Vụ án lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản tại Đà Nẵng: Tòa trả hồ sơ, yêu cầu điều tra bổ sung

Trả hồ sơ, yêu cầu điều tra bổ sung ba điểm

Tại phiên xét xử, bị cáo Lê Thị Nhạn liên tục phủ nhận các cáo cuộc của cơ quan tố tụng và khẳng định không dùng đơn tố cáo bà Trần Thị Hải (bị hại) nhằm trốn tránh trách nhiệm và chiếm đoạt tài sản của bị hại.

Sau phần xét hỏi, căn cứ vào diễn biến, lời khai của các bên, Hội đồng xét xử (HĐXX) sơ thẩm Tòa án Nhân dân (TAND) TP. Đà Nẵng đã quyết định trả hồ sơ cho Viện Kiểm sát, yêu cầu điều tra bổ sung ba điểm mấu chốt.

Quang cảnh phiên tòa xét xử sơ thẩm vụ án lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản tại Đà Nẵng

Theo HĐXX nhận định, Cơ quan điều tra (CQĐT) và Viện kiểm sát (VKS) xác định bị cáo Nhạn sau khi vay mượn tiền của bà Trần Thị Hải xác lập thông qua 5 giấy mượn tiền được lập vào ngày 29/8/2020, sau đó Nhàn dùng thủ đoạn gian dối để né tránh trả nợ và chiếm đoạt tài sản. Tuy nhiên, Kết luận điều tra và Cáo trạng vẫn chưa nêu được thời điểm chính xác mà bị cáo Nhạn bắt đầu dùng thủ đoạn gian dối nhằm trốn tránh nghĩa vụ trả nợ, hoặc thời điểm bị cáo có điều kiện trả nợ nhưng cố tình không trả nợ.

Theo HĐXX, việc làm rõ các mốc thời gian này là căn cứ bắt buộc để xác định chính xác hành vi phạm tội cấu thành tội danh "Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản" hay không?.

Bị cáo Lê Thị Nhan đang trình bày với Hội đồng xét xử tại phần xét hỏi

HĐXX cho rằng, đối với tài sản (lô đất số 288) của bị cáo Lê Thị Nhạn cầm cố thế chấp cho khoản vay 14 tỷ đồng bằng hợp đồng giả cách cho bà Trần Thị Hải trong quá trình vay mượn tiền cũng chưa được điều tra làm rõ.

Cụ thể, trong quá trình điều tra, Viện kiểm sát đã có yêu cầu Cơ quan Cảnh sát điều tra tiến hành trưng cầu định giá đối với lô đất số 288 (tờ bản đồ số 7 B2.10, diện tích 125m2 tại khu đô thị Hòa Hải H1.3 giai đoạn 1, phường Hòa Sơn, TP. Đà Nẵng). Lô đất này có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số VI 81043 đứng tên bà Lê Thị Mộc Yến. Trước đó, theo đề nghị của bị cáo Lê Thị Nhạn, bà Yến đã dùng lô đất này thế chấp cho bà Trần Thị Hải nhằm đảm bảo cho khoản vay 14 tỷ đồng. Hiện tại, lô đất đã được sang tên cho bà Hải.

Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa có kết quả định giá lô đất này, dẫn đến thiếu tài liệu, chứng cứ để giải quyết vấn đề trách nhiệm dân sự cũng như xem xét các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự cho bị cáo.

Hội đồng xét xử sơ thẩm Tòa án Nhân dân TP. Đà Nẵng quyết định trả hồ sơ, yêu cầu điều tra bổ sung

Đối với nhà đất tại địa chỉ số 410 - 412 đường Võ Văn Tần, phường Ngũ Hành Sơn, TP. Đà Nẵng, theo HĐXX thì cơ quan điều tra đã tiến hành kê biên tài sản này để đảm bảo thi hành án. Tuy nhiên, tại thời điểm bị kê biên, lô đất này đã được bị cáo Lê Thị Nhạn lập hợp đồng cho tặng và sang tên cho con trai. Sau đó, con trai bị cáo Nhạn đem tài sản đi thế chấp ngân hàng nhưng không được, nên đã chuyển nhượng lại cho ông Nguyễn Việt Mỹ.

