U23 Việt Nam: Từ kỳ tích Thường Châu đến bản lĩnh ông lớn tại giải châu Á 2026

Bóng đá Việt Nam trong gần một thập kỷ qua đã chứng kiến những bước chuyển mình rõ rệt. Hai cột mốc tiêu biểu nhất chính là hành trình lịch sử của U23 Việt Nam năm 2018 tại Thường Châu và sự trỗi dậy đầy bản lĩnh của lứa cầu thủ năm 2026 tại vòng chung kết U23 châu Á. Việc đặt hai thế hệ này lên bàn cân không chỉ để tìm ra sự khác biệt mà còn để thấy được dòng chảy phát triển liên tục của nền bóng đá nước nhà.

Sự ổn định trong khung gỗ: Từ cảm xúc đến sự tĩnh lặng

Ở chiến dịch U23 Việt Nam 2018, Bùi Tiến Dũng không chỉ là một thủ môn mà còn là biểu tượng của niềm tin. Những pha cản phá luân lưu xuất thần tại tứ kết và bán kết đã đưa tên tuổi anh vượt ra khỏi khuôn khổ chuyên môn, trở thành hình ảnh gắn liền với kỳ tích Thường Châu. Tuy nhiên, phong cách của Tiến Dũng mang đậm tính khoảnh khắc và bùng nổ cảm xúc.

Cả Tiến Dũng và Trung Kiên đều mang lại được sự an tâm trong khung thành.

Ngược lại, Trung Kiên của U23 Việt Nam năm 2026 lại mang dáng dấp của một thủ môn hiện đại: ít phô trương nhưng đầy chắc chắn. Anh mang đến sự yên tâm xuyên suốt chiến dịch vòng bảng bằng khả năng chọn vị trí và ra vào hợp lý, đặc biệt trong các cuộc đối đầu trực diện với những đối thủ mạnh đến từ Tây Á. Sự ổn định của Trung Kiên chính là nền móng cho lối chơi kiểm soát mà HLV Kim Sang Sik đang xây dựng.

Ngôi sao lĩnh xướng: Quang Hải và Đình Bắc

Đình Bắc được xem là "của hiếm" của bóng đá Việt Nam trong nửa thập kỷ qua. Từ thể trạng, kỹ thuật đến tư duy, cầu thủ thuộc biên chế Công An Hà Nội luôn thể hiện ở cấp độ cao nhất. Bàn thắng nhấn chìm Ả Rập Xê Út ở lượt cuối vòng bảng là minh chứng cho đẳng cấp của một ngôi sao lớn có khả năng quyết định trận đấu.

Đình Bắc vẫn chưa đạt đến tầm ảnh hưởng như của Quang Hải tại U23 châu Á năm 2018.

Tuy nhiên, để so sánh với Quang Hải của năm 2018 vẫn là một khoảng cách lớn về tầm ảnh hưởng. Quang Hải năm đó là một thực thể khác biệt với những cú sút xa và khả năng xử lý bóng tinh tế trong không gian hẹp. Những pha lập công trước Qatar hay cú sút phạt "cầu vồng tuyết" tại chung kết đã trở thành di sản vĩnh cửu trong lòng người hâm mộ.

Tuyến giữa: Sự tiến hóa về cường độ và tranh chấp

Khu trung tuyến chứng kiến sự thay đổi rõ rệt nhất về triết lý. Lương Xuân Trường của năm 2018 là mẫu tiền vệ điều tiết, thi đấu điềm tĩnh với nhãn quan chiến thuật sắc bén nhưng hạn chế về mặt thể lực. Anh đại diện cho lối chơi dựa trên kỹ thuật và óc quan sát.

Thái Sơn (trái) mang dáng dấp của một tiền vệ hiện đại hơn so với Xuân Trường.

Trong khi đó, Thái Sơn của năm 2026 lại là hình mẫu của một tiền vệ hiện đại: tranh chấp quyết liệt, di chuyển không mệt mỏi và phù hợp với cường độ thi đấu cao. Sự xuất hiện của Thái Sơn phản ánh định hướng mới của bóng đá Việt Nam: chú trọng vào nền tảng thể lực và khả năng pressing liên tục.

Chiến thuật: Từ phòng ngự phản công đến lối chơi chủ động

Năm 2018, dưới thời HLV Park Hang Seo, U23 Việt Nam thường xuyên chơi với đội hình thấp, nhường thế trận và chờ đợi cơ hội phản công dựa vào tốc độ của hai biên. Các phương án tấn công khi đó phần lớn dựa vào nỗ lực cá nhân của Quang Hải hay Công Phượng.

U23 châu Á năm 2018 là màn tra tấn thể lực căng thẳng nhất mà bóng đá Việt Nam từng trải qua.

Đến năm 2026, U23 Việt Nam của HLV Kim Sang Sik đã vận hành một lối chơi chủ động hơn hẳn. Đội hình không còn lùi sâu mà tự tin phối hợp nhóm, thoát pressing mượt mà và thực hiện đa dạng các mảng miếng tấn công. Đặc biệt, các tình huống cố định đã trở thành thứ vũ khí lợi hại, giúp đội bóng nhiều lần khai thông thế bế tắc.

Các học trò của HLV Kim Sang Sik vẫn đang từng bước tạo nên di sản của riêng mình. (Ảnh: AFC)

Dù Thường Châu 2018 mãi là một câu chuyện cổ tích khó thay thế, nhưng nếu lứa U23 năm 2026 có thể bước lên ngôi vương, đó sẽ là lời khẳng định đanh thép: Bóng đá Việt Nam đã thực sự trưởng thành và biết cách chiến thắng bằng bản lĩnh của một ông lớn châu lục.

Dù có là 2018 tại Thường Châu hay 2026 ở Tây Á, CĐV của BĐVN vẫn sẽ là những người được hưởng lợi sau cùng.

Tuệ Nhân