Vì sao nhồi máu cơ tim, đột quỵ ngày càng đáng lo ở người trẻ?

Cập nhật kỹ thuật mới trong điều trị tim mạch 

Ngày 9/10, Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Trị tổ chức khai mạc Hội nghị Tim mạch Can thiệp Vĩ tuyến 17 lần thứ IV, năm 2026, với chủ đề "Dự phòng toàn diện, can thiệp chuyên sâu".

BS.CKII Phan Xuân Nam, Giám đốc Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Trị cho biết, qua ba lần tổ chức, hội nghị từng bước trở thành diễn đàn chuyên môn để các chuyên gia, đồng nghiệp cập nhật kiến thức, chia sẻ kinh nghiệm, trao đổi ca bệnh khó và đưa những tiến bộ y học hiện đại, chuyên sâu đến gần hơn với người bệnh.

BS.CKII Phan Xuân Nam phát biểu tại hội nghị. Ảnh: PV.

Chủ đề hội nghị năm nay nhấn mạnh cách tiếp cận toàn diện trong y học hiện đại, từ quản lý yếu tố nguy cơ, dự phòng bệnh sớm đến nâng cao độ chính xác, tính chuyên sâu và an toàn trong can thiệp.

Chương trình được tổ chức theo hướng đa chuyên ngành, kết nối dự phòng bệnh lý tim mạch, đột quỵ với tim mạch can thiệp, điện quang can thiệp và đào tạo chuẩn hóa siêu âm tim, siêu âm tim thai. Các ca can thiệp truyền hình trực tiếp là trọng tâm của nhiều phiên hội thảo, gắn trao đổi chuyên môn với quá trình ra quyết định trong thực hành lâm sàng.

Hội nghị có hơn 350 đại biểu tham dự, với hơn 80 báo cáo khoa học, 20 phiên khoa học tại 4 không gian chuyên môn và 6 ca can thiệp truyền hình trực tiếp.

"Đây cũng là dịp để bệnh viện nhìn lại chặng đường 10 năm thành lập và phát triển Đơn nguyên Tim mạch Can thiệp. Từ những ngày đầu còn nhiều khó khăn về nhân lực, trang thiết bị, kỹ thuật và kinh nghiệm, với sự quan tâm của lãnh đạo tỉnh, ngành Y tế, sự hỗ trợ chuyển giao kỹ thuật của các chuyên gia, trung tâm tim mạch cùng nỗ lực của nhiều thế hệ cán bộ, thầy thuốc, đơn nguyên từng bước trưởng thành", BS.CKII Phan Xuân Nam cho biết.

Theo BS.CKII Phan Xuân Nam, từ 165 thủ thuật trong năm đầu tiên, đến nay, sau 10 năm, Đơn nguyên Tim mạch Can thiệp đã thực hiện hơn 12.000 thủ thuật. Qua đó, ngày càng nhiều người bệnh tim mạch tại Quảng Trị và khu vực lân cận có cơ hội tiếp cận các kỹ thuật chuyên sâu ngay tại địa phương, đặc biệt trong những tình huống thời gian có ý nghĩa quyết định đối với tính mạng và chất lượng cuộc sống.

Chuyên gia cảnh báo nguy cơ nhồi máu cơ tim, đột quỵ ở người trẻ

Trao đổi với phóng viên Báo Sức khỏe và Đời sống bên lề hội nghị, GS.TS.BS Huỳnh Văn Minh, Phó Chủ tịch Hội Tim mạch học Việt Nam, Chủ tịch Phân hội Tăng huyết áp Việt Nam cho biết, thực tế lâm sàng ghi nhận ngày càng nhiều bệnh nhân nhồi máu cơ tim, đột quỵ ở độ tuổi 30-40, trong khi trước đây tình trạng này rất hiếm gặp.

GS.TS Huỳnh Văn Minh tại hội nghị. Ảnh: PV.

Theo GS.TS.BS Huỳnh Văn Minh, nhiều yếu tố nguy cơ đang bị người trẻ xem nhẹ, trong đó có tăng huyết áp, rối loạn mỡ máu và tăng cholesterol máu gia đình. Đây là bệnh di truyền có thể khiến LDL-C tăng rất cao từ nhỏ nhưng phần lớn trường hợp chưa được phát hiện.

