Từ sân chơi robot đến hành trình phát triển nhân lực công nghệ trẻ ở Tây Ninh

Ngày 26/8, Vòng chung kết Cuộc thi Robocon tỉnh Tây Ninh lần thứ nhất năm 2026 diễn ra với 38 đội thi xuất sắc, được lựa chọn từ 223 đội đăng ký tham gia. Đây là dịp để các đội đưa kiến thức được học về lập trình, cảm biến, điều khiển, tự động hóa vào thực hành thông qua việc trực tiếp vận hành robot trên sa bàn.

Các đội thi tại vòng chung kết Robocon tỉnh Tây Ninh lần thứ nhất năm 2026. (Ảnh: Ban tổ chức).

Không khí thi đấu sôi nổi tại vòng chung kết cho thấy sức hút của một sân chơi kết hợp giữa kiến thức và thực hành. Mỗi đội phải tính toán phương án, lập trình, điều khiển robot và xử lý những tình huống phát sinh trong quá trình thi đấu. Những thao tác của robot phía trên sa bàn là kết quả của quá trình thiết kế, thử nghiệm và điều chỉnh của các thành viên trong đội.

Theo Sở Khoa học và Công nghệ tỉnh Tây Ninh, mục tiêu của cuộc thi không đơn thuần là tìm ra đội có robot đạt thành tích cao nhất. Quan trọng hơn, sân chơi tạo điều kiện để học sinh, sinh viên chuyển những kiến thức lý thuyết thành sản phẩm cụ thể; từ một ý tưởng ban đầu có thể xây dựng chương trình, thuật toán và biến thành những chuyển động thực tế của robot.

Quá trình hoàn thiện một sản phẩm robot cũng giúp người học hình thành nhiều kỹ năng cần thiết. Đó là tư duy logic, khả năng giải quyết vấn đề, lập trình, làm việc nhóm và tinh thần kiên trì. Robot hoạt động chưa chính xác, chương trình phát sinh lỗi hay một phương án thử nghiệm không đạt yêu cầu đều trở thành những bài học thực tế, buộc các đội phải tìm nguyên nhân, điều chỉnh và thử nghiệm lại.

Đây cũng chính là quá trình thực hành những kỹ năng quan trọng trong nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo. Thay vì chỉ tiếp nhận kiến thức, học sinh, sinh viên được trực tiếp đặt câu hỏi, tìm giải pháp, kiểm chứng kết quả và hoàn thiện sản phẩm từ thực tế.

Trong bối cảnh trí tuệ nhân tạo, robotics, tự động hóa và nhiều công nghệ mới đang ngày càng hiện diện sâu trong sản xuất, giáo dục và đời sống, việc tạo điều kiện để thế hệ trẻ sớm tiếp cận khoa học, công nghệ được xem là một trong những yếu tố quan trọng đối với quá trình phát triển nguồn nhân lực.

Từ sân chơi Robocon, Tây Ninh cũng hướng đến việc hình thành một hệ sinh thái hoạt động khoa học, công nghệ dành cho học sinh, sinh viên thay vì chỉ tổ chức thi đấu theo từng đợt.

Theo định hướng của địa phương, ngành khoa học và công nghệ phối hợp với ngành giáo dục và đào tạo, nội vụ, các trường học cùng những đơn vị liên quan tiếp tục tạo môi trường để hoạt động nghiên cứu khoa học, lập trình và robotics được duy trì thường xuyên. Trong đó, việc từng bước hình thành các câu lạc bộ STEM, robotics được xem là hướng đi nhằm đưa hoạt động sáng tạo công nghệ đến gần hơn với học sinh.

Bên cạnh đó, Tây Ninh hướng tới tăng cường kết nối học sinh, sinh viên với các chuyên gia, trường đại học, doanh nghiệp công nghệ và các hoạt động đổi mới sáng tạo trên địa bàn. Qua những kết nối này, người trẻ có thêm cơ hội tiếp cận kiến thức mới, trải nghiệm môi trường thực tế và tìm hiểu nhu cầu nhân lực của thị trường.

Cuộc thi Robocon tỉnh Tây Ninh lần thứ nhất năm 2026 vì vậy không chỉ mang ý nghĩa của một cuộc thi kỹ thuật. Đây còn được xem là bước khởi đầu trong việc tạo dựng môi trường thực hành và sáng tạo khoa học, công nghệ, thúc đẩy tư duy số, nghiên cứu và ứng dụng kỹ thuật mới, phục vụ chuyển đổi số và phát triển kinh tế xanh.