Vai trò dẫn dắt của TP.HCM trong Nghị quyết lịch sử về du lịch

1,7 triệu lượt khách, 4.900 tỷ đồng là những con số giúp TP.HCM tiếp tục lọt danh sách những địa phương dẫn đầu cả nước về lượng khách và doanh thu du lịch dịp nghỉ lễ Quốc khánh.

Kết quả trên càng củng cố vị thế và vai trò của thành phố trong không gian phát triển du lịch quốc gia.

Trước đó, cùng với Hà Nội và Đà Nẵng, TP.HCM được xác định đến năm 2030 là một trong 3 cực tăng trưởng chủ lực, đóng vai trò dẫn dắt ngành du lịch, theo Nghị quyết 26-NQ/TW của Bộ Chính trị.

Trao đổi với Tri Thức - Znews, ông Phạm Huy Bình, Giám đốc Sở Du lịch TP.HCM, nhận định để thực hiện nhiệm vụ trên, số lượng hay mức tiêu dùng của du khách không phải là mục tiêu duy nhất.

Cùng với đó, một cực tăng trưởng phải có khả năng tạo thị trường, dẫn dắt xu hướng, tập trung các dịch vụ có giá trị gia tăng cao, phân phối dòng khách và lan tỏa động lực phát triển đến các địa phương khác.

"Thành phố không chỉ cần nhiều khách hơn, mà cần khách ở lâu hơn, chi tiêu nhiều hơn, sử dụng nhiều sản phẩm và dịch vụ hơn, đồng thời có trải nghiệm đủ tốt để quay trở lại và giới thiệu TP.HCM cho những du khách khác", ông Bình nhấn mạnh.

Du khách xem World Cup ở phố đi bộ Bùi Viện, ngày 21/6. Ảnh: Quang Thông.

Thay đổi cách truyền thông, quảng bá

Theo đại diện Sở Du lịch TP.HCM, giai đoạn trước đây, hoạt động xúc tiến du lịch thành phố thường tập trung vào việc nâng cao nhận diện điểm đến. Đây vẫn là yếu tố cần thiết, nhưng giờ đây là chưa đủ trong bối cảnh mới.

Sau quá trình sáp nhập tỉnh thành, đồng nghĩa mở rộng không gian phát triển, thành phố có điều kiện định vị mình như một điểm đến tích hợp, nơi du khách có thể trải nghiệm đô thị hiện đại, di sản, ẩm thực, mua sắm, giải trí, sự kiện, y tế, công nghiệp, sinh thái, biển và đảo trong cùng một hành trình.

Vì vậy, ngành du lịch thành phố không chỉ hướng đến việc gia tăng lượng khách, mà còn tập trung thu hút đúng nhóm khách phù hợp với từng sản phẩm, đồng thời nâng cao giá trị từ mỗi chuyến đi.

TP.HCM xác định từng bước chuyển từ xúc tiến tương đối rộng sang xúc tiến theo thị trường cụ thể, nhắm đúng - trúng vào từng phân khúc khách và nhóm sản phẩm, đồng thời tăng cường ứng dụng dữ liệu để nhận diện nhu cầu, hành vi và xu hướng tiêu dùng của du khách.

Đối với khách quốc tế: Thành phố tiếp tục củng cố các thị trường nguồn truyền thống và có quy mô lớn, đồng thời quan tâm hơn đến những thị trường có khả năng chi tiêu cao, lưu trú dài ngày và phù hợp với các sản phẩm thế mạnh của TP.HCM.
Đối với khách theo phân khúc: TP.HCM tập trung vào những nhóm có khả năng tạo giá trị cao như khách MICE (du lịch kết hợp hội thảo, hội nghị); khách du lịch y tế và chăm sóc sức khỏe; khách tàu biển; khách kết hợp tham dự các sự kiện văn hóa - thể thao; khách mua sắm; và phân khúc nghỉ dưỡng chất lượng cao. Đây là những nhóm khách không chỉ có khả năng chi tiêu cao mà còn có xu hướng sử dụng đồng thời nhiều dịch vụ trong hệ sinh thái điểm đến, qua đó góp phần gia tăng giá trị và kéo dài thời gian lưu trú.

