Vinachem: Đánh giá giai đoạn 1 nghiên cứu chuỗi giá trị bán dẫn, triển khai giai đoạn 2 về đất hiếm

Sáng 23/6, tại trụ sở Tập đoàn Hóa chất Việt Nam (Vinachem), đồng chí Nguyễn Hữu Tú - Tổng Giám đốc Tập đoàn chủ trì Hội nghị đánh giá kết quả thực hiện giai đoạn 1 đề tài "Khả năng tham gia của Tập đoàn Hóa chất Việt Nam vào chuỗi giá trị ngành công nghiệp bán dẫn" và triển khai giai đoạn 2 với nội dung "Khả năng tham gia của Vinachem vào lĩnh vực khai thác và chế biến đất hiếm".

Tham dự Hội nghị có đồng chí Chu Văn Giáp - Thành viên Hội đồng thành viên Tập đoàn; đồng chí Lê Hoàng - Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn; đại diện lãnh đạo Ban Kỹ thuật, Ban Đầu tư xây dựng; Ban Chủ nhiệm đề tài, các thành viên Hội đồng Khoa học cùng các chuyên gia.

GS.TS. Vũ Thị Thu Hà - Viện Hóa học Công nghiệp Việt Nam báo cáo giai đoạn 1 nhiệm vụ KHCN

Tại Hội nghị, Ban Chủ nhiệm đề tài đã trình bày báo cáo kết quả thực hiện giai đoạn 1. Theo đó, đề tài đã đánh giá toàn diện tiềm năng, lợi thế và các điều kiện để Vinachem tham gia chuỗi giá trị ngành công nghiệp bán dẫn. Kết quả nghiên cứu cho thấy, với nền tảng về hóa chất cơ bản, khí công nghiệp, xử lý môi trường và nguồn tài nguyên khoáng sản, Vinachem có nhiều lợi thế để phát triển các sản phẩm hóa chất điện tử có độ tinh khiết cao phục vụ ngành bán dẫn.

Báo cáo cũng đề xuất lộ trình phát triển theo ba giai đoạn đến năm 2050. Trong giai đoạn đầu, Tập đoàn sẽ tập trung xây dựng phòng thí nghiệm đạt chuẩn SEMI, nâng cấp năng lực sản xuất các hóa chất điện tử như H₂SO₄, HCl, H₃PO₄, triển khai mô hình tái sinh dung môi IPA và từng bước hình thành chuỗi cung ứng hóa chất bán dẫn trong nước. Đồng thời, đề tài kiến nghị các cơ chế, chính sách về công nghệ, tài chính, nhân lực và tiêu chuẩn kỹ thuật nhằm tạo nền tảng để Vinachem tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị bán dẫn, đồng thời tiếp tục nghiên cứu khả năng tham gia chuỗi giá trị đất hiếm trong giai đoạn 2.

TS. Đỗ Duy Phi, Chủ tịch Hội đồng Khoa học, Chủ tịch Hội Hóa học Việt Nam phát biểu

Phát biểu tại Hội nghị, TS. Đỗ Duy Phi, Chủ tịch Hội đồng Khoa học, Chủ tịch Hội Hóa học Việt Nam, đánh giá cao chất lượng nghiên cứu của đề tài và ghi nhận tinh thần làm việc nghiêm túc của nhóm thực hiện. Theo ông, kết quả nghiên cứu đã bước đầu đánh giá toàn diện tiềm năng tham gia của Vinachem vào chuỗi giá trị ngành công nghiệp bán dẫn, đồng thời xác định rõ những cơ hội và thách thức trong quá trình triển khai.

TS. Đỗ Duy Phi nhấn mạnh, yêu cầu cốt lõi của ngành bán dẫn là sản xuất các hóa chất có độ tinh khiết siêu cao. Vì vậy, Vinachem cần đầu tư đồng bộ về công nghệ, hệ thống phòng thí nghiệm đạt chuẩn quốc tế và tính toán kỹ hiệu quả kinh tế trước khi triển khai các dự án. Đối với lĩnh vực đất hiếm, ông cho rằng việc định hướng tham gia cung cấp hóa chất phục vụ khai thác, chế biến là hướng đi phù hợp, có nhiều tiềm năng và cần tiếp tục được nghiên cứu theo lộ trình thích hợp.

Ông bày tỏ tin tưởng kết quả của đề tài sẽ là cơ sở khoa học quan trọng để Vinachem xây dựng định hướng phát triển các sản phẩm hóa chất công nghệ cao, phục vụ ngành công nghiệp bán dẫn và các lĩnh vực công nghệ chiến lược trong thời gian tới.

