Từ T-34 đến T-90S: 65 năm phát triển của lực lượng xe tăng Việt Nam

Lịch sử xe tăng Việt Nam bắt đầu từ ngày 5/10/1959, khi Bộ Quốc phòng thành lập Trung đoàn xe tăng 202. Đây là trung đoàn xe tăng đầu tiên của Quân đội nhân dân Việt Nam và là tiền thân của lực lượng Tăng thiết giáp sau này.

Chưa đầy 1 năm sau, ngày 13/7/1960, chiếc T-34 mang số hiệu 114 đã đặt những vết xích đầu tiên xuống ga Vĩnh Yên, đánh dấu thời điểm xe tăng chính thức hiện diện trên đất Việt Nam.

Những năm sau đó là quá trình xây dựng một lực lượng hoàn toàn mới. Ngày 22/6/1965, Bộ Quốc phòng quyết định thành lập Bộ tư lệnh Thiết giáp, tạo cơ sở để lực lượng tăng thiết giáp phát triển thành một binh chủng chiến đấu quan trọng của Lục quân.

Từ những phương tiện ban đầu, bộ đội Tăng thiết giáp từng bước tích lũy kinh nghiệm huấn luyện, tổ chức đội hình và hiệp đồng chiến đấu.

Năm 1968 đánh dấu bước trưởng thành quan trọng khi xe tăng Việt Nam lần đầu tham gia chiến đấu tại Tà Mây - Làng Vây.

Từ đó, lực lượng Tăng thiết giáp tiếp tục tham gia nhiều chiến dịch lớn như Đường 9 - Nam Lào, Quảng Trị, Tây Nguyên và Chiến dịch Hồ Chí Minh.

Xe tăng trở thành một trong những lực lượng đột kích quan trọng, phối hợp chặt chẽ với bộ binh và các binh chủng khác.

Sau chiến tranh, T-54/T-55, Type 59 và T-62 trở thành những lớp xe tăng quan trọng trong quá trình xây dựng lực lượng.

Đáng chú ý, thay vì chỉ duy trì nguyên trạng, Việt Nam từng bước nghiên cứu cải tiến một số nền tảng cũ, nâng cao khả năng quan sát, điều khiển hỏa lực, thông tin liên lạc và bảo vệ.

Điều này tạo ra một hướng phát triển phù hợp với yêu cầu tận dụng trang bị hiện có đồng thời từng bước đưa công nghệ mới vào lực lượng.

Bước chuyển mới xuất hiện từ năm 2019, khi Lữ đoàn Xe tăng 201 tiếp nhận và biên chế T-90S/SK.

Đây là thế hệ xe tăng có mức độ tự động hóa cao, tích hợp nhiều công nghệ hiện đại, đặt ra yêu cầu mới về huấn luyện, khai thác và bảo đảm kỹ thuật.

Nhìn lại hơn 65 năm, quá trình phát triển của xe tăng Việt Nam không phải là câu chuyện đơn giản về thay thế chiếc xe cũ bằng chiếc xe mới.

Đó là quá trình từ xây dựng lực lượng, tích lũy kinh nghiệm chiến đấu, làm chủ kỹ thuật đến từng bước hiện đại hóa.

Từ T-34 đến T-90S/SK, mỗi thế hệ đều phản ánh một giai đoạn phát triển của lực lượng Tăng thiết giáp Việt Nam.

Ngày nay, các thế hệ xe tăng vẫn có thể cùng tồn tại trong một lực lượng nhiều lớp. Điều quan trọng không chỉ nằm ở việc sở hữu phương tiện hiện đại, mà còn ở khả năng huấn luyện, bảo đảm kỹ thuật, tổ chức lực lượng và làm chủ công nghệ.

Đó chính là nền tảng để lực lượng Tăng thiết giáp tiếp tục phát triển trong những năm tới.