Bên cạnh đó, hút thuốc lá, kể cả thuốc lá điện tử và thuốc lá nung nóng; uống nhiều rượu bia, lạm dụng nước tăng lực và đồ uống có đường; ít vận động, thừa cân, béo bụng, tiền đái tháo đường cũng làm gia tăng nguy cơ. Thiếu ngủ, căng thẳng kéo dài và ngưng thở khi ngủ là những yếu tố ít được quan tâm nhưng có thể góp phần gây tăng huyết áp, rối loạn nhịp tim.

"Điểm chung ở người trẻ là tâm lý 'mình còn trẻ, chưa sao'. Chính suy nghĩ đó khiến bệnh âm thầm tiến triển trong nhiều năm mà không được phát hiện", GS.TS.BS Huỳnh Văn Minh cảnh báo.

Chuyên gia khuyến cáo mỗi người cần chủ động theo dõi các chỉ số sức khỏe, gồm huyết áp, mỡ máu, đường máu, cân nặng và vòng bụng. Người trưởng thành nên đo huyết áp ít nhất mỗi năm một lần, thường xuyên hơn nếu thừa cân hoặc có người thân mắc tăng huyết áp.

Mỗi người trưởng thành cũng nên xét nghiệm mỡ máu ít nhất một lần. Trường hợp LDL-C rất cao hoặc gia đình có người bị nhồi máu cơ tim, đột quỵ sớm, cụ thể là nam dưới 55 tuổi, nữ dưới 65 tuổi, cần tầm soát tăng cholesterol máu gia đình cho cả người thân. Đường máu và HbA1c cần được kiểm tra định kỳ, nhất là ở người thừa cân, béo bụng. Từ khoảng 40 tuổi, mỗi người nên được bác sĩ đánh giá nguy cơ tim mạch tổng thể để xây dựng kế hoạch dự phòng phù hợp.

Các bác sĩ Bệnh viện Đa khoa tỉnh Quảng Trị tiến hành ca can thiệp cho người bệnh tim mạch. Ảnh: BV.

GS.TS.BS Huỳnh Văn Minh nhấn mạnh, người dân cần duy trì chế độ ăn lành mạnh, hạn chế muối dưới 5g mỗi ngày, giảm nước chấm, đồ kho mặn, mì gói, thực phẩm chế biến sẵn, mỡ động vật, đồ chiên rán và nước ngọt có đường.

Nên tăng cường rau xanh, trái cây, ngũ cốc nguyên hạt và cá; dành ít nhất 150 phút mỗi tuần cho hoạt động thể lực ở mức vừa phải như đi bộ nhanh, đạp xe hoặc bơi lội, đồng thời tránh ngồi liên tục quá lâu. Các biện pháp khác gồm bỏ thuốc lá dưới mọi hình thức, hạn chế tối đa rượu bia, ngủ đủ 7-8 giờ mỗi đêm, duy trì cân nặng và vòng bụng hợp lý, chủ động giảm căng thẳng.

Người dân cần nhận biết dấu hiệu cảnh báo nhồi máu cơ tim, đột quỵ để đến cơ sở y tế ngay hoặc gọi cấp cứu 115. Đau, tức, nặng ngực kéo dài trên 15-20 phút, có thể lan lên cổ, hàm, vai trái hoặc tay trái, kèm vã mồ hôi, khó thở, buồn nôn, có thể là biểu hiện nhồi máu cơ tim.

Với đột quỵ, cần lưu ý các dấu hiệu theo quy tắc BE-FAST gồm mất thăng bằng, chóng mặt đột ngột; nhìn mờ hoặc mất thị lực đột ngột; méo miệng; yếu, liệt tay chân một bên; nói khó, nói ngọng. Ngoài ra, hồi hộp, tim đập nhanh hoặc loạn nhịp kèm choáng váng, ngất; khó thở khi nằm, phù chân, mệt tăng dần cũng là những dấu hiệu cần được thăm khám sớm.

"Đừng chờ có triệu chứng mới đi khám, và khi đã có dấu hiệu cảnh báo thì tuyệt đối không được chần chừ. Với nhồi máu cơ tim và đột quỵ, thời gian chính là cơ tim, là não. Đến viện sớm trong 'giờ vàng' có thể cứu sống người bệnh và giảm tối đa di chứng về sau", GS.TS.BS Huỳnh Văn Minh khuyến cáo.