Xác thực sâm Ngọc Linh thật, giả chỉ trong 4-5 giờ

Phó Giáo sư, tiến sỹ Phan Kế Long, Phó Tổng Giám đốc Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam phát biểu tại hội nghị. Ảnh: Cao Nguyên-TTXVN

Chiều 12/10, tại xã Măng Ri (Quảng Ngãi), Trung tâm ươm tạo công nghệ thuộc Cục Khởi nghiệp và Doanh nghiệp công nghệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) đã tổ chức Hội thảo khoa học Công bố kết quả thử nghiệm tiêu chuẩn quốc gia về phương pháp phân tích dấu ấn sinh học phân tử bằng chỉ thị SSR đối với sâm Ngọc Linh.

Ông Đinh Xuân Tú, quyền Giám đốc Trung tâm ươm tạo công nghệ thuộc Cục Khởi nghiệp và Doanh nghiệp công nghệ (Bộ Khoa học và Công nghệ), trưởng nhóm nghiên cứu đề tài cho biết: phương pháp phân tích xác định DNA là chính xác.

Đối với phương pháp phân tích bằng chỉ thị phân tử SSR giúp phân biệt sâm Ngọc Linh với loài sâm khác, rút ngắn thời gian trong 4-5 tiếng.

Mẫu lấy nhỏ, mô thực vật. Đây là 1 trong những phương pháp cơ bản. Hiện có nhiều phương pháp để phân biệt sâm Ngọc Linh như phương pháp hình thái, với sự đa dạng thực vật có hình thái giống nhau, khó phân biệt, người tiêu dùng ít tiếp xúc khó nhận ra. Ngoài ra còn phương pháp định lượng hóa sinh có thể triển khai….

Trung tâm ươm tạo công nghệ tặng 200 cây giống cho các học sinh có hoàn cảnh khó khăn tại xã Măng Ri. Ảnh: Cao Nguyên-TTXVN

Trao đổi với phóng viên TTXVN, Phó Giáo sư, Tiến sỹ Phan Kế Long, Phó Tổng Giám đốc Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam cho biết, sâm Ngọc Linh là sản phẩm quốc gia, được vinh danh là quốc bảo, có giá trị cao.

Sâm Ngọc Linh có hàm lượng saponin nhiều hơn các loài sâm khác; hoạt chất sâm Ngọc Linh mang lại nhiều lợi ích cho sức khỏe, đặc biệt là hoạt chất MR2 có tác dụng kháng virus, gây ức chế tế bào ung thư. Sâm Ngọc Linh còn có khả năng tái tạo sức khỏe nhanh, đẩy nhanh hệ miễn dịch, giúp cơ thể chống chọi bệnh tật. Vì vậy, giá trị sâm Ngọc Linh rất lớn.

Theo Phó Giáo sư, Tiến sỹ Phan Kế Long, có nhiều phương pháp để phân biệt sâm Ngọc Linh với các loài sâm khác, song tính chính xác, ổn định là thách thức lớn. Phương pháp giải trình gen là chính xác nhưng mất thời gian và kinh phí lớn, trong khi phương pháp SSR chi phí và thời gian rút ngắn hơn.

Trao giống sâm Ngọc Linh của Trung tâm ươm tạo công nghệ tặng 200 cây giống cho các học sinh có hoàn cảnh khó khăn tại xã Măng Ri. Ảnh: Cao Nguyên-TTXVN

Tuy nhiên, phương pháp SSR phải có nhiều phòng thí nghiệm cùng làm, có đơn vị nghiên cứu độc lập, đưa kết quả giống nhau. Đây là minh chứng để cấp Tiêu chuẩn Việt Nam cho phương pháp phân biệt sâm với Ngọc Linh với các loài sâm có hình ảnh, hình dáng tương tự trên thị trường.

Trong khi đó, phương pháp giám định qua hình thái, hình dạng, phải đầy đủ bộ phận lá, hoa, quả, rễ… để phân biệt, song đây là phương pháp cảm quan, không hợp lý, không cơ sở khoa học, phụ thuộc cá nhân người kiểm định, không nên dung. Ngoài ra, còn một số phương pháp khác có thời gian nhanh nhưng không ổn định, phù thuộc nhiều độ, con người, tính ổn định không cao…

Sâm Ngọc Linh, tên gọi khác là sâm Việt Nam, sâm K5 (theo Dược điển Việt Nam). Sâm Ngọc Linh là loài cây dược liệu quý, có giá trị cao về khoa học, kinh tế và tiềm năng phát triển. Việc nhận diện, phân biệt và xác thực đúng sâm Ngọc Linh có ý nghĩa quan trọng đối với công tác quản lý chất lượng, bảo vệ giá trị của sản phẩm và phát triển loài cây dược liệu quý này.

Tại hội thảo, Trung tâm ươm tạo công nghệ tặng 200 cây giống cho các học sinh có hoàn cảnh khó khăn tại xã Măng Ri.