Xây dựng 5 không gian văn hóa truyền thống, 16 mô hình bảo tồn gắn với du lịch cộng đồng

Kế hoạch nhằm cụ thể hóa các quy định của Nghị định thành những nhiệm vụ, giải pháp phù hợp với thực tiễn; qua đó bảo tồn, khôi phục và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống của đồng bào DTTS, tăng cường trao truyền giữa các thế hệ, đồng thời góp phần nâng cao đời sống văn hóa, tinh thần và tạo sinh kế bền vững cho người dân.

Gắn bảo tồn văn hóa với du lịch cộng đồng

Một trong những định hướng quan trọng Kế hoạch đặt ra là gắn công tác bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống với phát triển du lịch cộng đồng, các ngành nghề truyền thống, sản phẩm văn hóa đặc trưng, xây dựng nông thôn mới, phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào DTTS, tạo sinh kế bền vững và nâng cao thu nhập cho người dân.

Chú trọng giáo dục, trao truyền văn hóa cho thế hệ trẻ

Trong năm 2026, thành phố đặt chỉ tiêu hoàn thành 100% nhiệm vụ thống kê, đánh giá các giá trị văn hóa có nguy cơ mai một, không gian văn hóa DTTS cần bảo tồn và phát huy và chủ thể văn hóa nòng cốt, chủ thể văn hóa kế cận và chủ thể văn hóa tiềm năng. Đồng thời, dữ liệu hóa 100% giá trị văn hóa trong danh mục nguy cơ mai một.

Đến năm 2030, thành phố phấn đấu 100% chủ thể nòng cốt được tham gia các hoạt động truyền dạy tại địa bàn cơ sở cho các chủ thể kế cận.

Đối với công tác giáo dục, trao truyền văn hóa cho thế hệ trẻ, mục tiêu đặt ra là 100% trường phổ thông dân tộc nội trú, 80% trường phổ thông dân tộc bán trú và cơ sở giáo dục có tổ chức mô hình nội trú dành cho học sinh vùng đồng bào DTTS có mô hình, Câu lạc bộ, không gian trải nghiệm và giáo dục văn hóa truyền thống.

Vui hội làng Mường, xã Trà My- một điểm du lịch cộng đồng trong số 16 mô hình bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch cộng đồng theo Kế hoạch. Ảnh: P.V.T

Đặc biệt, Đà Nẵng đặt chỉ tiêu, đến năm 2030 sẽ xây dựng 5 không gian văn hóa truyền thống của các thành phần DTTS trên địa bàn thành phố. Xây dựng 16 mô hình bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch cộng đồng.

Các điểm du lịch cộng đồng dự kiến gồm: Thôn Tà Lang, Giàn Bí (phường Hải Vân); làng Toom Sara (xã Hòa Vang); làng Mường, làng Cao Sơn (xã Trà My); làng săn mây Tắk Pổ (xã Trà Tập); làng Văn hóa Tắc Chươm (xã Nam Trà My); làng Bhơhôồng (xã Sông Kôn); làng Đhrôồng (xã Đông Giang); thôn Ta Lang, thôn Aur (xã A Vương); điểm du lịch cộng đồng Cơ Tu (xã Bến Giằng); thôn Pơr’ning (xã Tây Giang); rừng cây di sản Pơ mu, Đỉnh Quế, rừng cây Đỗ quyên cổ thụ trên đỉnh núi K’lang, điểm du lịch Lộc Trời (xã Hùng Sơn).

Đồng thời, đặt mục tiêu, phấn đấu mỗi xã, phường vùng đồng bào DTTS ít nhất có một sản phẩm văn hóa truyền thống như làng nghề, câu lạc bộ dân ca, dân vũ, dân nhạc truyền thống, chợ phiên, khởi nghiệp sáng tạo văn hóa….

Rà soát các giá trị văn hóa có nguy cơ mai một trước ngày 10.9

Để thực hiện các mục tiêu đề ra, Kế hoạch xác định 11 nhóm nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu. Trước hết, thành phố tổ chức quán triệt, tuyên truyền, phổ biến và hướng dẫn triển khai thực hiện Nghị định số 269/2026/NĐ-CP đến các sở, ban, ngành, địa phương, đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, nghệ nhân, người có uy tín, các tổ chức, cá nhân liên quan và cộng đồng dân cư vùng đồng bào DTTS.

