UAV Ukraine 'đi lạc' vào Latvia gây thiệt hại lớn, Thủ tướng Evika Siliņa tuyên bố từ chức

Báo Politico đưa tin, ngày 14/5, trong thông điệp đăng trên mạng xã hội X, Thủ tướng Siliņa khẳng định: "Tôi từ chức, nhưng tôi không bỏ cuộc". Chính phủ hiện tại sẽ tiếp tục điều hành cho đến khi một nội các mới được Quốc hội phê chuẩn.

Cuộc khủng hoảng bùng phát sau khi đảng cấp tiến Progressives – đối tác cánh tả trong liên minh – tuyên bố rút hỗ trợ đối với chính phủ. Nguyên nhân trực tiếp là việc bà Siliņa cách chức Bộ trưởng Quốc phòng Andris Sprūds hôm 10/5 liên quan vụ hai UAV Ukraine bay lạc và đánh trúng các cơ sở dầu mỏ trên lãnh thổ Latvia.

Sau đó, bà Siliņa bổ nhiệm Đại tá Raivis Melnis của quân đội Latvia thay thế ông Sprūds.

Tuy nhiên, động thái này khiến quan hệ trong liên minh đổ vỡ và khiến liên minh Thống nhất Mới của nữ Thủ tướng không còn đủ số ghế để duy trì đa số tại Quốc hội.

Phát biểu sau quyết định từ chức, bà Siliņa chỉ trích các đối thủ chính trị đã đặt "ganh đua chính trị và lợi ích đảng phái hẹp hòi" lên trên trách nhiệm quốc gia. Theo bà, thay vì tìm kiếm giải pháp, nhiều lực lượng chính trị đã "lựa chọn khủng hoảng".

Tổng thống Latvia Edgars Rinkēvičs cho biết sẽ tiến hành tham vấn với tất cả các đảng trong Quốc hội vào ngày 16/5 nhằm tìm kiếm phương án thành lập chính phủ mới.

Bà Siliņa, giữ chức Thủ tướng từ tháng 9/2023, được xem là một trong những lãnh đạo Baltic có lập trường cứng rắn với Nga và ủng hộ mạnh mẽ Ukraine.

Khủng hoảng tại Latvia diễn ra trong bối cảnh an ninh khu vực Baltic ngày càng nhạy cảm kể từ khi xung đột Nga-Ukraine bùng phát toàn diện năm 2022. Latvia cùng với Estonia và Lithuania từ lâu đã cảnh báo nguy cơ xung đột lan rộng hoặc các sự cố ngoài ý muốn có thể tác động trực tiếp tới sườn Đông Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).

Vụ UAV Ukraine rơi xuống lãnh thổ Latvia hôm 8/5 càng làm nổi bật mức độ mong manh của môi trường an ninh khu vực. Các UAV đã tấn công 4 bồn chứa dầu rỗng tại một cơ sở lưu trữ ở Rezekne, cách biên giới Nga khoảng 40 km. Lực lượng cứu hỏa đã khống chế điểm cháy âm ỉ khoảng 30 m2 tại một trong những bể chứa.

Đây không phải là vụ việc đầu tiên liên quan UAV Ukraine đi lạc. Hồi cuối tháng 3, một số UAV lạc hướng của Ukraine đã rơi xuống Latvia cũng như Estonia và Lithuania. Một chiếc lao vào ống khói của nhà máy điện địa phương, trong khi chiếc khác rơi xuống hồ nước đóng băng rồi phát nổ.

Sau vụ việc, Thủ tướng Siliņa cho biết đã yêu cầu ông Sprūds từ chức vì đánh mất đi sự tin tưởng của bản thân bà cũng như của công chúng.

Nữ lãnh đạo khẳng định: "Sự cố UAV xảy ra trong tuần này đã chứng minh rõ ràng rằng, ban lãnh đạo ngành quốc phòng đã không thực hiện được lời hứa về sự an toàn của bầu trời trên đất nước chúng ta". Theo bà, các hệ thống chống UAV của nước này đã không được triển khai đủ nhanh để đối phó với sự cố UAV xâm nhập hôm 7/5.

Thủ tướng Siliņa cũng cho rằng, việc lãnh đạo lĩnh vực quốc phòng là "trách nhiệm to lớn đòi hỏi những kết quả rõ ràng", đặc biệt khi Latvia là một trong những nước chi tiêu cao nhất của NATO tính theo tỷ lệ, với gần 5% GDP.