V-League và những gam màu đối lập (*): Bóng lăn đến cuối, niềm tin ở lại?

Chức vô địch thuộc về đội bóng xứng đáng nhất - CLB Công an Hà Nội. Nhóm đầu cuộc đua giành vé dự cúp châu Á diễn ra hấp dẫn đến vòng đấu cuối cùng, ở chiều ngược lại, cuộc chiến trụ hạng cũng tạo nên những màn cạnh tranh nghẹt thở.

Hấp dẫn đến vòng đấu cuối

Mùa giải vừa qua chứng kiến nhiều bước tiến về công tác tổ chức và chất lượng chuyên môn. Lần đầu tiên trong lịch sử, công nghệ VAR được áp dụng cho toàn bộ các trận đấu V-League. Dù vẫn còn những tranh cãi xoay quanh năng lực điều hành của trọng tài, nhưng không thể phủ nhận VAR đã góp phần hạn chế đáng kể các sai sót nghiêm trọng, giúp các quyết định trên sân trở nên chính xác và công bằng hơn. Đây là tiền đề quan trọng để giải đấu tiệm cận hơn với tiêu chuẩn của các nền bóng đá chuyên nghiệp trong khu vực và châu lục.

Việc nhiều sân vận động được cải tạo, nâng cấp mặt cỏ theo tiêu chuẩn AFC cũng tạo ra những thay đổi tích cực. Mặt sân chất lượng giúp cầu thủ tự tin triển khai lối chơi kỹ thuật, giảm thiểu nguy cơ chấn thương, đồng thời tạo điều kiện để các đội bóng xây dựng bản sắc chiến thuật rõ nét hơn. Không khó để nhận thấy số lượng những pha phối hợp nhóm, những tình huống chuyển trạng thái tốc độ cao hay các bàn thắng đẹp mắt xuất hiện nhiều hơn so với các mùa giải trước. Khi mặt sân tốt, chất lượng trận đấu cũng được nâng lên, khán giả đương nhiên được hưởng lợi.

CLB Công an Hà Nội đăng quang V-League 2025-2026 sau chuỗi trình diễn ấn tượng. (Ảnh: VPF)

Điểm sáng khác là tính cạnh tranh ở nhóm đầu bảng. Ở nhiều mùa giải trước đây, cuộc đua vô địch thường sớm ngã ngũ khi một đội bóng tỏ ra vượt trội hoàn toàn. Tuy nhiên, mùa giải 2025-2026 chứng kiến cuộc cạnh tranh quyết liệt ở nhóm dẫn đầu, đặc biệt là cuộc đua vào tốp 3 và giành suất tham dự các giải đấu cấp châu lục.

Sự cạnh tranh ấy giúp các vòng đấu cuối vẫn giữ được sức nóng, góp phần tạo nên giá trị thương mại cho giải đấu.

Mùa giải năm nay cũng tạo được nét hấp dẫn ở các đội thăng hạng. CLB Trường Tươi Đồng Nai với nhiều ngôi sao như Công Phượng, Xuân Trường... đã giành chức vô địch giải hạng Nhất 2025-2026 và sẽ góp mặt ở sân chơi V-League mùa bóng tới. Ở trận tranh play-off diễn ra ngày 12-6, CLB Bắc Ninh đã vượt qua đại diện của V-League là CLB PVF-CAND và giành quyền dự V-League 2026-2027. Sự hiện diện của CLB Bắc Ninh và Trường Tươi Đồng Nai khiến V-League 2026-2027 sẽ hấp dẫn hơn, đáng xem hơn.

Nhiều vết gợn

Bên cạnh những chuyển biến tích cực, V-League vẫn còn tồn tại tình trạng một số đội bóng thi đấu thiếu động lực ở giai đoạn cuối mùa giải, sau khi đã hoàn thành mục tiêu trụ hạng.

Khi không còn khả năng tranh vô địch hoặc đã chắc suất trụ hạng, không ít đội bóng đánh mất hình ảnh với lối đá hời hợt, thiếu khát vọng chiến thắng.

