Việt Nam - Vương quốc Anh: Bản Hiệp ước của những tầm nhìn chiến lược

Đây không chỉ là sự thay đổi về danh xưng, mà là lời khẳng định về một vị thế mới của Việt Nam và một tư duy ngoại giao thực tế, đa phương từ phía Chính phủ Công đảng Anh.

Việc nâng cấp quan hệ diễn ra vào thời điểm "vàng" của ngoại giao hai nước. Trong khi Chính phủ của Thủ tướng Keir Starmer đang chuyển dịch sang cách tiếp cận thực tế, đa phương hơn và tiếp tục chiến lược coi trọng khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, thì Việt Nam cũng đang khẳng định đường lối đối ngoại độc lập, tự chủ và đa dạng hóa.

Đại sứ Việt Nam tại Vương Quốc Anh, Đỗ Minh Hùng đánh giá đây là sự gặp gỡ giữa nhu cầu thúc đẩy tăng trưởng của Anh và vị thế của một Việt Nam tự cường. Với Anh, Việt Nam không chỉ là một thị trường năng động mà còn là "mắt xích" quan trọng trong tổng thể triển khai đối ngoại tại Đông Nam Á. Ngược lại, Việt Nam tranh thủ các thế mạnh của Anh về tài chính, công nghệ và giáo dục để hiện thực hóa các mục tiêu phát triển trong giai đoạn mới.

Tổng Bí thư Tô Lâm hội đàm với Thủ tướng Anh Keir Starmer tại Văn phòng Thủ tướng Anh.

Đại sứ Đỗ Minh Hùng nhấn mạnh: "Các nhà lãnh đạo của chính phủ, quốc hội, các đối tác Anh đều bày tỏ ấn tượng về những thành tựu phát triển to lớn của Việt Nam trên tất cả các mặt, thể hiện quan trọng vị thế và vai trò Việt Nam tại khu vực châu Á-Thái Bình Dương, cũng như về nhiều vấn đề được cộng đồng quốc tế quan tâm. Bài phát biểu chính sách tại Đại học Oxford của Tổng bí thư Tô Lâm được giới nghiên cứu chính sách Anh đặc biệt quan tâm và đánh giá cao, coi đây là một đóng góp quan trọng để làm rõ đường đối ngoại độc lập, tự chủ, hòa bình, hợp tác và phát triển của Việt Nam, cũng như về tầm nhìn, mục tiêu và quyết sách chiến lược của Việt Nam trong giai đoạn phát triển vươn mình sắp tới."

Điểm cốt lõi trong tư duy ngoại giao giai đoạn này chính là tinh thần bình đẳng và cùng có lợi. Quan hệ hai nước đã dịch chuyển từ mô hình hỗ trợ một chiều sang "đồng hành cùng phát triển". Sáu trụ cột hợp tác trong tuyên bố chung đã minh chứng cho tầm vóc mới này: Chính trị - Ngoại giao được củng cố tin cậy ở cấp cao nhất, Quốc phòng - An ninh hợp tác chặt chẽ trước các thách thức toàn cầu; Kinh tế - Đầu tư là trụ cột quan trọng nhất với kim ngạch thương mại đạt gần 9 tỷ USD (tính đến cuối năm 2025). Khoa học - Công nghệ & Chuyển đổi số tận dụng thế mạnh dẫn đầu của Anh. Môi trường và năng lượng xanh được song phương Cam kết cho mục tiêu bền vững. Giáo dục và giao lưu nhân dân được định hướng là nền tảng sâu rộng cho tương lai.

Dòng vốn FDI từ Anh vào Việt Nam vẫn là điểm sáng với hơn 600 dự án và tổng vốn đăng ký 4,66 tỷ USD. Không còn chỉ dừng lại ở việc thu hút FDI, các doanh nghiệp Việt Nam đang thể hiện vai trò chủ động tại thị trường Anh. Trong khuôn khổ chuyến thăm, hơn 30 thỏa thuận hợp tác đã được ký kết giữa bộ ngành, địa phương và doanh nghiệp hai nước. Bài toán kinh tế hiện nay đã xuất hiện những xung lực mới từ phía Việt Nam. Các doanh nghiệp Việt đã vươn tầm và không còn chỉ là bên nhận đầu tư, các tập đoàn Việt Nam như FPT (hợp tác với Chelsea về chuyển đổi số), Vietjet, hay VNBC đã và đang hiện diện mạnh mẽ tại Anh thông qua các hợp đồng mua bán và nghiên cứu phát triển trị giá hàng tỷ USD.

