Ukraine hụt hẫng vì mất chỗ dựa quan trọng ngay cạnh Tổng thống Mỹ Trump
Sau khi Thượng nghị sĩ Mỹ Lindsey Graham đột ngột qua đời, Ukraine mất đi một đồng minh thân cận trong vòng ảnh hưởng của Tổng thống Donald Trump, khiến Kiev lo ngại về những tác động tiêu cực mà họ có thể gặp phải trong cuộc xung đột với Nga.
Thượng nghị sĩ Lindsey Graham thăm Kiev chỉ hai ngày trước khi qua đời. (Ảnh: AP)
Chỉ hai ngày trước khi qua đời, ông Graham có mặt tại Quảng trường Thánh Michael ở thủ đô Kiev, đứng trước những mái vòm dát vàng của tu viện cùng các khí tài quân sự Nga mà Ukraine thu được.
Tại đó, vị nghị sĩ của đảng Cộng hòa mang đến hy vọng cho người Ukraine khi phát biểu với báo chí, rằng dự luật mới nhằm áp các biện pháp trừng phạt kinh tế bổ sung với Nga - văn bản mà ông đã cùng Thượng nghị sĩ Richard Blumenthal của đảng Dân chủ thúc đẩy trong nhiều năm - cuối cùng sắp được thông qua. Ông cho biết sẽ trở về Washington để làm việc với lãnh đạo lưỡng đảng nhằm thúc đẩy dự luật này.
Chỉ sau hai ngày, Ukraine và Mỹ bàng hoàng trước tin ông Graham đột ngột qua đời hôm 11/7.
Giới chức và các nghị sĩ Ukraine cho biết họ vô cùng đau buồn. Trong nhiều năm, ông Graham là một trong những đồng minh thân thiết nhất của Kiev tại Washington, là người trung gian đáng tin cậy giữa Ukraine với Tổng thống Trump, trong bối cảnh nhà lãnh đạo Mỹ có quan hệ đầy sóng gió với Tổng thống Volodymir Zelensky.
Giờ đây, các quan chức Ukraine lo ngại rằng, khi không còn ông Graham, khả năng tác động tới Nhà Trắng sẽ suy giảm trên nhiều phương diện, không chỉ liên quan đến số phận của dự luật trừng phạt Nga.
“Đây là mất mát vô cùng lớn và hoàn toàn bất ngờ. Ông ấy thực sự không thể thay thế. Tôi thậm chí không biết giờ đây còn ai có thể đóng vai trò quan trọng với chúng tôi trong đội ngũ trợ lý thân cận của Tổng thống Trump”, ông Oleksandr Merezhko - nghị sĩ thuộc đảng của Tổng thống Zelensky, nói.
“Ông ấy là cầu nối gần gũi nhất giữa Ukraine, tổng thống của chúng tôi và Tổng thống Trump. Vị thế của chúng tôi trong vòng tròn của ông Trump có thể sẽ yếu đi”, ông Merezhko cho biết thêm.
Trong lời chia buồn, Tổng thống Zelensky gọi ông Graham là một trong những người ủng hộ mạnh mẽ nhất của Ukraine tại Washington và là người luôn giữ liên lạc thường xuyên với Kiev.
Ông Zelensky nhấn mạnh ông Graham đã đến Ukraine 10 lần kể từ khi Nga mở chiến dịch quân sự đặc biệt và luôn sát cánh với người dân Ukraine “vào những thời điểm cần thiết nhất”.
“Chúng tôi luôn duy trì đối thoại và sẽ rất nhớ điều đó”, ông Zelensky viết trong bài đăng trên Telegram.
Chủ tịch Quốc hội Ukraine Ruslan Stefanchuk gọi ông Graham là “người bạn kiên định của Ukraine”, với sự ủng hộ “dựa trên nguyên tắc và hết sức bền bỉ”.
Sau khi ông Trump trở lại Nhà Trắng, các quan chức Ukraine nhanh chóng tìm cách xây dựng quan hệ với những nhân vật đảng Cộng hòa thân cận của nhà lãnh đạo mới, trong bối cảnh vấn đề viện trợ của Washington trở nên khó đoán hơn.
Theo các nghị sĩ Ukraine, ông Graham đóng vai trò trung tâm trong chiến lược này.
Ông Oleksandr Kraiev, chuyên gia phân tích chính trị thuộc tổ chức nghiên cứu Ukrainian Prism, cho biết ông Graham là người đặc biệt nổi tiếng tại Ukraine.
“Ông Graham được nhiều người Ukraine biết đến và yêu mến hơn nhiều chính trị gia Ukraine”, ông Kraiev nhận định.
Theo ông Kraiev, Ukraine có nguy cơ mất đi một người ủng hộ có nhiều ảnh hưởng và thân cận với Tổng thống Trump.
“Tôi không thấy còn ai khác có thể giúp Ukraine duy trì những mối liên hệ quan trọng đó”, ông Kraiev nói.
Hiện tượng hiếm
Ông Graham được nhìn nhận là một hiện tượng chính trị hiếm hoi trong đảng Cộng hòa hiện nay, nơi ông Trump gần như nắm quyền kiểm soát tuyệt đối.
Ông vẫn kiên định với quan điểm đối ngoại bảo thủ truyền thống, bao gồm lập trường cứng rắn chống Nga, thái độ “diều hâu” với Iran và thúc đẩy Nhà Trắng ủng hộ mạnh mẽ Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu hơn nữa.
