Vệt sáng kéo dài 15 giây trên bầu trời miền Bắc tối 1/11 là hiện tượng gì?

Khoảng 18h15 ngày 1/11, nhiều người dân tại miền Bắc bất ngờ ghi nhận một vệt sáng trắng xanh xuất hiện trên bầu trời. Hình ảnh từ camera hành trình trên cao tốc Hà Nội - Hải Phòng cho thấy một điểm sáng trắng nổi bật, kéo theo vệt sáng xanh dài theo hướng chéo.

Video: Tổng hợp

Một đoạn video khác được ghi lại tại khu vực tỉnh Thái Bình cũ cũng cho thấy vệt sáng xuất hiện giữa những đám mây. Hiện tượng kéo dài khoảng 15 giây, thu hút sự chú ý của nhiều người dân, trong đó có những người quan sát được từ Hà Nội.

Thông tin trên VTC News, Chủ tịch Hội Thiên văn và Vũ trụ học Việt Nam (VACA), nhận định qua hình ảnh, đây là một sao băng đặc biệt sáng, thường được gọi là fireball, hay “quả cầu lửa”.

Theo chuyên gia, những quả cầu lửa vẫn xuất hiện hàng ngày nếu xét trên phạm vi toàn Trái Đất, nhưng không phải lúc nào cũng được người dân trực tiếp quan sát hoặc ghi lại bằng video. Việc hiện tượng lần này được ghi nhận tại nhiều địa điểm cách nhau ít nhất vài chục kilomet cho thấy vệt sáng có độ sáng lớn.

Sao băng hình thành khi các thiên thạch nhỏ từ không gian đi vào khí quyển Trái Đất với tốc độ cao, bị nung nóng và phát sáng. Phần lớn vật thể tạo ra sao băng có kích thước nhỏ, nhưng những thiên thạch lớn hơn có thể tạo thành vệt sáng rực và rõ nét, được gọi là quả cầu lửa.

Những thiên thạch này thường lớn hơn so với vật thể tạo ra sao băng thông thường, song cũng thường cháy hết trước khi chạm tới mặt đất. Vì vậy, vệt sáng xuất hiện trên bầu trời không đồng nghĩa với việc thiên thạch đã rơi xuống khu vực có người sinh sống.

Hiện tượng được ghi nhận trong thời gian mưa sao băng Nam Taurids đang hoạt động. Đợt mưa sao băng này kéo dài từ khoảng tháng 9 đến tháng 11, với thời điểm cực đại tiếp theo vào đêm 4, rạng sáng 5/11. Trong quá khứ, mưa sao băng Taurids từng ghi nhận những quả cầu lửa, thường được gọi là “Halloween Fireball” do xuất hiện vào khoảng thời gian gần lễ Halloween.

Về màu sắc của vệt sáng, chuyên gia lưu ý hình ảnh ghi lại chưa chắc phản ánh hoàn toàn màu sắc thực tế của sao băng. Màu sắc có thể phụ thuộc vào thành phần vật chất, nhiệt độ và tốc độ di chuyển của vật thể khi đi vào khí quyển. Một số nguyên tố như sắt có thể phát ra ánh sáng ở nhiều bước sóng khác nhau; trong khi nitơ và oxy trong khí quyển cũng tham gia quá trình phát sáng khi tương tác với vật chất từ thiên thạch.

Mưa sao băng Nam Taurids không có mật độ sao băng lớn như một số trận mưa sao băng nổi tiếng khác, nhưng đôi khi xuất hiện những thiên thể đặc biệt sáng. Người yêu thiên văn có thể quan sát bầu trời trong những đêm đầu tháng 11 tại nơi ít ánh sáng nhân tạo, có tầm nhìn thoáng. Việc ghi lại thời gian, vị trí và hướng di chuyển của vệt sáng cũng giúp cung cấp thêm dữ liệu để xác minh hiện tượng.