Vốn FDI Nhật Bản chuyển đổi xanh vào sản xuất công nghiệp Việt

Trong đó, những khoản đầu tư từ dòng vốn FDI còn phản ánh tầm nhìn dài hạn, niềm tin của doanh nghiệp Nhật Bản vào tiềm năng tăng trưởng kinh tế bền vững của Việt Nam và khu vực.

Kiểm tra chất lượng sản phẩm trước khi xuất xưởng tại Công ty Vietonic, Khu công nghiệp Đình Trám, tỉnh Bắc Ninh. Ảnh minh họa: Việt Hùng/TTXVN

Điểm sáng hợp tác đầu tư

Thực tế, điểm sáng trong quan hệ kinh tế Việt Nam và Nhật Bản thì hợp tác đầu tư là minh chứng hàng đầu trong nhiều năm qua. Thống kê của Cục Xúc tiến thương mại, Bộ Công Thương, Nhật Bản có hơn 5.800 dự án còn hiệu lực tại Việt Nam với tổng vốn đầu tư trên 81 tỷ USD. Đồng thời, nhiều Hiệp định Thương mại tự do (FTA) cũng tiếp tục tạo thuận lợi cho doanh nghiệp hai nước về thuế quan, quy tắc xuất xứ và thuận lợi hóa thương mại, mở rộng cơ hội tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng và mạng lưới sản xuất khu vực.

Đặc biệt, hàng loạt tập đoàn, doanh nghiệp Nhật Bản không chỉ gắn bó mà còn liên tục mở rộng sản xuất tại Việt Nam như Honda, Panasonic, Kao Việt Nam, Sumitomo,… Trong khi đó, làn sóng đầu tư mới của doanh nghiệp Nhật Bản liên tục chảy vào khu công nghiệp Việt Nam góp phần thúc đẩy chuyển đổi xanh sản xuất theo xu hướng phát triển bền vững với những giải pháp đáp ứng nhu cầu của thị trường và có thể thích ứng với những yêu cầu mới.

Điển hình, Tập đoàn OJI, Nhật Bản, vừa mới khởi công nhà máy bao bì hộp giấy tiệt trùng mới tại Việt Nam dưới thương hiệu Oji Liquid Pak (OLP), với tổng vốn đầu tư 110 triệu USD, tại Khu Công nghệ cao Long Thành, tỉnh Đồng Nai. Dự án thể hiện cam kết đầu tư lâu dài của Oji Liquid Pak tại Việt Nam, đồng thời khẳng định vai trò trung tâm sản xuất và cung ứng chiến lược của Việt Nam trong định hướng tăng trưởng của Tập đoàn tại Đông Nam Á, góp phần thúc đẩy quá trình chuyển dịch của khu vực sang các giải pháp bao bì tuần hoàn, sẵn sàng đáp ứng các yêu cầu về chính sách.

Ông Nguyễn Quốc Ấn, Phó Trưởng Ban, Đại diện Ban Quản lý các Khu công nghiệp, Khu kinh tế thành phố Đồng Nai (DNIEZA) cho biết, những dự án quy mô như trên không chỉ góp phần thúc đẩy phát triển nền công nghiệp địa phương, mà còn tạo thêm cơ hội nâng cao năng lực sản xuất trong nước và tăng cường sự tham gia của Việt Nam vào chuỗi cung ứng khu vực. Về phía Ban Quản lý các Khu công nghiệp, Khu kinh tế thành phố Đồng Nai, cam kết sẽ tiếp tục đồng hành, hỗ trợ và tạo điều kiện thuận lợi cho nhà đầu tư trong suốt quá trình triển khai dự án, trong phạm vi chức năng, nhiệm vụ và thẩm quyền được giao; kịp thời hướng dẫn và phối hợp xử lý những khó khăn, vướng mắc phát sinh để dự án được triển khai đúng quy định và sớm đi vào hoạt động.

