WAIC 2026: AI tăng tốc bước ra đời sống, robot và thiết bị thông minh phủ kín triển lãm

Khu triển lãm WAIC rộng hơn 100 nghìn mét vuông, hơn 1.100 doanh nghiệp tham gia, trưng bày hơn 3000 sản phẩm tiên tiến, có hơn 300 lần đầu ra mắt. Ảnh: HK01.

Với chủ đề "Đối tác thông minh, cùng kiến tạo tương lai", Hội nghị Trí tuệ nhân tạo Thế giới 2026 (WAIC 2026) đã khai mạc đồng thời tại ba địa điểm gồm Trung tâm Hội nghị Expo Thượng Hải, Trung tâm Triển lãm Expo và Khu khoa học Trương Giang.

Triển lãm WAIC năm nay có quy mô hơn 100.000 m², quy tụ trên 1.100 doanh nghiệp trong và ngoài Trung Quốc, trưng bày hơn 3.000 công nghệ tiên tiến, trong đó có hơn 300 sản phẩm lần đầu ra mắt trên thế giới hoặc tại Trung Quốc.

Điểm thú vị nhất của WAIC 2026 là sự chuyển dịch rất rõ trong tư duy phát triển AI. Nếu WAIC 2023–2025 xoay quanh cuộc đua mô hình lớn (LLM), chip và sức mạnh tính toán, thì WAIC 2026 cho thấy AI đã bước sang giai đoạn "ứng dụng hóa".

Theo ghi nhận của các phóng viên, nếu các kỳ WAIC 2023-2025 chủ yếu trình diễn các khái niệm công nghệ và thông số kỹ thuật, thì năm nay trọng tâm đã chuyển hẳn sang khả năng ứng dụng thực tế. AI không còn là những thuật toán vô hình mà đã hiện diện dưới dạng robot, kính thông minh, tai nghe AI, Robot Phone, AI Phone, pin AI, camera AI và nhiều thiết bị có thể trực tiếp trải nghiệm ngay tại triển lãm.

Khách tham quan luôn xếp hàng đông nghịt. Ảnh: Peopledaily.

Đồng thời, khái niệm "AI an toàn, đáng tin cậy, có thể kiểm soát và truy xuất" xuất hiện dày đặc ở hầu hết các gian hàng, phản ánh sự đồng thuận của ngành rằng quản trị và bảo đảm an toàn AI đã trở thành điều kiện tiên quyết để công nghệ này được triển khai trên quy mô lớn.

Triển lãm luôn đông nghịt khách, AI hiện diện ở mọi nơi

Giữa cái nóng gần 40 độ C của mùa hè Thượng Hải, không khí bên trong các khu triển lãm còn "nóng" hơn bởi dòng người tham quan đông nghịt.

Tại Trung tâm Triển lãm Expo ở quận Phố Đông, các gian hàng luôn trong tình trạng kín khách. Doanh nghiệp công nghệ, nhà nghiên cứu, startup, nhà đầu tư cùng đông đảo người dân xếp hàng rồng rắn để chờ được trải nghiệm những sản phẩm AI mới nhất.

Khác với những năm trước, triển lãm lần này theo đuổi triết lý "có thể chạm, có thể vận hành và có thể ứng dụng", nhằm xóa bỏ hình ảnh AI chỉ tồn tại trong không gian số.

Một trong những khu vực thu hút nhất là các thiết bị AI đeo trên người. Hàng loạt tai nghe AI, kính thông minh và thiết bị cá nhân thế hệ mới được giới thiệu với thiết kế nhỏ gọn, hướng đến các tình huống sử dụng hàng ngày.

Khu trưng bày "Thành phố đối tác thông minh". Ảnh: Peopledaily.

Nhiều "ông lớn" như Alibaba, JD.com... đồng loạt trình làng các robot thông minh, tai nghe AI và kính AI thế hệ mới.

Đáng chú ý, Alibaba công bố mẫu tai nghe kẹp tai AI hợp tác cùng Bose sản xuất. Thiết bị tích hợp mô hình ngôn ngữ lớn Qwen, cho phép đối thoại nhiều lượt theo thời gian thực, khử tiếng ồn thông minh và nhận biết đa phương thức từ môi trường xung quanh.

Robot không còn là vật trưng bày

Nếu thiết bị đeo thể hiện AI "ở bên người", thì robot hình người mới thực sự là tâm điểm của WAIC 2026.

Ngay bên ngoài khu triển lãm, robot điều tiết giao thông đã được bố trí làm việc cùng cảnh sát. Robot có thể nhận diện người vượt đèn đỏ, phát hiện người đi xe máy không đội mũ bảo hiểm và phát cảnh báo bằng giọng nói.

Bước vào khu trưng bày "Thành phố đối tác thông minh", khách tham quan có cảm giác như bước vào một đô thị tương lai.

Robot A3 Ultra của AgiBot được bình chọn là "Báu vật của triển lãm". Ảnh: Peopledaily.