Với việc Anh gia nhập CPTPP và Việt Nam là nước chủ nhà của hiệp định này vào năm 2026, Việt Nam trở thành "cửa ngõ" giúp Anh thâm nhập thị trường ASEAN. Thủ tướng Anh Keir Starmer đặc biệt kỳ vọng vào khả năng điều phối của Việt Nam trong khu vực này. Đại sứ Đỗ Minh Hùng nhận định rằng hiện nay, vị thế của Việt Nam trong mắt giới chính trị và doanh nhân Anh được định nghĩa qua ba từ khóa là "Tin cậy, lạc quan và chia sẻ tầm nhìn".

Thủ tướng Keir Starmer cho biết: "Tin cậy chính trị được củng cố, đẩy mạnh nhờ vào việc hai bên triển khai hiệu quả các cơ chế hợp tác song phương và ra đột đoàn các cấp, nhất là cấp cao, đặc biệt là chuyến thăm trí thức Anh mới đây của Tổng bí thư Tô Lâm và Phu nhân cùng đoàn đại biểu cấp cao của Việt Nam. Hai bên cùng lạc quan về những thành cựu quan trọng đạt được trong hợp tác nhiều mặt giữa hai nước trong những năm vừa qua và quan trọng nhất là cùng chia sẻ tầm nhìn về định hương chiến lược của quan hệ hai nước trong giai đoạn sắp tới, nhất là việc triển khai khuôn khổ đối tác chiến lược toàn diện với sáu trụ cột hợp tác tương xứng với tầm bước mới của quan hệ song phương. "

Bên cạnh đó, việc nâng cấp quan hệ lên Đối tác chiến lược toàn diện đã tạo điều kiện để hai bên tăng cường hợp tác trong các lĩnh vực quân sự, an ninh và quốc phòng. Trước thực trạng tội phạm mạng ngày càng tinh vi và khó kiểm soát, hợp tác với Vương quốc Anh, quốc gia có nhiều kinh nghiệm trong phòng chống tội phạm công nghệ cao, được xem là giải pháp trọng tâm nhằm ứng phó hiệu quả, đồng thời thúc đẩy sự phối hợp giữa đôi bên. Anh hiện có Cơ quan Phòng chống tội phạm quốc gia hoạt động tại Hà Nội, phối hợp chặt chẽ với các cơ quan chức năng Việt Nam trong trong điều tra và truy tố các vụ việc liên quan đến tội phạm mạng. Đại sứ Anh tại Việt Nam, Iain Frew cho biết hai nước đang hướng tới việc xây dựng một khuôn khổ hợp tác đa phương rộng mở hơn, có sự tham gia của cả khu vực tư nhân, thành phần sở hữu phần lớn năng lực kỹ thuật và kinh nghiệm ứng phó với rủi ro trên không gian mạng.

Đại sứ Anh tại Việt Nam, Iain Frew nhấn mạnh: "Khi không gian mạng tiếp tục phát triển với các công nghệ mới, vấn đề an ninh ngày càng trở nên phức tạp, và Việt Nam có một vai trò rất quan trọng trong đó. Chính phủ Việt Nam đã có nhiều nỗ lực đáng ghi nhận để giải quyết vấn đề này. Về phía Anh, chúng tôi nhận thấy, tội phạm tài chính là một phần quan trọng của lĩnh vực tội phạm mạng. Đây là lĩnh vực mà chúng tôi có chuyên môn và có thể hợp tác chặt chẽ với Việt Nam."

Chuyến thăm của Tổng Bí thư Tô Lâm không chỉ mở ra một chương mới trong quan hệ song phương mà còn nâng cao uy tín ngoại giao của Việt Nam tại châu Âu và trên toàn thế giới. Việt Nam hiện nay trong mắt người Anh là một đối tác bình đẳng, một nền kinh tế mở năng động và là một người bạn tin cậy trên hành trình phát triển bền vững.

Anh Tuấn/VOV-Paris