Tái hiện nghi lễ nhập làng của đồng bào Cơ tu, đón chào du khách đến với làng du lịch cộng đồng thôn Ta Lang, xã A Vương

Một nhiệm vụ quan trọng khác là rà soát, thống kê, đánh giá thực trạng các giá trị văn hóa truyền thống có nguy cơ mai một; xác định chủ thể văn hóa nòng cốt, chủ thể văn hóa kế cận, các không gian văn hóa làng, bản truyền thống, nghề truyền thống, lễ hội truyền thống và những loại hình di sản cần ưu tiên bảo tồn, phục hồi và phát huy.

Các địa phương sẽ lập hồ sơ trình cấp có thẩm quyền phê duyệt danh mục văn hóa truyền thống có nguy cơ mai một; không gian văn hóa làng, bản truyền thống cần bảo tồn; danh sách chủ thể văn hóa nòng cốt và chủ thể văn hóa kế cận.

UBND các xã, phường vùng đồng bào DTTS là cơ quan chủ trì thực hiện, với sự hướng dẫn, phối hợp của Sở VHTTDL, thời gian hoàn thành nhiệm vụ này trước ngày 10.9.2026.

Kế hoạch cũng xác định việc phát triển chủ thể văn hóa tiềm năng và xây dựng không gian trải nghiệm văn hóa truyền thống trong các cơ sở giáo dục và khu dân cư. Tùy điều kiện thực tiễn và đặc trưng văn hóa của từng dân tộc, các địa phương sẽ chủ động xây dựng không gian để các chủ thể văn hóa tiềm năng tìm hiểu, thực hành, trải nghiệm và tiếp cận các giá trị văn hóa truyền thống.

Theo đó, ưu tiên triển khai tại các trường phổ thông dân tộc nội trú, trường phổ thông dân tộc bán trú và cơ sở giáo dục có tổ chức mô hình nội trú dành cho học sinh vùng đồng bào DTTS và miền núi; đồng thời phát huy vai trò của già làng, trưởng bản, người có uy tín trong việc bảo tồn, phát huy và trao truyền văn hóa trong nhà trường và cộng đồng.

Kế hoạch cũng chú trọng công tác phát triển chủ thể văn hóa tiềm năng và xây dựng không gian trải nghiệm văn hóa truyền thống các DTTS trong khu dân cư

Một trong những nội dung được chú trọng là xây dựng, hoàn thiện cơ chế, chính sách; tổ chức thực hiện các chương trình, đề án, dự án về bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa truyền thống các DTTS.

Thành phố sẽ xây dựng nghị quyết quy định mức hỗ trợ đối với dự án phục hồi, bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống các DTTS do tổ, nhóm cộng đồng thực hiện theo quy định của Nghị định này và pháp luật có liên quan; nghị quyết hỗ trợ các nghệ nhân văn hoá, nghệ nhân dân gian, già làng, trưởng bản tham gia bảo tồn, phát huy và truyền dạy những giá trị văn hoá truyền thống của đồng bào các DTTS…

Đồng bào làng Đhrôồng, xã Đông Giang với nghề dệt thổ cẩm truyền thống

Đáng chú ý, công tác phát huy giá trị văn hóa truyền thống sẽ được gắn với phát triển du lịch, tạo sinh kế bền vững. Theo đó, Đà Nẵng sẽ đẩy mạnh khai thác, phát huy giá trị văn hóa truyền thống gắn với phát triển du lịch cộng đồng, du lịch sinh thái, du lịch trải nghiệm; phát triển các sản phẩm văn hóa, sản phẩm thủ công truyền thống, sản phẩm OCOP, sản phẩm lưu niệm và các sản phẩm du lịch mang bản sắc văn hóa các DTTS. Tổ chức các lễ hội truyền thống, hoạt động văn hóa - thể thao gắn với khai thác tiềm năng du lịch, văn hóa của từng địa phương.

Thành phố sẽ tổ chức các lễ hội truyền thống, các hoạt động văn hoá - thể thao gắn với việc khai thác, phát triển tiềm năng du lịch, văn hoá của từng địa phương

Cùng với đó, thành phố cũng xác định nhiệm vụ  chuyển đổi số trong công tác bảo tồn và phát huy văn hóa truyền thống. Việc số hóa dữ liệu về tài nguyên văn hóa bản địa, văn hóa truyền thống; quản lý, bảo tồn, quảng bá và giới thiệu các sản phẩm số phục vụ tuyên truyền, giáo dục và phát triển du lịch sẽ được đẩy mạnh. Chú trọng ứng dụng công nghệ trong bảo tồn và phát triển văn hóa truyền thống các DTTS.