Tuyển sinh đại học năm 2027: Hàng loạt ngành học đổi tên, mã ngành
Từ kỳ tuyển sinh đại học năm 2027, nhiều ngành đào tạo sẽ được điều chỉnh tên gọi, mã ngành theo Thông tư 74/2026/TT-BGDĐT ngày 28-8-2026 quy định Danh mục ngành đào tạo các trình độ của giáo dục đại học (Thông tư 74) của Bộ GD-ĐT, có hiệu lực từ ngày 12-10. Các trường đang khẩn trương rà soát, sắp xếp ngành đào tạo, điều chỉnh tên ngành, mã ngành để công bố và áp dụng theo quy định mới.
Nhiều ngành được sắp xếp, đổi tên
Theo Vụ Giáo dục Đại học (Bộ GD-ĐT), danh mục ngành đào tạo mới gồm 24 lĩnh vực, như Khoa học giáo dục và đào tạo giáo viên; Nghệ thuật; Nhân văn; khoa học xã hội và hành vi; Báo chí và thông tin; Kinh doanh và quản lý; Pháp luật; Khoa học sự sống; Khoa học tự nhiên; Toán và thống kê; Máy tính và công nghệ thông tin; Sức khỏe… Mỗi lĩnh vực gồm nhiều nhóm ngành, trong mỗi nhóm ngành có nhiều ngành đào tạo.
So với danh mục ngành đào tạo trước đây, danh mục ban hành kèm Thông tư 74 có nhiều điều chỉnh về tên gọi, mã ngành. Đáng chú ý, trong nhóm đào tạo giáo viên, các ngành Sư phạm tiếng Anh, Sư phạm tiếng Nga, Sư phạm tiếng Pháp, Sư phạm tiếng Trung Quốc, Sư phạm tiếng Đức, Sư phạm tiếng Nhật, Sư phạm tiếng Hàn Quốc được sắp xếp vào ngành Sư phạm tiếng nước ngoài, mã ngành 140238.
Sinh viên thực hành tại Phòng thí nghiệm Công nghệ vật liệu, Trường ĐH Bách khoa (ĐH Quốc gia TPHCM). Ảnh: THANH HÙNG
Tương tự, các ngành Sư phạm tiếng Bana, Êđê, Jrai, Khmer, H'Mong, Chăm, Xêđăng được sắp xếp vào ngành Sư phạm tiếng dân tộc thiểu số Việt Nam, mã ngành 140223.
Ở nhóm ngành kinh doanh, các ngành Quản trị thương hiệu; Quản trị doanh nghiệp và công nghệ; Quản trị công nghiệp và phát triển doanh nghiệp được sắp xếp vào ngành Quản trị kinh doanh. Các ngành Kinh doanh thời trang và dệt may; Kinh doanh xuất bản phẩm; Kinh doanh nông nghiệp; Kinh doanh và khởi nghiệp nông thôn được sắp xếp vào ngành Kinh doanh thương mại.
Trong lĩnh vực máy tính và công nghệ thông tin, các ngành Khoa học và kỹ thuật máy tính; Khoa học máy tính và thông tin được sắp xếp vào ngành Khoa học máy tính; ngành Khoa học dữ liệu và trí tuệ nhân tạo được sắp xếp vào ngành Trí tuệ nhân tạo; ngành Quản lý hệ thống thông tin vào ngành Hệ thống thông tin; ngành Kỹ thuật phần mềm ô tô vào ngành Kỹ thuật phần mềm.
Tương tự, trong nhóm ngành Sinh học, 11 ngành được sắp xếp vào ngành Sinh học, mã ngành 420101; nhóm ngành Toán học có 10 ngành được sắp xếp vào ngành Toán học, mã ngành 460101.
Các trường khẩn trương rà soát
PGS-TS Bùi Hoài Thắng, Trưởng Phòng Đào tạo, Trường ĐH Bách khoa (ĐH Quốc gia TPHCM), cho biết nhà trường đang đẩy nhanh việc rà soát các ngành, chương trình đào tạo theo danh mục ngành đào tạo mới.
Việc rà soát, điều chỉnh tên ngành là cần thiết trong bối cảnh hệ thống giáo dục đại học đang nỗ lực hoàn thiện và thống nhất dữ liệu. Điều này tạo thuận lợi cho công tác quản lý, thống kê, rà soát dữ liệu người học và dự báo nguồn nhân lực.
* Theo Thông tư 74, trước ngày 1-1-2027 các cơ sở đào tạo phải hoàn thành việc rà soát, phân loại, sắp xếp vào danh mục ngành mới đối với những ngành được phép đào tạo thí điểm, ngành tự chủ mở hoặc mở theo thẩm quyền nhưng chưa có trong danh mục cũ.
* Từ ngày 1-1-2027, các ngành được cập nhật tên gọi, mã ngành theo danh mục mới sẽ tuyển sinh và đào tạo với tên ngành, mã ngành mới. Đối với các khóa tuyển sinh trước thời điểm này, cơ sở đào tạo tiếp tục tổ chức đào tạo theo đúng thông tin đã công bố khi tuyển sinh.
Tại Trường ĐH Công nghệ TPHCM, có 7 ngành cần tiếp tục đối sánh, rà soát để xác định phương án phù hợp với danh mục mới, gồm: An toàn thông tin; Công nghệ ô tô điện; Robot và trí tuệ nhân tạo; Digital Marketing; Quản trị dịch vụ du lịch và lữ hành; Quản trị sự kiện; Công nghệ thẩm mỹ.