Ông cũng công khai ủng hộ các đồng minh truyền thống của Mỹ ở châu Âu, cho dù ông Trump nhiều lần dọa rút quân đội Mỹ khỏi lục địa này và chỉ trích Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) gay gắt.
Những quan điểm đó khiến ông Graham nhiều lần đi ngược với chủ trương “Nước Mỹ trên hết” của phong trào “Đưa nước Mỹ vĩ đại trở lại” (MAGA) mà ông Trump khởi xướng.
Dù Tổng thống Trump thường xuyên chỉ trích các nghị sĩ Cộng hòa mà ông cho là chưa đủ trung thành, ông vẫn duy trì quan hệ gần gũi với ông Graham và thường lắng nghe ý kiến của vị thượng nghị sĩ này, đặc biệt trong các vấn đề đối ngoại.
Là một tiếng nói có nhiều trọng lượng tại Thượng viện, ông Graham cũng được các nghị sĩ Dân chủ đánh giá cao vì tính độc lập so với hầu hết đồng nghiệp cùng đảng.
Thượng nghị sĩ Richard Blumenthal của đảng Dân chủ kêu gọi thông qua dự luật trừng phạt bổ sung với Nga, cho rằng đây sẽ là “lời tri ân xứng đáng” dành cho ông Graham.
Tin nóng
Iraq thu giữ 375 kg vàng từ vụ án cựu Thứ trưởng Bộ Dầu mỏ Adnan Al Jumaili và các cuộc điều tra liên quan, sau khi phát hiện nhiều tiền mặt giấu trong tường, ống nước.
Tiêm kích hạm tàng hình F-35C đang trở thành lực lượng chủ lực của Mỹ trong các chiến dịch không kích nhằm vào Iran. Khả năng tàng hình, tác chiến mạng và xâm nhập khu vực phòng không dày đặc là những yếu tố khiến loại chiến đấu cơ này được ưu tiên lựa chọn.
Tổng thống Trump khẳng định Mỹ tiếp tục ở trong tình trạng xung đột với Iran, đồng thời ra lệnh tấn công các mục tiêu của quốc gia Trung Đông này mà không cần Quốc hội Mỹ cho phép.
Tổng thống Nga Vladimir Putin cảnh báo, bất kỳ cuộc tấn công nào của Ukraine vào lãnh thổ Nga trong thời gian tới đều sẽ bị đáp trả mạnh mẽ hơn nhiều so với trước đây.
Bộ Quốc phòng Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) ngày 14/7 cho biết 2 tàu chở dầu của nước này đã trúng tên lửa Iran khi đang di chuyển ở phía nam của Eo biển Hormuz, trong lãnh hải của Oman, khiến một người thiệt mạng.
Tổng thống Trump dự định sẽ công bố về một báo cáo tình báo đã được giải mật liên quan đến âm mưu của một quốc gia nước ngoài nhằm can thiệp vào cuộc bầu cử tổng thống Mỹ năm 2020.
Tin mới
Liên minh châu Âu đang tiến gần tới một trong những biện pháp quản lý mạng xã hội nghiêm ngặt nhất từ trước đến nay khi xem xét khả năng cấm hoặc hạn chế trẻ em sử dụng các nền tảng trực tuyến.
Tổng thống Brazil Luiz Inacio Lula da Silva ngày 13-7 đã lên tiếng phản đối gay gắt kế hoạch của Tổng thống Mỹ Donald Trump về việc áp mức phí bảo hộ lên tới 20% đối với tàu thuyền qua lại eo biển Hormuz, ví việc này không khác gì một 'hành vi hải tặc' quốc tế.
Ngày 13/7, các Bộ trưởng Ngoại giao Liên minh châu Âu (EU) thông báo vẫn chưa thể thông qua gói trừng phạt thứ 21 nhằm vào Nga.
Tổng thống Mỹ Donald Trump cho rằng Bản ghi nhớ (MoU) ký với Iran vào tháng trước 'chỉ là một phép thử' và Tehran không hề tôn trọng thỏa thuận này.
Ukraine và các đồng minh phương Tây chủ chốt vừa tuyên bố thành lập một liên minh phòng không, bao gồm kế hoạch cùng phát triển hệ thống phòng thủ tên lửa đạn đạo mới với chi phí thấp hơn hệ thống Patriot của Mỹ.
Tổng thống Nga Vladimir Putin khẳng định mọi cuộc tấn công của Ukraine nhắm vào lãnh thổ nước này trong thời gian tới đều sẽ bị đáp trả 'mạnh hơn gấp nhiều lần'.
Xung đột giữa Mỹ và Iran tiếp tục leo thang với các đợt không kích và tấn công trả đũa nhằm vào nhiều mục tiêu quân sự, kéo theo hàng loạt diễn biến an ninh nghiêm trọng tại khu vực Vùng Vịnh. Trong khi Washington khẳng định duy trì tự do hàng hải tại eo biển Hormuz, Tehran tuyên bố vẫn đóng cửa tuyến đường biển chiến lược này, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ xung đột lan rộng và tác động đến an ninh năng lượng toàn cầu.
Hải quân Hàn Quốc ngày 13-7 cho biết đã tìm thấy thi thể một thủy thủ mất tích khi làm nhiệm vụ trên tàu khu trục gần Đường giới hạn phía Bắc (NLL) ở vùng biển phía Đông bán đảo Triều Tiên, sau gần một ngày triển khai chiến dịch tìm kiếm.