Còn ông Kestutis Sliuzas, Tổng giám đốc Oji Liquid Pak chia sẻ, ngày càng nhiều ngành sản xuất, trong đó có ngành bao bì đang chuyển dịch sang một tiêu chuẩn mới, nơi hiệu suất, an toàn thực phẩm, tính linh hoạt trong vận hành và yếu tố kinh tế tuần hoàn cần song hành với nhau. Nên dự án Nhà máy Công ty TNHH Oji Liquid Pak kết hợp giữa sản xuất bao bì phục vụ ngành thực phẩm với hoạt động nghiên cứu phát triển, dịch vụ kỹ thuật, lắp đặt và bảo dưỡng máy móc nghiệp Nhật Bản, qua đó đóng góp vào mục tiêu hình thành môi trường sản xuất hiện đại, có chất lượng và giá trị gia tăng cao tại khu công nghiệp.

Theo một số chuyên gia, bên cạnh hoạt động sản xuất, dòng vốn FDI Nhật Bản còn chảy vào đa dạng lĩnh vực nghiên cứu và phát triển trong lĩnh vực khoa học tự nhiên; sửa chữa, bảo dưỡng, lắp đặt máy móc và thiết bị; cùng xuất nhập khẩu và phân phối hàng hóa theo quy định của pháp luật Việt Nam. Đây là những lĩnh vực có ý nghĩa tích cực đối với định hướng phát triển các khu công nghiệp Việt Nam trong giai đoạn hiện nay.

Ông Trần Việt Hà, ông Trần Việt Hà, Phó Trưởng ban Ban Quản lý các Khu chế xuất và Công nghiệp TP Hồ Chí Minh (HEPZA) cho biết, tạo thuận lợi để nhà đầu tư sớm triển khai dự án sau khi đăng ký, giảm thủ tục liên quan đến quy hoạch, xây dựng,… là những mục tiêu mà HEPZA đang tập trung triển khai ở giai đoạn hiện nay và sắp tới. Cụ thể, đối với các vấn đề thuộc thẩm quyền thì HEPZA sẽ trực tiếp giải quyết, còn những nội dung liên ngành phối hợp xử lý; đồng thời chuyển từ phương thức tập trung giải quyết thủ tục hành chính sang theo dõi, quản lý xuyên suốt quá trình triển khai dự án, từ khâu chuẩn bị đầu tư đến khi đi vào hoạt động.

Mặt khác, Nghị quyết số 10-NQ/TW ngày 08/6/2026 của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài, cũng đề ra một định hướng chính sách quan trọng, chuyển trọng tâm chiến lược thu hút đầu tư của Việt Nam từ việc ưu tiên số lượng đầu tư nước ngoài sang nhấn mạnh chất lượng, cụ thể là các khoản đầu tư mang lại công nghệ cao, đổi mới sáng tạo, phát triển nguồn nhân lực và chuyển giao công nghệ. Việt Nam không còn là điểm đến cho các hoạt động lắp ráp đơn giản dựa trên lao động giá rẻ, mà đang định vị là một trung tâm đầu tư có giá trị gia tăng cao và dựa trên công nghệ.

Trách nhiệm doanh nghiệp

Bước vào kỷ nguyên mới, với yêu cầu chuyển mạnh từ thu hút đầu tư theo số lượng sang thu hút đầu tư có chọn lọc, nhiều khu công nghiệp ở các địa phương như TP Hồ Chí Minh, Đồng Nai,… đang ưu tiên dự án có công nghệ tiên tiến, giá trị gia tăng cao, sử dụng đất hiệu quả, thân thiện với môi trường, có khả năng tham gia và nâng cao vị trí của địa phương trong chuỗi cung ứng trong nước và toàn cầu. Trong định hướng này, nhiều khu công nghiệp cũng cho thấy, vai trò đặc biệt quan trọng trong việc tạo không gian tiếp nhận các dự án có chất lượng, công nghệ và phương thức quản trị tiên tiến, nhất là trách nhiệm doanh nghiệp đối với môi trường và cộng đồng xã hội.