Việc rà soát không đồng nghĩa cả 7 ngành đều phải đổi tên. Trên cơ sở đối sánh chương trình đào tạo với danh mục mới, trường sẽ xem xét điều chỉnh tên ngành hoặc tổ chức thành chương trình đào tạo, định hướng chuyên sâu thuộc ngành phù hợp. Các phương án cụ thể sẽ được công bố sau khi hoàn tất việc rà soát.
Trong khi đó, các trường có đào tạo ngành sư phạm ngoại ngữ như Trường ĐH Sư phạm TPHCM, Trường ĐH Sư phạm Hà Nội, ĐH Cần Thơ cũng đang rà soát để thực hiện điều chỉnh theo danh mục ngành đào tạo mới.
Theo đại diện các trường, việc đổi tên các ngành sư phạm ngoại ngữ thành Sư phạm tiếng nước ngoài có thể tác động đến tâm lý người học và nhà tuyển dụng, bởi tên ngành trên bằng tốt nghiệp không thể hiện rõ người học được đào tạo giảng dạy ngoại ngữ nào.
Vì vậy, bên cạnh việc điều chỉnh tên ngành, các trường đề xuất quy định ghi cả tên ngành và tên chương trình đào tạo trên bằng tốt nghiệp, giúp nhận diện rõ chuyên môn của người học.
* TS TRẦN ĐÌNH LÝ, Phó Hiệu trưởng Trường ĐH Nông Lâm TPHCM:
Chuẩn hóa tên ngành, bảo đảm quyền lợi người học
Cần phân biệt rõ ngành đổi tên, ngành điều chỉnh mã ngành và ngành thay đổi vị trí phân loại để cung cấp thông tin chính xác, tránh khiến người học hiểu rằng mọi điều chỉnh đều làm thay đổi chương trình đào tạo.
Tôi đồng tình với định hướng của Thông tư 74, bởi việc chuẩn hóa danh mục ngành góp phần khắc phục những bất cập trong cách gọi tên, phân loại và nhận diện ngành đào tạo. Tên ngành phù hợp với nội dung chuyên môn và thực tiễn nghề nghiệp giúp người học hiểu rõ mình học gì, phát triển năng lực nào, có thể làm việc trong lĩnh vực nào; đồng thời giúp nhà tuyển dụng nhận diện chính xác hơn nền tảng đào tạo của ứng viên.
Theo tôi, quyền lợi người học phải là nguyên tắc xuyên suốt quá trình chuyển đổi. Mỗi trường cần công khai bảng đối chiếu tên ngành, mã ngành cũ và mới; nêu rõ thời điểm, khóa học áp dụng và những nội dung liên quan đến chương trình đào tạo, hồ sơ học tập, văn bằng.
* TS NGUYỄN QUỐC ANH, Phó Hiệu trưởng Trường ĐH Công nghệ TPHCM:
Không để ảnh hưởng đến sinh viên đang học
Việc chuẩn hóa danh mục ngành góp phần nâng cao tính thống nhất, minh bạch trong đào tạo, làm rõ mối quan hệ giữa tên ngành, chương trình đào tạo và văn bằng. Đối với sinh viên đang học, việc rà soát, sắp xếp danh mục ngành không đồng nghĩa với việc thay đổi ngay chương trình, lộ trình học tập hay quyền lợi người học. Nhà trường sẽ căn cứ quy định áp dụng đối với từng khóa để xây dựng phương án chuyển tiếp phù hợp, bảo đảm tính liên tục của quá trình đào tạo.
Những nội dung chuyên môn phù hợp sẽ được kế thừa, cập nhật trong cấu trúc chương trình tương ứng. Nhà trường sẽ xây dựng lộ trình điều chỉnh, công khai thông tin về ngành, chương trình đào tạo, văn bằng và tổ chức tư vấn, hướng dẫn để thí sinh, sinh viên hiểu rõ phạm vi, đối tượng, thời điểm áp dụng, chủ động trong lựa chọn ngành học và quá trình học tập.
* ThS PHẠM THÁI SƠN, Giám đốc Trung tâm Tuyển sinh và truyền thông, Trường ĐH Công thương TPHCM:
Tăng tính minh bạch, trách nhiệm và giải trình
Hiện hệ thống HEMIS (hệ thống cơ sở dữ liệu về đại học) yêu cầu thống nhất dữ liệu về tuyển sinh, đào tạo, ngành đào tạo, cơ sở đào tạo… Việc chuẩn hóa, thống nhất dữ liệu về tuyển sinh, đào tạo, việc làm, kiểm định… sẽ giúp công tác quản lý hiệu quả hơn.
Điểm đáng chú ý của Thông tư 74 là tạo cơ sở cho tự chủ đại học, đồng thời tăng trách nhiệm giải trình. Các trường vẫn có thể phát triển chương trình đào tạo mới nhưng phải xác định rõ chương trình thuộc ngành nào, dựa trên nội dung đào tạo và định hướng nghề nghiệp.
Theo đó, các trường phải rà soát toàn bộ ngành, chương trình đang đào tạo; đối chiếu tên ngành, mã ngành, lĩnh vực, nhóm ngành và cập nhật dữ liệu lên hệ thống HEMIS để bảo đảm tính thống nhất trong quản lý.
THANH MINH ghi
