Vì sao phải 'nắn dòng' tín dụng?

Tín dụng sẽ tăng mạnh vào lĩnh vực ưu tiên

Theo Chỉ thị số 01 của Thống đốc Ngân hàng Nhà nước, tăng trưởng tín dụng toàn hệ thống năm 2026 dự kiến khoảng 15%, có thể điều chỉnh tăng hoặc giảm tùy theo diễn biến kinh tế vĩ mô, lạm phát và khả năng hấp thụ vốn của nền kinh tế. Trong bối cảnh đó, Ngân hàng Nhà nước tiếp tục duy trì cơ chế phân bổ hạn mức tăng trưởng tín dụng cho từng ngân hàng.

Theo khảo sát xu hướng tín dụng năm 2026 của Ngân hàng Nhà nước, nhu cầu vốn tiếp tục tập trung mạnh vào lĩnh vực công nghiệp và xây dựng; theo sau là các ngành thương mại, dịch vụ, tiêu dùng cá nhân, kinh tế xanh và khu vực nông - lâm - thủy sản.

Trao đổi với PV Tiền Phong, TS. Lê Xuân Nghĩa - thành viên Hội đồng tư vấn Chính sách Tài chính của Chính phủ - cho rằng cần nhìn nhận thận trọng con số tăng trưởng tín dụng 19% của năm 2025. Ông Nghĩa phân tích, trong mức tăng này có khoảng 1,2 triệu tỷ đồng là vốn từ Kho bạc Nhà nước gửi ngược trở lại hệ thống ngân hàng, do vốn phát hành trái phiếu chưa được giải ngân hết.

“Trong tổng dư nợ tín dụng khoảng 16 triệu tỷ đồng, việc có tới 1,2 triệu tỷ đồng quay trở lại ngân hàng là con số rất lớn. Do đó, nếu loại trừ yếu tố này, tăng trưởng tín dụng thực chất chỉ vào khoảng 16%. Theo đó, tăng trưởng tín dụng năm nay 15% không phải là thấp, TS. Nghĩa nhấn mạnh.

Trong báo cáo ngành ngân hàng mới công bố, Chứng khoán Vietcombank (VCBS) phân tích, động lực tăng trưởng tín dụng đến từ việc chính sách tiền tệ tiếp tục duy trì trạng thái nới lỏng, mặt bằng lãi suất điều hành ở mức thấp, qua đó kích thích nhu cầu vay vốn. Các động lực chính bao gồm đầu tư công, bất động sản và khu vực kinh tế tư nhân. Cầu tín dụng đang hồi phục rõ nét, đặc biệt ở phân khúc tín dụng tiêu dùng và cho vay mua nhà dài hạn.Bên cạnh đó, thị trường bất động sản, sản xuất - xuất khẩu và đầu tư công được kỳ vọng duy trì đà tăng trưởng tích cực trong năm 2026...

Doanh nghiệp muốn tiếp cận vốn phải minh bạch hơn

Theo TS. Nguyễn Văn Lộc - chuyên gia kinh tế Đại học Quốc gia Hà Nội, định hướng ưu tiên tín dụng cho sản xuất - kinh doanh chỉ thực sự phát huy hiệu quả nếu bản thân doanh nghiệp nâng cao năng lực quản trị và minh bạch tài chính.

“Trong bối cảnh các ngân hàng đang chuyển dần từ cho vay dựa vào tài sản thế chấp sang cho vay dựa trên xếp hạng tín dụng nội bộ, doanh nghiệp nào có lịch sử trả nợ tốt, hệ thống kế toán rõ ràng, phương án kinh doanh khả thi, dòng tiền ổn định sẽ có lợi thế lớn trong việc tiếp cận dòng vốn ưu tiên trong tổng room 15% của toàn hệ thống”, ông Lộc phân tích.

Một điểm đáng chú ý khác là Ngân hàng Nhà nước đang điều hành tín dụng theo từng quý, nhằm hạn chế tình trạng tín dụng tăng nóng vào đầu năm rồi chững lại vào cuối năm. Trong ba tháng đầu năm 2026, các ngân hàng được yêu cầu kiểm soát tăng trưởng tín dụng ở mức phù hợp với diễn biến vĩ mô và nhu cầu thực của nền kinh tế.

Doanh nghiệp phải chủ động làm việc sớm với ngân hàng, chuẩn bị hồ sơ vay vốn ngay từ đầu năm, thay vì dồn nhu cầu vào cuối quý hoặc cuối năm - thời điểm nhiều ngân hàng đã tiệm cận hạn mức tín dụng được giao.

Ngọc Mai