Tuyến đường sắt TP.HCM - Cần Thơ hơn 171.000 tỷ đồng dự kiến khởi công năm 2028

Tuyến đường sắt TP.HCM - Cần Thơ là dự án hạ tầng giao thông trọng điểm với tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 171.000 tỷ đồng, vừa được Ban Quản lý dự án Mỹ Thuận (PMU Mỹ Thuận) báo cáo nghiên cứu tiền khả thi. Đây được kỳ vọng là trục giao thông huyết mạch, rút ngắn thời gian di chuyển và thúc đẩy kinh tế cho toàn vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Quy mô và lộ trình tuyến đường sắt kết nối phía Nam

Theo phương án đề xuất, tuyến đường sắt có tổng chiều dài khoảng 175,2km. Điểm đầu của dự án đặt tại ga An Bình thuộc Phường Dĩ An, TP.HCM và điểm cuối là ga Cần Thơ tại Phường Hưng Phú, TP. Cần Thơ. Tuyến đường sẽ đi qua địa phận của 5 địa phương bao gồm: TP.HCM, Tỉnh Tây Ninh, Tỉnh Đồng Tháp, Tỉnh Vĩnh Long và TP. Cần Thơ.

Tổng mức đầu tư cho dự án được xác định khoảng 171.560 tỷ đồng theo phương án thiết kế đường sắt đi chung cầu với tuyến đường bộ tại khu vực vượt sông Hậu. Trong trường hợp cơ quan chức năng quyết định xây dựng cầu đường sắt riêng biệt, tổng vốn đầu tư dự kiến sẽ tăng lên mức 175.110 tỷ đồng.

Nếu được triển khai đây sẽ là tuyến đường huyết mạch kết nối 2 thành phố trực thuộc Trung ương của Việt Nam. Ảnh minh họa

Tiêu chuẩn kỹ thuật và năng lực khai thác

Dự án được quy hoạch là tuyến đường sắt điện khí hóa, phục vụ vận tải hỗn hợp cả hành khách và hàng hóa. Trong giai đoạn đầu, đơn vị tư vấn đề xuất đầu tư tuyến đường đơn với khổ ray tiêu chuẩn 1.435mm. Tàu khách được thiết kế vận hành với tốc độ tối đa 160km/h, trong khi tàu hàng đạt tốc độ 120km/h.

Hệ thống hạ tầng trên toàn tuyến dự kiến bao gồm 12 ga và 3 khu depot đặt tại Phường Dĩ An, Phường Tân Kiên và TP. Cần Thơ để phục vụ công tác vận hành, bảo trì. Dù giai đoạn 1 là đường đơn, toàn bộ quy hoạch mặt bằng vẫn đảm bảo tiêu chuẩn đường đôi để đáp ứng nhu cầu vận tải dài hạn, dự kiến đủ khả năng phục vụ đến năm 2055.

Tác động kinh tế và giảm tải áp lực logistics

Việc hình thành tuyến đường sắt tốc độ cao này được kỳ vọng sẽ giải quyết bài toán chi phí logistics vốn đang ở mức cao tại khu vực miền Tây. Hiện nay, việc vận chuyển hàng hóa từ Đồng bằng sông Cửu Long lên TP.HCM và các cụm cảng biển Đông Nam Bộ chủ yếu phụ thuộc vào đường bộ, dẫn đến tình trạng ùn tắc và chi phí vận hành lớn.

Khi đi vào khai thác, tuyến đường sắt sẽ cho phép vận chuyển hàng hóa khối lượng lớn với tính ổn định cao. Đối với hành khách, đây sẽ là phương thức di chuyển hiện đại, tăng cường sự liên kết về lao động, du lịch và dịch vụ giữa hai đầu tàu kinh tế phía Nam.

Một góc TP. Cần Thơ hiện nay.

Lộ trình triển khai và nguồn vốn đầu tư công

PMU Mỹ Thuận kiến nghị đầu tư dự án bằng nguồn vốn ngân sách nhà nước (đầu tư công). Theo kinh nghiệm quốc tế, các dự án đường sắt quy mô lớn thường đạt hiệu quả khai thác tốt nhất khi được Nhà nước trực tiếp đầu tư thay vì áp dụng mô hình đối tác công tư (PPP).

Về tiến độ dự kiến:

Trình Quốc hội xem xét: Thời gian tới.
Hoàn thành thiết kế kỹ thuật: Quý I/2028.
Khởi công xây dựng: Quý III/2028.
Hoàn thành dự án: Năm 2035.

Thông tin dự án có thể thay đổi theo các quyết định điều chỉnh quy hoạch và phê duyệt chính thức từ cơ quan có thẩm quyền.