Tuần phim Italy tại Việt Nam và sức mạnh kết nối của điện ảnh

Diễn ra từ ngày 27/10 đến 1/11 tại Trung tâm Chiếu phim Quốc gia, Hà Nội, Tuần phim Italy tại Việt Nam 2026 do Đại sứ quán Italy tại Hà Nội phối hợp với Liên hoan phim châu Á tại Rome tổ chức. Sáu tác phẩm được trình chiếu gồm La Grazia, Il Maestro, Primavera, Gioia Mia, Le Città di Pianura và Diamanti.

Phát biểu tại họp báo chiều 19/10, Đại sứ Italy tại Việt Nam Marco Della Seta nhấn mạnh vai trò của điện ảnh trong việc tăng cường hiểu biết giữa nhân dân hai nước.

“Điện ảnh Italy có một lịch sử đáng tự hào và vẫn tiếp tục phát triển. Tuần phim là cơ hội để khán giả Việt Nam khám phá những ý tưởng, tài năng và câu chuyện mới của Italy đương đại”, ông chia sẻ.

Đại sứ Italy tại Việt Nam Marco Della Seta phát biểu tại họp báo. (Ảnh: Hà Anh)

Câu chuyện về con người và đời sống

Theo đạo diễn Antonio Termenini, Giám đốc nghệ thuật Tuần phim Italy tại Việt Nam và Giám đốc Liên hoan phim châu Á tại Rome, các tác phẩm năm nay phản ánh những góc nhìn đa dạng của điện ảnh Italy đương đại. Ban tổ chức mong muốn giới thiệu những bộ phim của cả các đạo diễn đã thành danh lẫn những tài năng mới.

Mở màn là Ân xá (La Grazia, 2025) của Paolo Sorrentino, bộ phim khai mạc Liên hoan phim quốc tế Venice lần thứ 82. Tác phẩm khắc họa những giằng xé đạo đức của Tổng thống Italy trước các quyết định liên quan đến quyền lực, pháp luật và trách nhiệm cá nhân. Vai diễn giúp Toni Servillo giành Cúp Volpi dành cho Nam diễn viên xuất sắc nhất tại Liên hoan phim Venice.

Bậc thầy quần vợt (Il Maestro, 2025) của Andrea di Stefano lấy bối cảnh năm 1989, khai thác áp lực thành tích và mối quan hệ thầy trò phía sau sân đấu. Bộ phim đạt doanh thu phòng vé 2,2 triệu Euro và nhận hai đề cử tại giải David di Donatello.

Với Mùa Xuân (Primavera, 2025), đạo diễn Damiano Michieletto đưa khán giả trở về Venice năm 1716, theo chân một nữ nghệ sĩ violin trẻ đấu tranh cho tự do.

Trong khi đó, Người yêu dấu (Gioia Mia, 2025), phim đầu tay của Margherita Spampinato, tái hiện không gian văn hóa dân gian Sicily qua câu chuyện về một cậu bé và những mối quan hệ gia đình. Tác phẩm giành Giải thưởng Đặc biệt của Ban giám khảo CINÉ và giải Diễn viên xuất sắc nhất tại Liên hoan phim Locarno năm 2025.

Hai bộ phim còn lại khai thác những trải nghiệm đời thường. Ly cuối (Le Città di Pianura, 2025) của Francesco Sossai theo chân hai người đàn ông trung niên ở vùng Veneto, đối diện cảm giác thất bại và mất phương hướng. Phim từng tranh giải ở hạng mục Un Certain Regard tại Liên hoan phim Cannes năm 2025 và nhận 16 đề cử David di Donatello.

Cuối cùng là Những viên kim cương (Diamanti, 2024) của Ferzan Özpetek. Lấy bối cảnh Rome, bộ phim tôn vinh tình đoàn kết và sức mạnh của phụ nữ qua câu chuyện về những người làm nghề phục trang. Tác phẩm đạt doanh thu hơn 16 triệu Euro, thu hút khoảng 2,1 triệu lượt khán giả tại Italy và nhận nhiều giải thưởng.

Mở màn tuần phim là Ân xá (La Grazia, 2025) của Paolo Sorrentino. (Nguồn: BTC)

Sự đa dạng về đề tài giúp tuần phim tiếp cận nhiều khía cạnh đời sống, từ những lựa chọn khó khăn của cá nhân đến quan hệ gia đình, khát vọng tự do và sự gắn kết giữa con người. Đây cũng là dịp để khán giả khám phá cách các nhà làm phim Italy xây dựng nhân vật, sử dụng ngôn ngữ hình ảnh và kể những câu chuyện mang dấu ấn văn hóa riêng.

Nhà làm phim Trang Đào, đồng sáng lập Doc Cicada, xưởng phim tài liệu tại Hà Nội hoạt động cùng Flâneur Films đánh giá cao cơ hội tiếp cận điện ảnh Italy thông qua chương trình. “Muốn xem phim Italy, nhiều khi người làm phim phải tự tìm kiếm trên mạng hoặc đến các liên hoan phim. Vì vậy, những tuần phim như thế này rất quý, bởi khán giả đại chúng cũng có cơ hội tiếp cận điện ảnh Italy”, cô chia sẻ.

