Tương lai u tối của Avatar sau quyết định cắt giảm ngân sách từ Disney

Trong hơn một thập kỷ, Avatar luôn được xem là "đặc quyền sáng tạo" hiếm có của Hollywood, nơi James Cameron gần như được trao quyền tuyệt đối để theo đuổi những tham vọng điện ảnh vượt xa chuẩn mực thông thường.

Từ phần phim đầu tiên năm 2009 đến Avatar: The Way of Water, đạo diễn từng làm nên Titanic đã biến Pandora thành biểu tượng của công nghệ hình ảnh, kỹ xảo trình diễn và trải nghiệm rạp chiếu quy mô lớn.

Avatar vẫn là thương hiệu khoa học viễn tưởng đặc biệt của Hollywood.

Tuy nhiên, bức tranh phía sau ánh hào quang ấy đang trở nên phức tạp hơn. Avatar: Fire and Ash, phần ba của loạt phim, khép lại hành trình phòng vé với khoảng 1,49 tỷ USD toàn cầu. Đây vẫn là con số khổng lồ với hầu hết các hãng phim, nhưng lại là mức thấp nhất trong lịch sử thương hiệu Avatar, kém xa 2,9 tỷ USD của phần đầu và hơn 2,3 tỷ USD của The Way of Water. Khi ngân sách sản xuất được ước tính lên tới khoảng 400 triệu USD, chưa kể chiến dịch quảng bá toàn cầu, Disney rõ ràng có lý do để thận trọng hơn với hai phần tiếp theo.

Theo các nguồn tin quốc tế, kế hoạch dành cho Avatar 4 và Avatar 5 đang được điều chỉnh theo hướng thực dụng hơn. Thay vì tiếp tục duy trì thời lượng trên ba tiếng như các phần gần đây, Disney muốn các phần mới tiến gần mốc 2 giờ 30 phút. Lý do không chỉ nằm ở nhịp kể chuyện, mà còn ở bài toán phòng vé: phim ngắn hơn đồng nghĩa với việc rạp có thể xếp thêm suất chiếu mỗi ngày, đặc biệt trong những tuần đầu phát hành toàn cầu.

Avatar: Fire and Ash đạt doanh thu lớn nhưng thấp nhất toàn thương hiệu.

Song song với đó là áp lực cắt giảm chi phí. James Cameron từng chia sẻ ông muốn thực hiện Avatar 4 và Avatar 5 trong "một nửa thời gian" với "hai phần ba chi phí", đồng thời cần khoảng một năm để tìm ra cách làm điều đó. Phát biểu này cho thấy ngay cả chính Cameron cũng hiểu rằng mô hình sản xuất khổng lồ của Avatar không thể kéo dài mãi nếu doanh thu không còn tăng trưởng theo cấp số nhân.

Điều khiến người hâm mộ lo lắng là liệu việc siết ngân sách có làm tổn hại linh hồn của Avatar hay không. Từ trước đến nay, sức mạnh của loạt phim không chỉ nằm ở câu chuyện gia đình Jake Sully và Neytiri, mà còn ở cảm giác choáng ngợp khi khán giả được bước vào một thế giới điện ảnh có chiều sâu sinh thái, văn hóa và hình ảnh. Nếu Disney đặt nặng tính hiệu quả, Pandora có nguy cơ mất đi sự rộng lớn từng khiến nó khác biệt với các bom tấn kỹ xảo thông thường.

Avatar 4 và 5 được điều chỉnh theo hướng thực dụng hơn, khán giả lo ngại Pandora sẽ mất đi sự choáng ngợp vốn có.

Dù vậy, tình hình không hoàn toàn u ám. Avatar 4 và Avatar 5 vẫn đang được lên lịch lần lượt vào tháng 12/2029 và tháng 12/2031. Một phần cảnh quay của Avatar 4 đã được thực hiện từ trước để bảo đảm sự liên tục của dàn diễn viên trẻ. Sam Worthington, người thủ vai Jake Sully, từng hé lộ phần bốn sẽ có cú nhảy thời gian lớn, đưa câu chuyện sang giai đoạn trưởng thành hơn của thế hệ con cái nhà Sully. Đây có thể là bước ngoặt giúp thương hiệu thoát khỏi công thức quen thuộc về cuộc chiến giữa người Na'vi và lực lượng khai thác từ Trái đất.

Tuy nhiên, sự thay đổi này cũng đặt James Cameron vào thế khó. Ông là kiểu đạo diễn không nổi tiếng vì thỏa hiệp. Sự nghiệp của Cameron được xây dựng bằng những canh bạc khổng lồ, từ Terminator 2, Titanic đến Avatar. Mỗi lần bị nghi ngờ, ông đều chứng minh khán giả vẫn sẵn sàng trả tiền cho trải nghiệm điện ảnh đủ lớn. Nhưng lần này, đối thủ của ông không chỉ là rủi ro công nghệ hay hoài nghi từ giới phê bình, mà còn là chính bài toán lợi nhuận của Disney trong kỷ nguyên hậu đại dịch, khi rạp chiếu không còn là thói quen mặc định của mọi khán giả.

James Cameron và Disney đang tìm điểm cân bằng cho tương lai Avatar.

Tương lai của Avatar vì thế đang đứng giữa hai lực kéo. Một bên là tham vọng sáng tạo của James Cameron, người luôn muốn đưa điện ảnh vượt qua giới hạn cũ. Bên kia là Disney, tập đoàn buộc phải tính toán từng đồng đầu tư trong bối cảnh các thương hiệu lớn không còn bảo chứng tuyệt đối cho thành công. Nếu tìm được điểm cân bằng, Avatar 4 có thể trở thành cú tái sinh cần thiết cho Pandora. Nhưng nếu sự kiểm soát tài chính làm phẳng đi tầm nhìn của Cameron, hành trình từng được xem là bất khả chiến bại này có thể bước vào chương u tối nhất.