Vietravel vay nóng hàng trăm tỷ, thế chấp từ ô tô đến cổ phiếu để làm gì?

Dù nợ phải trả gấp gần 3 lần vốn chủ sở hữu, trong khi đó Vietravel chỉ lãi sau thuế 1,3 tỷ đồng sau 6 tháng. Hạn mức tín dụng 300 tỷ đồng và tài sản thế chấp hé lộ áp lực dòng tiền của VTR.

Trong bối cảnh hoạt động du lịch phục hồi và nhu cầu thị trường gia tăng, tăng trưởng doanh thu là một trong những chỉ dấu quan trọng đối với doanh nghiệp lữ hành. Tuy nhiên, hiệu quả kinh doanh không chỉ được nhìn từ quy mô doanh thu, mà còn ở khả năng kiểm soát chi phí, tạo dòng tiền và sử dụng hiệu quả các nguồn lực tài chính.

Trường hợp Vietravel cho thấy rõ bài toán này khi doanh thu 6 tháng đầu năm 2026 tăng nhưng lợi nhuận sau thuế lại giảm mạnh, trong khi doanh nghiệp vẫn duy trì quy mô nợ vay và các khoản phải thu đáng kể. Những diễn biến trên đặt ra yêu cầu về hiệu quả sử dụng vốn, quản trị dòng tiền và tính bền vững trong hoạt động kinh doanh của một doanh nghiệp du lịch lớn.

Vietravel thế chấp 23 ô tô và 255.000 cổ phiếu

Theo nghị quyết HĐQT dựa trên biên bản họp ngày 6/9/2024, CTCP Du lịch Vietravel (Vietravel, mã VTR) đã thông qua việc vay vốn, bảo lãnh, mở L/C tại Ngân hàng TMCP Đầu tư và Phát triển Việt Nam (BIDV) – Chi nhánh Sở Giao dịch 2 với hạn mức 300 tỷ đồng, thời hạn 12 tháng.

Nguồn vốn được sử dụng để bổ sung vốn lưu động, phát hành bảo lãnh, mở L/C và thẻ tín dụng doanh nghiệp phục vụ hoạt động sản xuất kinh doanh của Vietravel và các đơn vị thành viên.

Nghị quyết cho phép công ty sử dụng các tài sản thuộc quyền sử dụng, sở hữu của mình cũng như tài sản huy động từ bên thứ ba, nếu có, để ký quỹ, cầm cố hoặc thế chấp tại ngân hàng nhằm bảo đảm nghĩa vụ thanh toán.

Trong số các tài sản đang được duy trì làm tài sản bảo đảm tại BIDV có 2 hợp đồng tiền gửi trị giá 500 triệu đồng và 5 tỷ đồng, cùng 23 ô tô được định giá tổng cộng hơn 3 tỷ đồng.

Danh sách này gồm nhiều phương tiện của Hyundai, Toyota, Honda, Thaco, Mercedes-Benz, KIA và SAMCO. Trong đó, Mercedes-Benz biển số 51G-680.21 được định giá 1.782.828.283 đồng; Mercedes-Benz biển số 51F-189.89 được định giá 715 triệu đồng; Hyundai biển số 29B-208.97 được định giá 441.558.441 đồng và Toyota Innova biển số 30F-095.40 được định giá 75.568.182 đồng.

Ngoài ra, Vietravel còn sử dụng 255.000 cổ phần tại CTCP Truyền thông Đàn Ông Việt (Beevent) làm tài sản bảo đảm bổ sung cho hạn mức ngắn hạn tại BIDV.

Doanh thu Vietravel tăng 10,9%, lợi nhuận sau thuế giảm hơn 80%

Trong 6 tháng đầu năm 2026, Vietravel ghi nhận 3.685,3 tỷ đồng doanh thu thuần, tăng 10,9% so với cùng kỳ năm trước.

Hoạt động du lịch lữ hành tiếp tục đóng vai trò chủ lực khi mang về 3.434 tỷ đồng, chiếm hơn 93% tổng doanh thu. Doanh thu bán vé máy bay đạt 135 tỷ đồng; doanh thu bán hàng hóa và dịch vụ khác lần lượt đạt 53,3 tỷ đồng và 64 tỷ đồng.

 Tình hình làm ăn của Vietravel trong nửa đầu năm 2026.

Tình hình làm ăn của Vietravel trong nửa đầu năm 2026.

Đáng chú ý, lợi nhuận gộp đạt 246,8 tỷ đồng, tăng 28,4% so với 192,2 tỷ đồng cùng kỳ 2025.

Tuy nhiên, chi phí quản lý doanh nghiệp tăng từ 141,8 tỷ đồng lên 192,8 tỷ đồng; chi phí bán hàng đạt 32,3 tỷ đồng. Chi phí tài chính ở mức 36 tỷ đồng, trong đó riêng chi phí lãi vay là 29,1 tỷ đồng.

