Vành đai 3 thêm làn xe, bài toán cứu hộ phải đi trước
Đề xuất tổ chức 3 làn xe mỗi chiều, không bố trí làn dừng khẩn cấp trên Vành đai 3 trên cao nhằm tăng khả năng thông hành, nhưng cũng đặt ra yêu cầu mới về xử lý xe hỏng, tai nạn và tiếp cận hiện trường.

Theo Cục CSGT, lưu lượng trên tuyến khoảng 122.000 xe/ngày đêm, cao khoảng 8,1 lần so với năng lực thiết kế. Ảnh: Chinhphu.vn
Vành đai 3 là một trong những trục giao thông quan trọng của Hà Nội, kết nối khu vực phía Nam với phía Tây và phía Bắc thành phố. Tuyến đi qua các khu vực Pháp Vân – Thanh Trì – Linh Đàm – Nguyễn Xiển – Khuất Duy Tiến – Phạm Hùng – Mai Dịch – Phạm Văn Đồng, kết nối với nhiều trục giao thông lớn như cao tốc Pháp Vân – Cầu Giẽ, Đại lộ Thăng Long, Quốc lộ 6, Quốc lộ 32 và các tuyến hướng sân bay Nội Bài, các tỉnh phía Bắc.
Đoạn trên cao đang chịu áp lực giao thông rất lớn. Theo Cục CSGT, lưu lượng trên tuyến khoảng 122.000 xe/ngày đêm, cao khoảng 8,1 lần so với năng lực thiết kế. Trong khi mặt đường hiện gồm 2 làn xe chạy và một làn dừng khẩn cấp, phương án đang được nghiên cứu là tổ chức 3 làn xe mỗi chiều, đồng thời điều chỉnh tốc độ khai thác và bảo đảm phương tiện lưu thông đồng tốc.
Vấn đề đặt ra là khi không còn làn dừng khẩn cấp, xe hỏng hoặc xảy ra tai nạn sẽ được xử lý thế nào. Nếu phương tiện không được đưa khỏi dòng xe trong thời gian ngắn, một sự cố nhỏ cũng có thể nhanh chóng trở thành điểm nghẽn, gây ùn tắc và làm tăng nguy cơ va chạm liên hoàn.
Theo đại diện Cục CSGT, việc bỏ làn dừng khẩn cấp không đồng nghĩa với bỏ phương án ứng cứu. Cơ chế xử lý sự cố phải được tổ chức lại, bảo đảm xe cứu hộ, cứu hỏa, cứu thương và lực lượng chức năng có thể nhanh chóng tiếp cận hiện trường. Cùng với đó, cần tăng cường camera, trung tâm chỉ huy giao thông và các phương tiện giám sát để phát hiện sớm sự cố, tổ chức phân luồng và tạo hành lang ưu tiên khi cần thiết.
Thượng tá Tạ Ngự Long, Phó trưởng Phòng Tham mưu tổng hợp, Cục CSGT, cho biết lực lượng chức năng từng sử dụng mô tô chuyên dụng để tuần tra, phát hiện và xử lý nhanh sự cố; đồng thời triển khai UAV giám sát, thậm chí tạm thời đóng đường, phân luồng để tạo điều kiện cho xe cứu hộ tiếp cận hiện trường trong những tình huống cần thiết.
Với Vành đai 3 trên cao, yêu cầu này càng quan trọng bởi tuyến có lưu lượng lớn, không gian hạn chế và dòng xe liên tục. Một phương tiện chết máy dừng giữa làn chạy có thể lập tức trở thành chướng ngại nguy hiểm đối với các xe phía sau.
Do đó, phương án 3 làn xe cần được tính toán đồng bộ, không chỉ ở việc chia lại mặt đường mà cả tốc độ, biển báo, phân làn, giám sát, chỉ huy giao thông và quy trình xử lý từng tình huống như xe chết máy, tai nạn, cháy xe hay có người bị thương. Việc đánh giá điều kiện an toàn cũng cần được thực hiện trước khi triển khai.
Ở phía người tham gia giao thông, khi không còn làn dừng khẩn cấp, việc giữ tốc độ phù hợp, khoảng cách an toàn, quan sát trước khi chuyển làn và nhanh chóng cảnh báo khi phương tiện gặp sự cố càng trở nên quan trọng.
Tăng thêm một làn xe có thể mở rộng năng lực thông hành, nhưng hiệu quả của phương án cuối cùng phụ thuộc không kém vào khả năng phát hiện và giải tỏa sự cố nhanh. Đây sẽ là một trong những yêu cầu then chốt nếu Vành đai 3 trên cao được tổ chức lại theo phương án 3 làn xe mỗi chiều.
