Việt Nam có thêm 2 di sản tư liệu được UNESCO ghi danh
Ngày 5/11, tại Kỳ họp thứ 11 diễn ra ở Thành phố Jakarta (Indonesia), Ủy ban Chương trình Ký ức thế giới khu vực châu Á - Thái Bình Dương của UNESCO (MOWCAP) đã thông qua việc ghi danh 2 hồ sơ gồm: Văn bia phố Hiến, thuộc tỉnh Hưng Yên và Ma nhai trên núi Non Nước, thuộc tỉnh Ninh Bình vào Danh mục Di sản tư liệu khu vực châu Á - Thái Bình Dương.

Toàn cảnh Kỳ họp lần thứ 11 của MOWCAP. Ảnh: Cục DSVHVN.
Kỳ họp lần thứ 11 của MOWCAP, gồm hơn 150 đại biểu đến từ 24 quốc gia thành viên. Đoàn Việt Nam tham dự có đại diện của Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch (Cục Di sản văn hóa, Ủy ban quốc gia Chương trình Ký ức thế giới của Việt Nam), Ủy ban UNESCO Việt Nam, đại diện Hội đồng Di sản văn hóa quốc gia, đại diện lãnh đạo và cộng đồng các địa phương có di sản các tỉnh Hưng Yên, Ninh Bình.
Nội dung của Hội nghị toàn thể tập trung đánh giá các hoạt động của MOWCAP đã triển khai giai đoạn 2024 - 2026 thông qua báo cáo của Ban Thư ký và các quốc gia thành viên; góp ý và thông qua một số nội dung sửa đổi trong Quy chế hoạt động và Hướng dẫn bảo vệ di sản tư liệu của Chương trình; tổ chức Hội thảo quốc tế với chủ đề “Thế giới của nước: Các cộng đồng du mục biển, di sản tư liệu và Ký ức thế giới”; xem xét và thông qua 24 hồ sơ đề cử ghi vào Danh mục Di sản tư liệu khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Sau 3 ngày làm việc liên tục, Ủy ban Chương trình Ký ức thế giới khu vực châu Á - Thái Bình Dương của UNESCO và các quốc gia thành viên đã bỏ phiếu thông qua 21/24 hồ sơ ghi danh vào Danh mục Di sản tư liệu châu Á - Thái Bình Dương.
Theo Ủy ban Chương trình Ký ức thế giới khu vực châu Á - Thái Bình Dương, Hồ sơ đề cử di sản tư liệu “Văn bia phố Hiến”, tỉnh Hưng Yên và “Ma nhai trên núi Non Nước, tỉnh Ninh Bình” của Việt Nam đáp ứng các tiêu chí ghi danh vào Danh mục Di sản tư liệu châu Á - Thái Bình Dương về tính xác thực, tính toàn vẹn, độc bản, có tầm quan trọng và ý nghĩa tầm khu vực, có kế hoạch bảo quản, quản lý và tiếp cận mang tính khả thi, cụ thể:
Văn bia Phố Hiến, tỉnh Hưng Yên, bao gồm 41 văn bia chữ Hán và chữ Nôm (niên đại từ thế kỷ XVII đến thế kỷ XX), nằm tại các di tích thuộc di tích quốc gia đặc biệt Phố Hiến (tỉnh Hưng Yên). Đây là di sản tư liệu mang tính toàn vẹn và xác thực, đã được cộng đồng gìn giữ nguyên trạng qua nhiều thế kỷ và là ký ức sống động về một thời kỳ lịch sử của Phố Hiến - một thương cảng quốc tế tiêu biểu ở châu Á thời bấy giờ. Phố Hiến hình thành và phát triển từ thế kỷ XVI, đạt đến thời kỳ cực thịnh trong thế kỷ XVII, trở thành một trong những trung tâm văn hóa - thương mại lớn ở Việt Nam và là trung tâm giao thương của khu vực Đông Nam Á và Đông Á, gắn với xuất hiện của các phường thị qua các giai đoạn lịch sử, thu hút nhiều thương nhân nước ngoài như: người Hoa, người Nhật và từ nửa cuối thế kỷ XVII, có sự hiện diện của người Hà Lan, người Bồ Đào Nha, người Anh.

Văn bia phố Hiến, tỉnh Hưng Yên Ảnh: Cục DSVHVN.
Ma nhai trên núi Non Nước, tỉnh Ninh Bình là di sản tư liệu được khắc trực tiếp trên vách đá bằng các văn tự chữ Hán, chữ Nôm và chữ Quốc ngữ tại di tích lịch sử và danh thắng quốc gia đặc biệt núi Non Nước (tỉnh Ninh Bình); niên đại trải dài từ thế kỷ XIV đến thế kỷ XX. Số lượng hiện còn 43 bản văn khắc, nội dung đa dạng, hình thức độc đáo, là các bản khắc duy nhất không thể thay thế, gồm nhiều thể loại : ngự bút, bia ký, thơ văn, đề từ,… do các vị vua, quan, danh nhân, nhà văn hóa, nhà thơ lưu đề; được các nghệ nhân khắc trên đá bằng kỹ thuật điêu khắc truyền thống, tài hoa của người Việt.

Ma nhai trên núi Non Nước, tỉnh Ninh Bình. Ảnh: Cục DSVHVN.
Với việc có thêm 2 Di sản tư liệu được Ủy ban Chương trình Ký ức thế giới của UNESCO ghi danh, đến nay Việt Nam đã có 13 di sản tư liệu được UNESCO ghi danh (gồm 04 di sản tư liệu trong Danh mục thế giới và 09 di sản tư liệu trong Danh mục khu vực châu Á- Thái Bình Dương).