Kết quả, lợi nhuận sau thuế của Vietravel chỉ đạt 1,3 tỷ đồng, giảm khoảng 80,9% so với mức 6,8 tỷ đồng cùng kỳ năm 2025. Lợi nhuận sau thuế thuộc về công ty mẹ đạt 2,1 tỷ đồng. Như vậy, dù doanh thu và lợi nhuận gộp cùng tăng, phần lợi nhuận cuối cùng mà doanh nghiệp giữ lại vẫn ở mức rất thấp.

Nợ phải trả gấp 2,9 lần vốn chủ sở hữu

Tại ngày 30/6/2026, tổng tài sản của Vietravel đạt 3.079,6 tỷ đồng, tăng so với 2.953 tỷ đồng đầu năm. Tài sản ngắn hạn đạt 2.382,3 tỷ đồng, chiếm hơn 77% tổng tài sản. Trong đó, tiền và các khoản tương đương tiền là 296,8 tỷ đồng, còn phải thu ngắn hạn lên tới 1.477,4 tỷ đồng.

Ở phía nguồn vốn, nợ phải trả đạt 2.292,3 tỷ đồng, chiếm 74,4% tổng nguồn vốn. Vốn chủ sở hữu ở mức 787,3 tỷ đồng, trong đó vốn góp của chủ sở hữu là 664,9 tỷ đồng. Lợi nhuận sau thuế chưa phân phối của tập đoàn vẫn âm 9,9 tỷ đồng.

Tính theo các số liệu trên, nợ phải trả của Vietravel tương đương khoảng 2,9 lần vốn chủ sở hữu. Đây là cơ cấu nguồn vốn cho thấy doanh nghiệp đang dựa khá lớn vào các nguồn vốn nợ để tài trợ cho hoạt động.

Riêng tổng nợ vay tài chính đạt 808,3 tỷ đồng, gồm 702,0 tỷ đồng vay ngắn hạn và 106,3 tỷ đồng vay dài hạn. Nợ vay ngắn hạn chiếm tới 86,8% tổng dư nợ.

Trong nhóm vay ngắn hạn, Vietravel đang có dư nợ 298,0 tỷ đồng tại VietinBank – Chi nhánh 7 TP.HCM, với hạn mức 300 tỷ đồng; 186,3 tỷ đồng tại BIDV – Sở Giao dịch 2, trong hạn mức 300 tỷ đồng; 75,5 tỷ đồng tại VIB; 62,0 tỷ đồng tại MBBank; 52,8 tỷ đồng tại Techcombank và 26 tỷ đồng tại Vietcombank – Chi nhánh Tân Sài Gòn.

Các khoản vay này chủ yếu có thời hạn từ 3-6 tháng và được sử dụng để bổ sung vốn lưu động phục vụ hoạt động kinh doanh lữ hành. Lãi suất của các khoản vay được công bố trong BCTC dao động từ khoảng 7% đến 8,5%/năm tùy khoản vay và ngân hàng.

Ở nhóm vay dài hạn, khoản lớn nhất là 98,7 tỷ đồng tại VietinBank, có thời hạn 120 tháng, phục vụ dự án “Xây dựng công trình chuỗi dịch vụ lữ hành và các dịch vụ bổ trợ tại TP. Huế” tại số 01 Nguyễn Huệ.

Khoản vay này được bảo đảm bằng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất tại số 01 Nguyễn Huệ, được định giá 162,4 tỷ đồng, cùng toàn bộ quyền tài sản phát sinh từ dự án với giá trị 180 tỷ đồng.

Vietravel cũng có khoản vay 7,6 tỷ đồng tại BIDV để mua 5 ô tô mới, được bảo đảm bằng chính 5 ô tô hình thành từ vốn vay.

Phải thu gần 1.500 tỷ đồng, dự phòng khó đòi 127,6 tỷ đồng

Bên cạnh nợ vay, quy mô các khoản phải thu cũng là điểm cần lưu ý trong cơ cấu tài sản của Vietravel.

Tại cuối tháng 6/2026, phải thu ngắn hạn đạt 1.477,4 tỷ đồng, giảm 6,2% so với đầu năm nhưng vẫn chiếm 62,0% tài sản ngắn hạn và gần 48% tổng tài sản. Trong đó, phải thu ngắn hạn của khách hàng đạt 494,6 tỷ đồng, tăng 12,7% so với đầu năm.

Khoản trả trước cho người bán cũng tăng mạnh 34,7%, lên 534,7 tỷ đồng. Trong đó, Vietravel đã trả trước 132,4 tỷ đồng cho Vietnam Airlines, 51,6 tỷ đồng cho Vietjet và 32 tỷ đồng cho CTCP Đầu tư và Phát triển Vietravel.