Tại đây, robot phối hợp lắp ráp trên dây chuyền sản xuất ô tô; robot pha trà thực hiện đầy đủ các thao tác từ lấy trà, châm trà đến mang trà phục vụ khách; robot chơi bóng bàn với du khách với những pha đôi công khá ấn tượng.

Theo ban tổ chức, số doanh nghiệp mang robot hiện thân (Embodied AI) đến triển lãm đã tăng từ hơn 80 doanh nghiệp ở WAIC 2025 lên hơn 200 năm nay. Tổng cộng có hơn 300 robot thật được trình diễn trực tiếp tại đây.

Điều này cho thấy robot đã chuyển từ giai đoạn trình diễn công nghệ sang phục vụ các công việc thực tế.

Nhà thuốc AI trở thành "báu vật" của triển lãm

Một trong những gian hàng thu hút nhiều sự chú ý nhất thuộc về Ant Group thuộc tập đoàn Alibaba.

Doanh nghiệp này mang đến Nhà thuốc thông minh Ant Lingbo, được bình chọn là một trong những "báu vật của triển lãm" WAIC 2026.

Hệ thống được Ant Lingbo hợp tác với chuỗi nhà thuốc Guoda phát triển, sử dụng mô hình nền tảng LingBot-VLA 2.0 để điều khiển đồng thời ba robot có cấu trúc khác nhau.

Tìm hiểu về Bao tay AI của Công ty công nghệ Tashan. Ảnh: Peopledaily.

Ba robot phối hợp xử lý toàn bộ quy trình từ tiếp nhận đơn hàng trực tuyến, lấy thuốc cho đến đóng gói thuốc. Điểm đáng chú ý là tất cả đều được vận hành bằng một "bộ não AI" thống nhất.

Giải pháp này hiện đã được triển khai thương mại hóa tại một nhà thuốc Guoda trên đường Dongjing, quận Phố Đông (Thượng Hải), thay vì chỉ dừng ở quy mô trình diễn.

"An toàn" trở thành từ khóa lớn nhất

Bên cạnh sự sôi động của các màn trình diễn công nghệ, vấn đề “an toàn AI” cũng là chủ đề được nhắc đến nhiều nhất tại WAIC 2026.

Khi AI ngày càng thâm nhập vào mọi lĩnh vực, các rủi ro như mô hình "ảo giác", nội dung giả mạo, rò rỉ dữ liệu hay mất quyền kiểm soát hệ thống cũng ngày càng được quan tâm.

Có thể nhận thấy hầu hết doanh nghiệp đều dành vị trí nổi bật để giới thiệu các giải pháp bảo đảm AI “an toàn, đáng tin cậy và có thể kiểm soát”.

Đặc biệt, lĩnh vực tài chính được xem là ngành đi đầu trong việc xây dựng các tiêu chuẩn quản trị AI.

Ngân hàng Giao thông Trung Quốc (Bank of Communications) giới thiệu hệ thống quản trị rủi ro thông minh ba chiều, sử dụng AI để giám sát toàn bộ quy trình tín dụng, giao dịch và quản lý dòng tiền.

Theo mô hình này, những tác vụ có mức rủi ro thấp sẽ được AI tự động xử lý nhằm nâng cao hiệu quả, trong khi các hoạt động có rủi ro cao vẫn phải tuân thủ quy trình kiểm soát nghiêm ngặt.

Nhà thuốc thông minh Ant Lingbo, được bình chọn là một trong những "báu vật của triển lãm" WAIC 2026.

Trong khi đó, Ant Group giới thiệu nền tảng bảo mật dành cho các AI Agent thế hệ mới.

Phiên bản HOP Agent Architecture 3.0 kết hợp công nghệ tính toán trên dữ liệu mã hóa với ngôn ngữ tác vụ có cấu trúc, nhằm giải quyết đồng thời bài toán chia sẻ dữ liệu và bảo đảm an toàn khi AI thực thi nhiệm vụ.

Theo ông Lý Minh, Tổng giám đốc bộ phận giải pháp AI của Hợp Hợp Thông tin (Shanghai Hehe Information), việc phân loại rủi ro theo từng cấp độ sẽ mở ra nhiều cơ hội triển khai AI hơn trong lĩnh vực tài chính.

Ông cho rằng AI nên được ứng dụng mạnh ở các quy trình ít rủi ro để nâng cao hiệu suất, trong khi các khâu liên quan đến dữ liệu khách hàng, quản trị tài chính và tuân thủ pháp lý vẫn cần những cơ chế kiểm soát chặt chẽ.

AI bước vào giai đoạn hợp tác và tiêu chuẩn hóa

Một điểm nổi bật khác tại WAIC 2026 là sự gia tăng của các thỏa thuận hợp tác giữa doanh nghiệp công nghệ và tổ chức tài chính.