Liên quan đến cộng đồng doanh nghiệp đầu tư Nhật Bản tại Việt Nam, ông ONO Masuo, Tổng Lãnh sự Nhật Bản tại TP Hồ Chí Minh đánh giá, cùng với sản xuất thì những hoạt động đóng góp cho cộng đồng địa phương của doanh nghiệp Nhật Bản trong nhiều năm qua đã và đang góp phần làm sâu sắc hơn mối quan hệ giữa Nhật Bản và Việt Nam. Điển hình, có thể kể đến công ty Kao Việt Nam, Nhật Bản, đã nỗ lực cải thiện vệ sinh, bảo vệ sức khỏe và nâng cao chất lượng cuộc sống tại Việt Nam thông qua một số chương trình như “Chương trình phát triển vệ sinh của Kao tại Việt Nam” được triển khai từ năm 2018, ngoài hoạt động sản xuất, kinh doanh.

Vừa mới đây, công ty Kao Việt Nam tiếp tục khởi xướng “Chương trình tăng cường chăm sóc y tế: Nâng cao sức khỏe cho lao động nữ tại các khu công nghiệp”. Chương trình được triển khai bởi Tổ chức Di cư Quốc tế (IOM) với sự phối hợp của Cơ quan Liên hợp quốc về bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ (UN Women), cùng cơ quan chính phủ, đơn vị y tế và bên liên quan tại nơi làm việc cho thấy doanh nghiệp Nhật Bản chủ động đóng góp cho cộng đồng địa phương và chung tay giải quyết những vấn đề xã hội tại Việt Nam.

Ông ONO Masuo thông tin thêm, Chính phủ Việt Nam đã đề ra những mục tiêu tăng trưởng kinh tế rõ ràng hướng tới năm 2030 và quá trình hoàn thiện thể chế cũng như cơ sở hạ tầng đang được triển khai vững bước. Bên cạnh đó, đời sống và môi trường làm việc của người dân cũng không ngừng thay đổi, nhất là đảm bảo quyền lợi chính đáng của người lao động.

Về phía doanh nghiệp, ông Shintaro Yasue, Tổng giám đốc Công ty Kao Việt Nam cho hay, công ty bắt đầu hoạt động tại Việt Nam từ năm 1996 và năm 2026 đánh dấu chặng đường 30 năm của Kao tại thị trường này. Trong suốt ba thập kỷ qua, doanh nghiệp đã không ngừng phát triển sản xuất, kinh doanh bền vững, cùng sự thay đổi của xã hội và đời sống người dân Việt Nam.

Bước vào chặng đường phát triển tiếp theo, Công ty Kao Việt Nam mong muốn tiếp tục mang đến những giá trị mới cho người tiêu dùng, không chỉ thông qua việc củng cố thương hiệu và sản phẩm, mà còn bằng việc thúc đẩy những sáng kiến góp phần giải quyết những vấn đề xã hội tại Việt Nam. Đây cũng là một phần trong định hướng phát triển lâu dài và bền vững của doanh nghiệp, với mong muốn tìm kiếm những cách thức để nâng cao trách nhiệm doanh nghiệp, đóng góp nhiều hơn cho cộng đồng xã hội địa phương.

Đặc biệt, tại một đô thị đang phát triển mạnh mẽ như TP Hồ Chí Minh rất đông phụ nữ tích cực tham gia vào lực lượng lao động và các hoạt động xã hội. Vì vậy, bằng cách vận dụng những kinh nghiệm, cộng đồng doanh nghiệp sản xuất còn có thể phát triển đa dạng sáng kiến góp phần cải thiện sức khỏe và cuộc sống của phụ nữ đang làm việc tại Việt Nam sẽ giúp lao động nữ có thể yên tâm làm việc hiệu quả.