Tại tòa, ông Mỹ xác nhận đã ký nhận tài sản này nhưng hiện chưa làm thủ tục sang tên. Việc CQĐT chưa tiến hành ghi nhận lời khai và ý kiến của ông Mỹ, do vậy, cần phải bổ sung để làm rõ quyền lợi của các bên liên quan trong trường hợp tài sản này bị phát mãi để thi hành án.

Từ những nhận định trên, HĐXX sơ thẩm TAND TP. Đà Nẵng đã quyết định trả hồ sơ vụ án cho Viện Kiểm sát để tiến hành điều tra bổ sung, làm rõ thêm các tình tiết nhằm đảm bảo việc xét xử được khách quan, toàn diện và đúng pháp luật.

Như Báo Pháp luật Việt Nam đã thông tin trước đó, vụ án này là một chuỗi các diễn biến pháp lý phức tạp, khởi nguồn từ những giao dịch dân sự.

Theo hồ sơ vụ án, từ năm 2018 đến 2020, bà Lê Thị Nhạn và bà Trần Thị Hải có quan hệ vay mượn tiền qua lại nhiều lần. Các lần đề nghị và giao dịch, Cơ quan điều tra (CQĐT) xác định chủ yếu trao đổi qua điện thoại, Messenger và nhận tiền bằng hai hình thức: chuyển khoản hoặc đưa tiền mặt.

Tính đến 28/7/2020, bà Nhạn đã trả cho bà Hải hơn 73,8 tỷ đồng (gồm cả gốc và lãi). Đến ngày 29/8/2020, hai bên lập 5 giấy mượn tiền (được ghi lùi ngày về năm 2019 và đầu 2020) với tổng số tiền là hơn 40,8 tỷ đồng.

Ngày 26/10/2020, bà Hải đã nộp đơn khởi kiện đến TAND quận Ngũ Hành Sơn (cũ) và được thụ lý vụ án dân sự số 85/2020/TLST-DS về việc "Kiện đòi tài sản". Tuy nhiên, trong quá trình giải quyết, ngày 28/12/2020, TAND quận Ngũ Hành Sơn (cũ) nhận thấy vụ việc có dấu hiệu hình sự nên đã ban hành Công văn số 162/CV-TA chuyển hồ sơ sang cơ quan Công an.

Ngay sau đó, ngày 06/01/2021, bà Hải cũng gửi đơn tố cáo bà Lê Thị Nhạn về hành vi “Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản”. Ở chiều ngược lại, ngày 11/01/2021, bà Nhạn cũng gửi đơn tố cáo vợ chồng bà Hải và bà Hồng về hành vi cưỡng đoạt tài sản (ép ký 05 giấy mượn tiền) và cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự.

Sau quá trình điều tra, ngày 10/4/2023, Phòng Cảnh sát kinh tế (PC03) Công an TP. Đà Nẵng ban hành Quyết định số 11/QĐ-CSĐT-KT(Đ4) quyết định không khởi tố vụ án vì cho rằng bà Nhạn không có thủ đoạn gian dối hay bỏ trốn, không cấu thành tội phạm. Còn đối với bà Hải, CQĐT cũng nhận định, việc bà Hải có lấy lãi các khoản cho bà Nhạn vay nhưng lãi suất cao nhất chưa vượt quá quy định.

Tuy nhiên, đến ngày 31/10/2024, CQCSĐT Công an TP. Đà Nẵng lại ra Quyết định khởi tố vụ án hình sự số 152/QĐ-CSKT-Đ3 đối với tội "Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản", nhưng sau đó vụ án bị đình chỉ. Đến ngày 06/11/2025, CQCSĐT quyết định phục hồi điều tra, đồng thời quyết định khởi tố bị can và bắt tạm giam đối với bà Lê Thị Nhạn.

Ngày 03/02/2026, VKSND TP. Đà Nẵng chính thức ban hành Cáo trạng số 91/VKS-CT-P3, truy tố bà Lê Thị Nhạn ra trước TAND TP. Đà Nẵng về tội "Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản" theo khoản 4 Điều 175 Bộ luật Hình sự (khung hình phạt 12-20 năm tù). Đối với nội dung đơn tố cáo của bà Nhạn về với bà Hải, các cơ quan tố tụng kết luận "không có dấu hiệu của tội phạm nên không đề cập xử lý".