USS Peleliu - 'tàu sân bay trực thăng' từng là biểu tượng sức mạnh đổ bộ của Hải quân Mỹ

Được đưa vào biên chế năm 1980, USS Peleliu (LHA-5) là chiếc thứ 5 thuộc lớp tàu đổ bộ tấn công Tarawa. Con tàu được đặt theo tên trận chiến Peleliu diễn ra năm 1944 tại Thái Bình Dương, một trong những trận đánh đẫm máu nhất giữa Mỹ và Nhật Bản trong Thế chiến II.

Với chiều dài 250 mét, lượng giãn nước đầy tải 44.000 tấn và thủy thủ đoàn hơn 2.000 người, USS Peleliu từng là một trong những chiến hạm lớn nhất của Hải quân Mỹ.

Thiết kế boong phẳng toàn chiều dài khiến nó có hình dáng gần giống tàu sân bay, nên thường được gọi là "tàu sân bay trực thăng".

Khác với tàu sân bay chuyên mang tiêm kích, USS Peleliu được thiết kế để triển khai lực lượng đổ bộ.

Tàu có thể mang gần 2.000 lính thủy đánh bộ cùng xe bọc thép, xe chiến đấu, pháo, xuồng đổ bộ và lượng lớn trang bị hậu cần phục vụ chiến dịch tác chiến xa bờ.

Boong đáp rộng cho phép USS Peleliu vận hành đồng thời nhiều loại trực thăng như trực thăng vận tải CH-53E Super Stallion, trực thăng đa dụng UH-1Y Venom, trực thăng tấn công AH-1Z Viper và máy bay cánh quạt nghiêng MV-22 Osprey trong những năm cuối phục vụ.

Bên trong thân tàu là khoang chứa phương tiện đổ bộ cỡ lớn. Khi tác chiến, cửa đuôi tàu sẽ mở để xuồng đổ bộ hoặc xuồng đệm khí LCAC rời khoang, đưa binh sĩ và phương tiện tiến thẳng vào bờ biển.

USS Peleliu sử dụng 2 nồi hơi áp suất cao và 2 tuabin hơi nước với tổng công suất 70.000 mã lực, cho tốc độ tối đa hơn 44 km/h.

Tầm hoạt động đạt hàng chục nghìn km, đủ để triển khai lực lượng tới hầu hết các khu vực trên thế giới mà không cần tiếp tế thường xuyên.

Về hỏa lực phòng thủ, tàu được trang bị pháo phòng không Phalanx CIWS 20 mm, bệ phóng tên lửa phòng không RIM-7 Sea Sparrow và pháo tự động Bushmaster 25 mm nhằm đối phó tên lửa chống hạm, máy bay và xuồng tấn công tốc độ cao.

Trong hơn 35 năm hoạt động, USS Peleliu tham gia nhiều chiến dịch quân sự lớn của Mỹ tại Trung Đông và khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Con tàu từng hỗ trợ các chiến dịch tại Iraq, Afghanistan, tham gia chống cướp biển ở vùng Sừng châu Phi, cứu trợ thiên tai sau sóng thần và động đất, đồng thời nhiều lần thực hiện nhiệm vụ sơ tán công dân Mỹ khỏi các điểm nóng.

Đến năm 2015, USS Peleliu chính thức ngừng hoạt động sau hơn 3 thập kỷ phục vụ.

Vai trò của tàu dần được thay thế bởi các tàu đổ bộ tấn công lớp America hiện đại hơn, sử dụng thiết kế tối ưu cho máy bay chiến đấu tàng hình F-35B và máy bay cánh quạt nghiêng MV-22 Osprey.

Ngày 17/7/2026, USS Peleliu kết thúc hành trình theo cách đặc biệt. Hải quân Mỹ sử dụng con tàu làm mục tiêu trong cuộc diễn tập đánh chìm SINKEX thuộc RIMPAC 2026.

Sau khi hứng hỏa lực từ trực thăng tấn công AH-64 Apache, tên lửa và nhiều hệ thống vũ khí của Mỹ cùng đồng minh, chiến hạm 44.000 tấn chìm xuống vùng biển sâu 4.500 mét ngoài khơi Hawaii, khép lại lịch sử của một trong những tàu đổ bộ nổi tiếng nhất Hải quân Mỹ.