Đồng chí Lê Hoàng - Phó Tổng giám đốc Tập đoàn phát biểu

Trong phần thảo luận, các đại biểu đã tập trung trao đổi về tiềm năng phát triển lĩnh vực đất hiếm tại Việt Nam, khả năng phát huy thế mạnh của Vinachem trong lĩnh vực hóa chất, khoáng sản và chế biến sâu; đồng thời đề xuất các nội dung trọng tâm cần tập trung nghiên cứu trong giai đoạn 2. Nhiều ý kiến cho rằng việc tham gia chuỗi giá trị đất hiếm sẽ góp phần nâng cao giá trị gia tăng, mở ra không gian phát triển mới và tăng năng lực cạnh tranh cho Tập đoàn.

Đồng chí Nguyễn Hữu Tú, Tổng Giám đốc Tập đoàn Hóa chất Việt Nam phát biểu kết luận Hội nghị

Phát biểu kết luận Hội nghị, đồng chí Nguyễn Hữu Tú, Tổng Giám đốc Tập đoàn Hóa chất Việt Nam, ghi nhận và đánh giá cao kết quả nghiên cứu của nhóm thực hiện đề tài.

Tổng Giám đốc yêu cầu các ban chuyên môn phối hợp chặt chẽ với nhóm nghiên cứu, chủ động cung cấp số liệu, đánh giá đầy đủ năng lực của từng đơn vị để xác định rõ khả năng tham gia vào chuỗi giá trị ngành công nghiệp bán dẫn và lĩnh vực khai thác, chế biến đất hiếm. Đối với lĩnh vực bán dẫn, cần sớm xây dựng chương trình triển khai cụ thể, rà soát các đơn vị có tiềm năng tham gia, đánh giá hiệu quả để từng bước hình thành cơ sở dữ liệu và tài liệu tham khảo phục vụ công tác chỉ đạo, điều hành và định hướng đầu tư của Tập đoàn.

Theo đồng chí Nguyễn Hữu Tú, đề tài không chỉ có ý nghĩa đối với định hướng phát triển các lĩnh vực mới của Vinachem mà còn góp phần cụ thể hóa Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia. Tổng Giám đốc nhấn mạnh các nhiệm vụ nghiên cứu khoa học phải được ứng dụng vào thực tiễn, tạo ra sản phẩm, doanh thu và giá trị gia tăng, đưa khoa học và công nghệ trở thành động lực tăng trưởng của Tập đoàn trong giai đoạn 2026-2030 và các năm tiếp theo.

Trong bối cảnh nhiều nhà máy đã khai thác gần hết công suất, việc phát triển các sản phẩm mới có hàm lượng công nghệ và giá trị gia tăng cao là yêu cầu tất yếu. Tập đoàn đã chủ động chuẩn bị tiềm lực tài chính để đầu tư các sản phẩm công nghệ cao có khả năng cạnh tranh và hội nhập quốc tế, hướng tới không chỉ đáp ứng yêu cầu tự chủ chiến lược mà còn đẩy mạnh xuất khẩu, đặc biệt là các sản phẩm hóa chất phục vụ ngành công nghiệp bán dẫn.

Song song với đó, Vinachem sẽ đẩy nhanh việc xây dựng Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển (R&D) cùng phòng thí nghiệm trọng điểm, tạo nền tảng nghiên cứu và phát triển các sản phẩm phục vụ công nghiệp bán dẫn, chế biến đất hiếm cũng như nhiều lĩnh vực công nghệ cao khác. Tổng Giám đốc cũng yêu cầu đẩy nhanh tiến độ các nhiệm vụ nghiên cứu, tận dụng cơ hội từ xu hướng tăng trưởng của nền kinh tế và làn sóng đầu tư vào Việt Nam để biến cơ hội phát triển của đất nước thành động lực tăng trưởng của Tập đoàn.

Đối với lĩnh vực đất hiếm, Tổng Giám đốc khẳng định Vinachem quyết tâm nghiên cứu, làm chủ công nghệ chế biến sâu nhằm tạo ra các sản phẩm có giá trị gia tăng cao. Mọi hoạt động nghiên cứu và sản xuất phải được triển khai theo chuỗi giá trị, gắn với kinh tế tuần hoàn, chuyển đổi xanh, giảm phát thải và đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế để nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường toàn cầu.

Kết thúc Hội nghị, đồng chí Nguyễn Hữu Tú nhấn mạnh, các lĩnh vực như hóa chất cơ bản, hóa chất điện tử, pin lưu trữ năng lượng, cao su kỹ thuật và công nghiệp dược đều cần được nghiên cứu bài bản và triển khai khẩn trương nhằm nắm bắt cơ hội thị trường. Điều quan trọng nhất là chuyển hóa kết quả nghiên cứu khoa học thành các sản phẩm cụ thể, tạo doanh thu, lợi nhuận và giá trị gia tăng, góp phần khẳng định vị thế tiên phong của Tập đoàn Hóa chất Việt Nam trong lĩnh vực công nghiệp hóa chất và nâng cao năng lực cạnh tranh trên thị trường quốc tế.