sĩ Quân tình nguyện và chuyên gia Việt Nam hy sinh qua các thời kỳ trên đất bạn Campuchia.

Theo Thượng tá Nguyễn Ngọc Dương, bước vào giai đoạn XXVI (mùa khô 2026-2027), Đội K70 tiếp tục triển khai đồng bộ các giải pháp nâng cao hiệu quả nhiệm vụ. Trọng tâm là thu thập, khai thác nguồn tin từ cựu chiến binh, thân nhân liệt sĩ và nhân dân hai nước; đẩy mạnh tuyên truyền, vận động người dân cung cấp thông tin; bồi dưỡng tiếng Khmer, nâng cao hiệu quả công tác dân vận; khảo sát các khu vực nghi có mộ liệt sĩ trên cơ sở kết hợp hồ sơ lưu trữ, sơ đồ trận đánh với thực địa. Đồng thời, đơn vị chú trọng giáo dục, quán triệt cán bộ, chiến sĩ, chuẩn bị chu đáo phương tiện, cơ sở vật chất, quyết tâm hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ.