Tỷ giá yên Nhật tăng mạnh do khả năng BOJ tăng lãi suất, không có dấu hiệu can thiệp

Thống đốc Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BOJ) Kazuo Ueda tại một sự kiện hôm 1/9 - Ảnh: Kyodo.

Đã có một số đồn đoán về việc nhà chức trách can thiệp tỷ giá, nhưng giới phân tích nói rằng dữ liệu của BOJ cho thấy không có động thái can thiệp chính thức nào phía sau phiên tăng mạnh của đồng yên hôm thứ Tư.

Gần cuối phiên, tỷ giá đồng yên so với USD ghi nhận mức tăng gần 2,1%, đạt 155,47 yên đổi 1 USD. Ở mức này, đồng yên đang tiến gần đến mức 155,21 yên/USD, mức cao nhất của đồng yên sau đợt can thiệp thị trường hồi tháng 7. Nếu vượt qua mức này, đồng yên sẽ mạnh nhất so với USD kể từ ngày 6/5.

Đầu giờ sáng nay (4/9), áp lực mất giá đối với đồng USD trong cặp tỷ giá USD/yên vẫn còn lớn. Có thời điểm, yên đạt mức dưới 155,7 yên đổi 1 USD.

TRIỂN VỌNG LÃI SUẤT TĂNG HỖ TRỢ ĐỒNG YÊN

Trước phiên tăng ngày thứ Năm, đồng yên đã tăng giá mạnh trong phiên ngày thứ Tư, làm dấy lên đồn đoán rằng giới chức Nhật Bản đã can thiệp để hỗ trợ đồng tiền này, sau khi hiệu quả từ đợt can thiệp tỷ giá chung hiếm hoi giữa Mỹ và Nhật Bản vào cuối tháng 7 không còn đáng kể.

Tuy nhiên, do không có bằng chứng về hành động can thiệp chính thức, các nhà phân tích cho rằng biến động này phản ánh kỳ vọng rằng BOJ có thể tăng lãi suất với biên độ lớn hơn dự kiến tại cuộc họp diễn ra vào ngày 17-18/9.

Theo hãng tin Reuters, thị trường hiện đang định giá xác suất 75% cho việc BOJ sẽ tăng lãi suất 0,25 điểm phần trăm trong tháng 9 này. Một số nhà giao dịch suy đoán mức tăng thậm chí có thể lớn hơn, lên tới 0,5 điểm phần trăm. Một đợt tăng lãi suất nữa vào tháng 10 cũng được xem là một khả năng có thể xảy ra, dù xác suất không cao.

"Dữ liệu tài khoản hàng ngày của BOJ được công bố hôm nay cho thấy Bộ Tài chính Nhật Bản không thực hiện hoạt động bán USD mua yên nào trong ngày thứ Tư. Thông tin từ các nhà tham gia thị trường cũng cho thấy không có hoạt động 'kiểm tra tỷ giá' nào từ phía Bộ Tài chính Nhật Bản trong ngày thứ Tư”, ông Jeremy Stretch, trưởng bộ phận chiến lược quốc tế tại công ty CIBC Capital Markets, nói với Reuters.

Trong quá trình kiểm tra tỷ giá, chính phủ hoặc ngân hàng trung ương yêu cầu các tổ chức tài chính báo tỷ giá hối đoái, nhưng không thực hiện giao dịch mua hoặc bán.

Phiên tăng giá ngày thứ Năm của đồng yên còn do áp lực giảm giá đè nặng lên đồng USD sau khi Thống đốc Christopher Waller của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) phát biểu rằng nếu các dữ liệu sắp tới xác nhận áp lực lạm phát đang dịu đi, ông sẽ nghiêng về ủng hộ việc giữ nguyên lãi suất tại cuộc họp tháng 9 của Fed.

Các nhà phân tích tại Goldman Sachs nhận định rằng đà tăng của đồng yên trong ngày thứ Năm diễn ra từ từ, khác biệt so với các giai đoạn can thiệp trước đây. Họ cũng cho biết thêm: "Tác động lan tỏa từ biến động của đồng yên khiến đồng USD suy yếu ở các cặp tiền tệ khác cũng hạn chế hơn trong ngày hôm nay so với những đợt biến động trước đó”.

Những phát biểu mang quan điểm cứng rắn về chính sách tiền tệ của ông Hajime Takata, thành viên hội đồng thống đốc BOJ vào hôm thứ Tư cũng là một yếu tố thúc đẩy đà tăng của đồng yên. Ông Takata nói BOJ nên linh hoạt trong việc tăng lãi suất để ứng phó với áp lực lạm phát ngày càng tăng, thay vì tuân thủ lộ trình cố định 6 tháng tăng lãi suất một lần như kỳ vọng hiện nay của thị trường.

“Mức định giá đồng yên trên thị trường đang quá thiên về hướng thắt chặt chính sách. Tuy nhiên, việc thị trường tiếp tục đồn đoán về tốc độ tăng lãi suất nhanh hơn của BOJ đồng nghĩa với việc các vị thế dùng yên để mua USD vẫn có thể bị ép bán trong những ngày tới”, ông Stretch nhấn mạnh.

Trao đổi với Reuters vào ngày thứ Năm, ông Atsushi Mimura -Thứ trưởng Bộ Tài chính Nhật Bản phụ trách các vấn đề quốc tế - nói rằng giới chức nước này "không hài lòng và cũng không an tâm" trước những diễn biến tỷ giá gần đây và "vẫn duy trì trạng thái cảnh giác cao độ".

Giới phân tích nhận định đồng tiền của Nhật Bản vẫn đang gặp khó khăn trong việc tìm kiếm sự hỗ trợ từ các yếu tố cơ bản, do chịu áp lực mất giá từ chênh lệch lãi suất còn lớn, những lo ngại về chính sách tài khóa mở rộng, và sự gia tăng đột biến trở lại của giá năng lượng.

Đầu tuần này, tỷ giá yên giảm quá mốc 160 yên đổi 1 USD, ngưỡng quan trọng thường được xem là yếu tố làm tăng khả năng can thiệp tỷ giá.

VẪN CÒN KHẢ NĂNG CAN THIỆP TỶ GIÁ

Theo Bộ Tài chính Nhật Bản, nước này đã chi khoản tiền kỷ lục khoảng 98 tỷ USD để hỗ trợ đồng yên trong khoảng thời gian từ ngày 30/7 đến ngày 26/8. Mỹ cũng xác nhận việc tham gia vào nỗ lực can thiệp tỷ giá của Nhật Bản hồi cuối tháng 7, trong đó Bộ Tài chính Mỹ sử dụng nguồn dự trữ ngoại tệ để mua vào đồng yên, nhưng không công bố con số chính xác. Một bức ảnh do Reuters chụp ngày 31/7 cho thấy dòng chữ "Mua yên Nhật 5-10 tỷ USD" trên sổ tay của Bộ trưởng Bộ Tài chính Mỹ Scott Bessent.

Hôm thứ Hai tuần này, ông Bessent nói với hãng CNBC rằng ông tin Chính phủ Nhật Bản và BOJ sẽ thực hiện các biện pháp giúp đồng yên mạnh lên. Theo truyền thông Nhật Bản, ông Bessent cũng đã phát tín hiệu kín đáo thúc giục nhà chức trách Nhật truyền tải rõ ràng về lộ trình lãi suất.

Giới chức tại cả Washington và Tokyo đều bày tỏ lo ngại rằng biến động thiếu ổn định của tỷ giá đồng yên có thể gây bất ổn cho thị trường toàn cầu.

Đáng chú ý, giới phân tích cho rằng việc đồng yên mất giá trong thời gian dài có thể khiến các nhà đầu tư ở Nhật Bản giảm nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ. Theo dữ liệu từ Bộ Tài chính Mỹ, tính đến tháng 6, các nhà đầu tư Nhật Bản là nhóm nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ lớn nhất ở nước ngoài, với tổng giá trị nắm giữ lên tới khoảng 1,1 nghìn tỷ USD.

Ông Takuji Okubo, chuyên gia kinh tế trưởng tại công ty Japan Macro Advisors, nói với CNBC rằng "có khả năng" biến động tỷ giá đồng yên trong ngày thứ Năm phản ánh một đợt can thiệp khác của Nhật Bản.

"Tuy nhiên, tôi không cho rằng Bộ Tài chính Nhật Bản từng thực hiện kiểu can thiệp quy mô nhỏ và kín đáo như vậy trong thời gian gần đây. Do đó, đây có lẽ chỉ là phản ứng trước phát biểu của Thống đốc BOJ Kazuo Ueda, trong đó củng cố khả năng về việc BOJ sẽ tăng lãi suất trong tháng 9”, ông Okubo nói.

Hôm thứ Ba, ông Ueda phát tín hiệu tăng lãi suất trong cuộc họp sắp tới.

Trong một báo cáo vào ngày thứ Năm, ngân hàng Deutsche Bank nhận định thị trường đang theo dõi sát sao khả năng can thiệp tỷ giá đồng yên có thể được tiến hành trong giai đoạn thanh khoản thấp của kỳ nghỉ lễ “Tuần lễ Bạc” của Nhật Bản - thời điểm thị trường tài chính nước này đóng cửa 3 ngày ngay sau cuộc họp của BOJ.

Chiến lược gia trưởng Chris Turner của ngân hàng ING chỉ ra rằng kỳ vọng về việc Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) có thể tăng lãi suất trong tháng này sẽ tiếp tục hỗ trợ đồng USD so với đồng yên. Theo ông Turner, để đồng yên tăng giá một cách bền vững, "có lẽ cần một lập trường cứng rắn hơn nhiều từ BOJ, kèm theo các sáng kiến mới nhằm khuyến khích đầu tư trong nước tại Nhật Bản”.