Từ thưởng thức điện ảnh đến kết nối sáng tạo

Bên cạnh các suất chiếu, chương trình tổ chức tọa đàm “Trò chuyện: Điện ảnh không đứng một mình – Tính liên ngành trong nghệ thuật từ góc nhìn điện ảnh”, diễn ra lúc 14h ngày 28/10 tại Casa Italia, số 18 Lê Phụng Hiểu, Hà Nội.

Tại đây, đạo diễn Bùi Kim Quy, nhà sản xuất nghệ thuật Minh Thư và nghệ sĩ Lyon D. Nguyễn sẽ trao đổi về mối quan hệ giữa điện ảnh với các loại hình nghệ thuật khác, từ những yếu tố được tiếp nhận đến giá trị sáng tạo hình thành khi các ngôn ngữ nghệ thuật giao thoa.

Với đạo diễn, nhà sản xuất Nguyễn Lê Hoàng Việt, người đang phát triển dự án phim đầu tay, tuần phim là dịp tìm hiểu cách các nhà làm phim Italy xử lý câu chuyện và hình ảnh. Anh đặc biệt yêu thích Paolo Sorrentino qua tác phẩm The Great Beauty.

“Được xem phim của một đạo diễn đương đại mà mình yêu thích giúp khơi lại cảm hứng sáng tạo, nhất là khi tôi đang phát triển dự án phim đầu tay”, Việt chia sẻ.

Bên cạnh phim của Sorrentino, anh quan tâm đến cách các đạo diễn trẻ xây dựng phim đầu tay, trong đó có Gioia Mia, để tìm thêm gợi ý cho dự án của mình.

Năm nay, đạo diễn Antonio Termenini không thể đến Việt Nam vì lý do sức khỏe, phần nào hạn chế cơ hội giao lưu trực tiếp với chuyên gia điện ảnh Italy mà các nhà làm phim trẻ mong đợi.

Ban tổ chức dự kiến tổ chức các buổi trao đổi với chuyên gia và nhà làm phim Việt Nam nhằm duy trì thảo luận quanh các tác phẩm. Chương trình tại TP. Hồ Chí Minh dự kiến diễn ra muộn hơn khoảng một tuần; lịch chiếu và thông tin giao lưu sẽ được cập nhật trên Facebook và Instagram của Tổng lãnh sự quán Italy tại thành phố.

Toàn bộ suất chiếu được tổ chức miễn phí. Vé phát từ 10h đến 17h hằng ngày, bắt đầu từ ngày 20/10 tại Casa Italy. Theo Ban tổ chức, quyết định trở lại hình thức chiếu miễn phí được đưa ra sau đợt thử nghiệm bán vé năm 2025.

Việc thu phí khi đó nhằm đánh giá tác động đến lượng khán giả và thành phần người xem, không đặt mục tiêu tạo doanh thu. Dù giúp bù đắp một phần chi phí thuê rạp, hình thức bán vé không làm thay đổi đáng kể số lượng khán giả; thậm chí, có người mua vé nhưng không đến xem, khiến những người khác mất cơ hội thưởng thức phim.

Toàn cảnh họp báo giới thiệu về Tuần phim Italy tại Việt Nam năm 2026. (Ảnh: Hà Anh)

Vì vậy, Ban tổ chức ưu tiên hình thức vào cửa tự do, tạo điều kiện để công chúng tiếp cận những tác phẩm điện ảnh Italy đương đại vốn chưa phổ biến tại các rạp chiếu ở Việt Nam.

Về lâu dài, Nguyễn Lê Hoàng Việt mong muốn có thêm các buổi gặp gỡ đạo diễn, đoàn phim và chương trình trao đổi dành cho nhà làm phim trẻ. Anh cũng đề xuất giới thiệu nhiều phim Việt Nam hơn tại Italy, giúp khán giả hai nước hiểu thêm về điện ảnh của nhau và mở rộng hợp tác nghề nghiệp.

Qua sáu tác phẩm cùng các hoạt động trao đổi chuyên môn, Tuần phim Italy tại Việt Nam 2026 góp phần duy trì sự hiện diện của điện ảnh Italy tại Việt Nam, đồng thời mở rộng cơ hội đối thoại văn hóa và kết nối sáng tạo.

Những câu chuyện trên màn ảnh có thể trở thành điểm khởi đầu cho sự thấu hiểu sâu hơn về con người, văn hóa hai nước và những khả năng hợp tác trong tương lai.

Được tổ chức trong khuôn khổ quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam – Italy thiết lập năm 2013, tuần phim tiếp nối chuỗi hoạt động giới thiệu điện ảnh Italy tại Việt Nam. Từ Moviemov năm 2015, Tuần lễ phim Italy năm 2018 đến các kỳ liên hoan phim năm 2023, 2024 và 2025, những chương trình này góp phần đưa tác phẩm của các nhà làm phim Italy đến gần hơn với công chúng Việt Nam.