Trong thời gian diễn ra hội nghị, Ngân hàng Giao thông Trung Quốc và Alibaba Cloud đã ký kết thành lập phòng thí nghiệm AI chung nhằm thúc đẩy ứng dụng AI trong ngành tài chính.

Các chuyên gia nhận định AI hiện chủ yếu được sử dụng để nâng cao hiệu quả xử lý nghiệp vụ và hỗ trợ ra quyết định. Tuy nhiên, ở những lĩnh vực nhạy cảm như quản trị rủi ro, bảo mật dữ liệu và quyền riêng tư, quá trình ứng dụng vẫn sẽ diễn ra thận trọng hơn.

Khách tham quan tìm hiểu, trải nghiệm về Ngôi nhà thông minh của Baidu.

Ông Lý Minh cho rằng một trong những hướng phát triển quan trọng tiếp theo là AI có khả năng hiểu và xử lý tài liệu doanh nghiệp. Khi AI ngày càng tham gia sâu vào quy trình kinh doanh, nhu cầu chuyển đổi dữ liệu phi cấu trúc thành dữ liệu có cấu trúc sẽ tăng rất nhanh.

Nhân dịp này, Hợp Hợp Thông tin cũng giới thiệu bộ công cụ “AI Tools Toolbox”, cho phép AI tự động đọc hiểu tài liệu doanh nghiệp và hỗ trợ rút ngắn quá trình phát triển ứng dụng.

Trong khi đó, China UnionPay công bố hàng loạt kết quả từ trung tâm thử nghiệm AI trong tài chính và phát hành sáng kiến thúc đẩy cùng xây dựng, cùng chia sẻ và cùng quản trị AI.

Theo Chủ tịch China UnionPay Đổng Tuấn Phong, mô hình này hướng tới ba mục tiêu lớn: Chia sẻ hạ tầng tính toán, dữ liệu và mô hình AI để giảm chi phí cho toàn ngành; thiết lập cơ chế quản trị và bảo mật AI thống nhất; và thúc đẩy AI đi vào các bài toán thực tế như thanh toán thông minh, kiểm soát rủi ro tín dụng, kích cầu tiêu dùng và số hóa hoạt động của doanh nghiệp.

AI đã bước sang giai đoạn ứng dụng thực chất

Qua những gì được trưng bày tại WAIC 2026, có thể thấy AI đang bước vào một giai đoạn phát triển mới.

Nếu trước đây các doanh nghiệp chủ yếu cạnh tranh bằng việc công bố mô hình lớn hơn, mạnh hơn hoặc nhiều tham số hơn, thì nay cuộc đua đã chuyển sang khả năng giải quyết các bài toán thực tế.

Một cửa hàng bán đồ uống và ăn vặt do robot tự vận hành trong khu vực triển lãm. Ảnh: Peopledaily.

Từ robot phục vụ trong nhà thuốc, robot điều tiết giao thông, tai nghe AI, kính thông minh cho đến các nền tảng quản trị an toàn, AI đang dần rời khỏi phòng thí nghiệm để bước vào đời sống và hoạt động sản xuất.

WAIC 2026 vì thế không chỉ là nơi trình diễn công nghệ, mà còn cho thấy ngành AI toàn cầu đang chuyển từ giai đoạn "trình diễn khả năng" sang "tạo ra giá trị thực tế", với hai trụ cột quan trọng nhất là ứng dụng quy mô lớn và quản trị an toàn.

Năm xu hướng lớn của WAIC 2026

Theo truyền thông Trung Quốc, khái quát lại, triển lãm WAIC 2026 có năm điểm nổi bật:

Thứ nhất, AI đã rời phòng thí nghiệm, không còn chỉ nói về mô hình ngôn ngữ. Bây giờ là robot, điện thoại, kính AI, xe AI, thiết bị gia đình AI đều có thể mua.

Thứ hai, AI Agent trở thành trung tâm. Hầu như mọi hãng đều giới thiệu AI Agent. Không còn chatbot, AI có thể tự lập kế hoạch, tự điều khiển thiết bị, tự hoàn thành công việc.

Thứ ba, Robot hình người bước vào thương mại hóa, không còn nhảy múa; robot giờ đây pha cà phê, vận chuyển hàng, làm việc trong nhà máy, bán thuốc, đón tiếp khách.

Thứ tư, AI phần cứng bùng nổ. Nhiều bài báo Trung Quốc dùng cụm từ “AI硬件元年”, tức “Năm đầu tiên của phần cứng AI”, bao gồm kính AI, tai nghe AI, AI Phone, pin AI, camera AI...

Thứ năm, AI trở thành "đối tác" của con người. Đây chính là ý nghĩa chủ đề WAIC năm nay: "Đối tác thông minh - Cùng kiến tạo tương lai". Nhiều sản phẩm không còn nhấn mạnh AI thông minh đến đâu, mà nhấn mạnh AI giúp con người giải quyết vấn đề gì.