Đáng chú ý hơn là khoản phải thu ngắn hạn khác, ở mức 575,7 tỷ đồng. Trong đó, Công ty CP Tập đoàn Vietravel có khoản dư nợ chi hộ 91,4 tỷ đồng và các khoản phải thu khác 268,1 tỷ đồng; riêng các khoản này đã được trích lập 96,4 tỷ đồng dự phòng.

Tổng dự phòng phải thu ngắn hạn khó đòi của Vietravel tại cuối kỳ là 127,6 tỷ đồng, gần tương đương đầu năm. Phần lớn khoản dự phòng này tập trung vào các khoản nợ quá hạn trên một năm của Công ty CP Tập đoàn Vietravel.

Trong nửa đầu năm 2026, Vietravel cũng có biến động đáng chú ý ở danh mục đầu tư vào các công ty liên doanh, liên kết.

Giá trị khoản đầu tư tăng từ 2,03 tỷ đồng đầu năm lên 128,03 tỷ đồng tại ngày 30/6/2026, tương ứng tăng thêm khoảng 126 tỷ đồng vốn góp. Trong đó, Vietravel ghi nhận khoản đầu tư 76 tỷ đồng vào CTCP Đầu tư Tầm nhìn Chân trời, tương ứng 34,55% vốn điều lệ, hoạt động trong lĩnh vực dịch vụ lưu trú ngắn ngày.

Doanh nghiệp cũng đầu tư 50 tỷ đồng vào CTCP Đầu tư và Phát triển Vietravel, tương ứng 45,45% vốn điều lệ, hoạt động trong lĩnh vực kinh doanh bất động sản và quyền sử dụng đất.

Ngoài ra, danh mục còn có Viet India Travel Private Limited tại Ấn Độ với giá trị ghi nhận 1,3 tỷ đồng, tỷ lệ sở hữu 51%; CTCP Lữ hành Sài Gòn Việt Nam với giá trị 524,4 triệu đồng và tỷ lệ sở hữu 21%; cùng Viet Nam Travel and Marketing Transports Co., Ltd. tại Thái Lan với giá trị 209,0 triệu đồng và tỷ lệ sở hữu 49%.

Tuy nhiên, báo cáo soát xét lưu ý Vietravel chưa thu thập được BCTC 6 tháng đầu năm 2026 của các công ty liên doanh, liên kết. Vì vậy, giá trị các khoản đầu tư này trên BCTC hợp nhất chưa phản ánh phần lãi, lỗ phát sinh trong kỳ theo phương pháp vốn chủ sở hữu.

Nhìn tổng thể, 6 tháng đầu năm 2026 của Vietravel cho thấy hai chiều diễn biến khá rõ. Một mặt, doanh thu tăng 10,9%, lợi nhuận gộp tăng 28,4% và dòng tiền kinh doanh chuyển từ âm 234,2 tỷ đồng sang dương 77 tỷ đồng. Mặt khác, lợi nhuận sau thuế chỉ đạt 1,3 tỷ đồng trong khi nợ phải trả lên tới 2.292,3 tỷ đồng và dư nợ vay tài chính ở mức 808,3 tỷ đồng.

Điều này cho thấy bài toán của Vietravel không nằm ở tăng trưởng doanh thu đơn thuần, mà còn ở khả năng chuyển hóa doanh thu thành lợi nhuận và duy trì chất lượng dòng tiền, tài sản trong bối cảnh doanh nghiệp sử dụng lượng vốn nợ tương đối lớn.

Đặc biệt, khoản hạn mức 300 tỷ đồng tại BIDV được thông qua trước đây cần được nhìn trong tổng thể 808,3 tỷ đồng dư nợ vay hiện tại, cùng với 2.292,3 tỷ đồng nợ phải trả. Đây là cơ sở để tiếp tục theo dõi khả năng kiểm soát chi phí, hiệu quả sử dụng vốn và chất lượng các khoản phải thu của Vietravel trong các kỳ tiếp theo.

Tại ngày 30/6/2026, Vietravel có vốn điều lệ 664,94 tỷ đồng. Cơ cấu cổ đông cho thấy bà Nguyễn Thùy Tiên là cổ đông lớn nhất với 13,8 triệu cổ phần, tương đương 20,75% vốn. Tiếp đến là CTCP Tập đoàn Vietravel sở hữu 9.612.116 cổ phần, chiếm 14,46%; ông Nguyễn Quốc Kỳ nắm 7.367.049 cổ phần, tương đương 11,08%; và CTCP Quản lý quỹ VinaCapital sở hữu 6.571.428 cổ phần, chiếm 9,88%. Phần còn lại thuộc về các cổ đông khác với 28.562.974 cổ phần, tương ứng 42,96%.

Nhị Hà

Nguồn Kinh tế Môi trường: https://kinhtemoitruong.vn/vietravel-vay-nong-hang-tram-ty-the-chap-tu-o-to-den-co-phieu-de-lam-gi-119185.html