Một số trận đấu còn khiến người hâm mộ đặt dấu hỏi về tinh thần thi đấu thực sự của các đội bóng. Trong bóng đá, không thể khẳng định một đội bóng có biểu hiện buông xuôi khi chỉ dựa trên kết quả thắng thua. Nhưng khi một tập thể từng chơi đầy quyết tâm đột ngột thể hiện bộ mặt bạc nhược ở những vòng đấu cuối, sự nghi ngờ từ dư luận là điều dễ hiểu.

Những hình ảnh xấu xí này ít nhiều đang làm xói mòn niềm tin của người hâm mộ. Khán giả có thể chấp nhận thất bại trước đội bóng mạnh, hay những sai lầm đáng tiếc. Nhưng điều khiến họ khó chấp nhận nhất là khi đội nhà thi đấu không đúng với khả năng và tinh thần thể thao vốn có.

Bóng đá chuyên nghiệp tồn tại nhờ niềm tin của khán giả. Khi niềm tin bị tổn thương, giá trị của giải đấu cũng suy giảm. Không ít sân vận động đã xuất hiện cảnh khán đài thưa vắng ở những vòng đấu cuối dù cuộc đua vô địch hoặc trụ hạng vẫn đang rất "nóng". Nguyên nhân không chỉ nằm ở chất lượng chuyên môn mà còn xuất phát từ tâm lý nghi ngờ về tính cạnh tranh thực chất của một số trận đấu. Đó là điều V-League không thể xem nhẹ nếu muốn phát triển bền vững.

CLB PVF-CAND vừa lên V-League 2025-2026 đã phải trở lại hạng Nhất mùa sau. (Ảnh: QUỐC AN)

Nhìn ra các nền bóng đá phát triển trong khu vực như Nhật Bản, Hàn Quốc hay các giải vô địch hàng đầu châu Âu, có thể thấy yếu tố quan trọng nhất làm nên giá trị của một giải đấu chính là tính cạnh tranh công bằng. Ngay cả những đội bóng đã hết mục tiêu vẫn thi đấu với tinh thần cao nhất, vì danh dự, vì người hâm mộ, vì thương hiệu của CLB và những lợi ích kinh tế gắn liền với thành tích. Điều này giúp mỗi trận đấu đều giữ được giá trị riêng, bất kể vị trí trên bảng xếp hạng.

Theo các nhà chuyên môn, V-League muốn tiến gần đến chuẩn mực ấy cần thay đổi tư duy. Không thể để tồn tại kiểu suy nghĩ rằng khi đã hoàn thành mục tiêu là có quyền đá cầm chừng. Cũng không thể chấp nhận tâm lý "nhường điểm" dưới bất kỳ hình thức nào.

Một giải đấu chỉ thực sự chuyên nghiệp khi mọi đội bóng đều ra sân thi đấu với tinh thần không toan tính và hướng đến mục tiêu giành chiến thắng. Đây không chỉ là vấn đề đạo đức trong thể thao, mà còn là uy tín của giải đấu.

Thực tế, sẽ không có nhà tài trợ nào muốn đầu tư vào một giải đấu thường xuyên bị đặt dấu hỏi về tính cạnh tranh. Các đối tác truyền hình cũng khó nâng giá bản quyền nếu sản phẩm bóng đá chưa đủ sức chinh phục khán giả.

Để giải quyết tận gốc vấn đề, VPF và VFF cần xây dựng hệ thống giám sát chặt chẽ hơn đối với các trận đấu cuối mùa. Bộ phận chuyên môn phải phân tích dữ liệu thi đấu, đánh giá mức độ nỗ lực của cầu thủ và đội bóng một cách khoa học thay vì chỉ dựa trên cảm tính. Những biểu hiện bất thường cần được làm rõ và công khai kết quả kiểm tra để bảo vệ sự minh bạch của giải đấu. Người hâm mộ không đòi hỏi V-League phải hoàn hảo mà mong muốn được chứng kiến những trận cầu sòng phẳng, nơi mọi đội bóng đều chiến đấu vì màu cờ sắc áo và danh dự nghề nghiệp.

(*) Xem Báo Người Lao Động từ số ra ngày 9-6