Thành phố cũng sẽ đẩy mạnh hợp tác với các hãng hàng không, doanh nghiệp lữ hành, nền tảng du lịch trực tuyến, cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài, cơ quan truyền thông và các đối tác quốc tế nhằm tiếp cận trực tiếp những nhóm khách mục tiêu.

Lợi thế thực sự của TP.HCM

Theo ông Bình, lợi thế cạnh tranh thực sự của TP.HCM không nằm ở từng sản phẩm riêng lẻ, mà ở khả năng tổ chức các sản phẩm thành một hệ sinh thái trải nghiệm có giá trị cao.

Một du khách đến thành phố để tham dự hội nghị, sau đó có thể ở lại thêm để nghỉ dưỡng biển, thưởng thức ẩm thực, mua sắm, xem chương trình nghệ thuật hoặc sử dụng các dịch vụ chăm sóc sức khỏe... Khi đó, lợi thế về tài nguyên và dịch vụ mới thực sự được chuyển hóa thành giá trị kinh tế.

TP.HCM không lựa chọn một sản phẩm duy nhất làm sản phẩm chủ lực. Tuy nhiên, xét về khả năng tạo giá trị và lợi thế cạnh tranh, Thành phố có thể xác định một số nhóm cần ưu tiên:

MICE: TP.HCM có lợi thế rõ rệt về quy mô kinh tế, cộng đồng doanh nghiệp, hệ thống cơ sở lưu trú, dịch vụ, kết nối quốc tế và năng lực tổ chức các sự kiện lớn. Nhóm khách này không chỉ mang lại doanh thu trực tiếp từ hội nghị và lưu trú, mà còn tạo nhu cầu đối với vận chuyển, ẩm thực, mua sắm, tham quan, giải trí và nhiều dịch vụ cao cấp khác.
Du lịch y tế và chăm sóc sức khỏe: TP.HCM có hệ thống bệnh viện, cơ sở y tế, đội ngũ chuyên môn và các dịch vụ chăm sóc sức khỏe có chất lượng. Vấn đề đặt ra đối với ngành du lịch là kết nối những năng lực này thành các sản phẩm hoàn chỉnh, từ khám, điều trị, chăm sóc sức khỏe đến lưu trú, nghỉ dưỡng, ẩm thực và trải nghiệm dành cho người bệnh cũng như người đi cùng.
Kinh tế đêm, mua sắm, ẩm thực, văn hóa và sự kiện: Với một đô thị lớn, thời gian du khách sử dụng dịch vụ không thể chỉ giới hạn trong giờ hành chính hay ban ngày. Mỗi giờ lưu trú tăng thêm đều cần được chuyển hóa thành những trải nghiệm và khoản chi tiêu mới. Vì vậy, phát triển kinh tế đêm thực chất là bài toán tổ chức lại không gian, thời gian và chuỗi cung ứng dịch vụ của điểm đến.

Vũng Tàu, Côn Đảo được xem là trụ cột mới của du lịch TP.HCM. Ảnh: Quỳnh Danh, Linh Huỳnh.

Trong cấu trúc phát triển mới, du lịch biển, đảo cần được xem là một trụ cột mới của du lịch TP.HCM, chứ không chỉ là sản phẩm bổ sung. Vũng Tàu, Côn Đảo cùng hệ thống không gian ven biển, cảng biển tạo điều kiện để thành phố phát triển các sản phẩm nghỉ dưỡng biển, du lịch tàu biển, thể thao biển, du lịch sinh thái, sự kiện và những trải nghiệm gắn với kinh tế biển.

Điều quan trọng là không phát triển các sản phẩm này thành những “ốc đảo” riêng biệt. MICE cần được kết nối với mua sắm, ẩm thực và kinh tế đêm; du lịch y tế có thể kết hợp với nghỉ dưỡng và chăm sóc sức khỏe; thể thao có thể gắn với sự kiện và biển; khách tàu biển cần được kết nối nhanh với hệ thống trải nghiệm đô thị, mua sắm và văn hóa.

Chính khả năng kết nối và bổ trợ lẫn nhau giữa các sản phẩm sẽ tạo nên một hệ sinh thái du lịch hoàn chỉnh, giúp TP.HCM không chỉ thu hút khách đến mà còn kéo dài thời gian lưu trú, gia tăng mức chi tiêu và nâng cao giá trị của mỗi chuyến đi.

Kết nối hoàn chỉnh

Một sân bay lớn, một cảng biển hiện đại hay một tuyến cao tốc mới chỉ tạo ra giá trị đầy đủ cho du lịch khi từ những cửa ngõ đó, du khách có thể tiếp cận nhanh chóng, thuận tiện và dễ dàng đến các trung tâm du lịch, khu lưu trú, điểm tham quan và các không gian dịch vụ.

Tuyến Metro số 1 (Bến Thành - Suối Tiên) tại TP.HCM chính thức đi vào vận hành thương mại từ tháng 12/2024. Ảnh: Quỳnh Danh.

Ông Bình cho rằng câu chuyện hạ tầng hiện nay không chỉ là có thêm bao nhiêu công trình, mà quan trọng hơn là các công trình đó được kết nối như thế nào để tạo thành một hệ thống vận hành thuận lợi cho du khách.

Kết nối các cửa ngõ quốc tế với hệ thống điểm đến của thành phố: Trong đó, sân bay Long Thành sẽ làm thay đổi đáng kể cấu trúc tiếp cận của thị trường khách quốc tế. TP.HCM đang chuẩn bị hệ thống kết nối đủ thuận lợi để dòng khách qua cửa ngõ này có thể nhanh chóng tiếp cận trung tâm thành phố, Vũng Tàu, khu vực biển, các trung tâm MICE và các không gian du lịch khác.
Phát triển kết nối đa phương thức: Một đô thị du lịch quy mô lớn không thể chỉ dựa vào đường bộ. Thành phố sẽ khai thác tốt hơn sự kết nối giữa hàng không, đường bộ, metro, đường thủy và cảng biển. Đặc biệt, với lợi thế sông và biển hiện nay, giao thông thủy không chỉ có chức năng vận chuyển mà hoàn toàn có thể trở thành một phần của trải nghiệm du lịch.
Hạ tầng phục vụ các phân khúc chiến lược: Nếu muốn cạnh tranh mạnh về MICE, thành phố phải có hệ sinh thái hội nghị, triển lãm, lưu trú, giao thông, giải trí tương xứng. Nếu muốn phát triển du lịch tàu biển, phải giải quyết đồng bộ từ hạ tầng cảng, quy trình đón khách đến kết nối giữa cảng với trung tâm và các điểm tham quan. Nếu xác định kinh tế đêm là một sản phẩm chiến lược, phải có không gian, giao thông công cộng, dịch vụ và cơ chế vận hành phù hợp với thời gian hoạt động kéo dài.

TP.HCM "thắng lớn" khi đón lượng du khách đông đảo trong dịp 2/9. Ảnh: Duy Hiệu, Quỳnh Danh.

Một cực tăng trưởng du lịch hiện đại phải có khả năng hiểu được dòng khách đang đến từ đâu, di chuyển như thế nào, quan tâm điều gì, chi tiêu ở đâu và mức độ hài lòng ra sao. Hạ tầng số và hạ tầng dữ liệu du lịch phục vụ quản lý nhà nước cùng với hỗ trợ doanh nghiệp dự báo thị trường, thiết kế sản phẩm và đưa ra quyết định đầu tư.

"TP.HCM đang hướng tới một hệ sinh thái kết nối hoàn chỉnh từ cửa ngõ đến điểm đến, từ hạ tầng vật chất đến hạ tầng số, từ giao thông đến dịch vụ. Vai trò 'cực tăng trưởng' sẽ không chỉ thể hiện ở quy mô của du lịch thành phố", ông Bình nói.

TP.HCM thực hiện chức năng cửa ngõ quốc tế, trung tâm phân phối dòng khách và trung tâm kết nối sản phẩm của cả khu vực phía Nam. Khi một dòng khách quốc tế đến TP.HCM có thể thuận lợi tiếp tục hành trình đến Đồng bằng sông Cửu Long, Đông Nam Bộ và các điểm đến khác.

Đồng thời, các dòng khách từ khu vực được kết nối trở lại với hệ thống hàng không, thương mại và dịch vụ của thành phố, thì sức tăng trưởng của TP.HCM sẽ tạo ra sức lan tỏa lớn hơn cho du lịch vùng và du lịch Việt Nam.