Xây dựng Bộ đội Biên phòng 'tinh, gọn, mạnh' đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ khi thực hiện chính quyền địa phương hai cấp
Việc thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã và đang đặt ra yêu cầu mới đối với tổ chức quân sự địa phương nói chung và Bộ đội Biên phòng nói riêng. Trước yêu cầu đó, Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo toàn lực lượng chủ động rà soát, điều chỉnh tổ chức, phương thức hoạt động theo hướng 'tinh, gọn, mạnh', bảo đảm thực hiện hiệu quả nhiệm vụ quản lý, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia trong tình hình mới.

Cán bộ Đồn Biên phòng Xà Lực, Bộ đội Biên phòng tỉnh An Giang tuyên truyền, phổ biến pháp luật cho người dân ở khu vực biên giới. Ảnh: Tiến Vinh
Chủ động thích ứng với mô hình tổ chức mới
Quán triệt chủ trương sắp xếp hệ thống, tổ chức bộ máy và chính quyền địa phương hai cấp, Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng cùng cấp ủy, chỉ huy các cấp đã thực hiện nghiêm túc, kịp thời các nghị quyết, chỉ thị của Bộ Chính trị, Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng về sắp xếp tổ chức quân sự địa phương. Nhờ đó, tổ chức và biên chế của lực lượng Bộ đội Biên phòng tiếp tục được kiện toàn theo hướng "tinh, gọn, mạnh", bảo đảm đáp ứng tốt yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.
Cơ chế Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng lãnh đạo, chỉ đạo, chỉ huy trực tiếp, toàn diện Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng về công tác biên phòng, xây dựng lực lượng Bộ đội Biên phòng được vận hành thông suốt, đồng bộ và hiệu quả. Các Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh, thành phố đã nhanh chóng ổn định tổ chức, thực hiện tốt chức năng, nhiệm vụ được giao; duy trì nghiêm công tác quản lý, bảo vệ biên giới quốc gia, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội ở khu vực biên giới, cửa khẩu.
Thực hiện chỉ đạo của Đảng ủy, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng về việc tổ chức hội nghị rút kinh nghiệm hoạt động của tổ chức quân sự địa phương khi thực hiện hệ thống chính quyền địa phương hai cấp, đến nay, Bộ đội Biên phòng các tỉnh, thành phố đã tổ chức hội nghị rút kinh nghiệm, đánh giá toàn diện tác động của việc thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp đối với hoạt động của tổ chức quân sự địa phương và công tác quản lý, bảo vệ biên giới. Qua đó, các đơn vị tập trung phân tích những vấn đề phát sinh trong quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy, điều chỉnh địa giới hành chính, thay đổi cơ chế phối hợp giữa các cấp, các ngành để kịp thời đề ra giải pháp phù hợp.
Tại nhiều địa phương, việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp đặt ra yêu cầu Bộ đội Biên phòng phải nhanh chóng thích ứng với sự thay đổi về địa giới, đầu mối hành chính và cơ chế phối hợp ở cơ sở. Các đơn vị tập trung rà soát, cập nhật địa bàn quản lý, nắm chắc hệ thống chính trị cơ sở, kịp thời điều chỉnh quy chế phối hợp với cấp ủy, chính quyền địa phương nhằm duy trì hiệu quả công tác quản lý, bảo vệ biên giới.
Tại tỉnh Đắk Lắk, quá trình triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp được gắn với yêu cầu xây dựng thế trận biên phòng toàn dân vững chắc. Sau khi sắp xếp tổ chức bộ máy theo mô hình mới, Bộ đội Biên phòng tỉnh Đắk Lắk đã nhanh chóng kiện toàn tổ chức, ổn định hoạt động của các đơn vị; chủ động bố trí cán bộ có năng lực, kinh nghiệm tham gia cấp ủy, chính quyền địa phương và tăng cường cán bộ bám cơ sở. Việc gắn kết chặt chẽ giữa xây dựng hệ thống chính trị cơ sở với thực hiện nhiệm vụ quản lý, bảo vệ biên giới đã góp phần nâng cao hiệu quả lãnh đạo, chỉ đạo ở địa bàn biên giới, củng cố niềm tin của nhân dân đối với cấp ủy, chính quyền địa phương và lực lượng Bộ đội Biên phòng.
Trong khi đó, Bộ đội Biên phòng thành phố Hồ Chí Minh chủ động điều chỉnh phương án công tác, bố trí lực lượng linh hoạt sau sáp nhập đơn vị hành chính. Các đồn Biên phòng tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, đẩy mạnh cải cách hành chính, duy trì hiệu quả công tác kiểm soát xuất nhập cảnh, quản lý người và phương tiện hoạt động trên biển; góp phần xây dựng khu vực biên giới biển thành phố Hồ Chí Minh ổn định, an toàn, tạo môi trường thuận lợi cho phát triển kinh tế - xã hội, hội nhập quốc tế và khẳng định vị thế của thành phố trong giai đoạn phát triển mới.
Giữ vững vai trò nòng cốt, chuyên trách nơi tuyến đầu biên giới
Việc triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp đặt ra yêu cầu bảo đảm sự lãnh đạo, chỉ đạo thống nhất, xuyên suốt giữa cấp ủy, chính quyền địa phương với các lực lượng đứng chân trên địa bàn biên giới. Đối với Bộ đội Biên phòng, đây là yếu tố quan trọng nhằm duy trì hiệu quả công tác phối hợp trong quản lý, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia.

Tàu tuần tra Hải đoàn Biên phòng 18 thực hiện nhiệm vụ tuần tra, kiểm soát trên vùng biển do đơn vị quản lý. Ảnh: Vũ Hùng
Tại các hội nghị trao đổi, rút kinh nghiệm hoạt động của tổ chức quân sự địa phương khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, lãnh đạo các tỉnh, thành phố khẳng định sẽ tiếp tục quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo, tạo điều kiện thuận lợi để Bộ đội Biên phòng hoàn thành tốt chức năng, nhiệm vụ được giao. Sự đồng hành của cấp ủy, chính quyền địa phương là cơ sở để cán bộ, chiến sĩ yên tâm công tác, chủ động triển khai nhiệm vụ trong điều kiện có sự thay đổi về tổ chức bộ máy hành chính.
Song song với kiện toàn tổ chức, Bộ Tư lệnh Bộ đội Biên phòng còn chủ động phối hợp với các cơ quan chức năng của Bộ Quốc phòng, Quân khu và Quân đoàn 12 tổ chức 24 lớp tập huấn kiến thức biên phòng, kiến thức quân sự địa phương cho hơn 2.000 cán bộ quân sự địa phương và 21 lớp tập huấn kiến thức quân sự địa phương cho hơn 2.000 cán bộ Bộ đội Biên phòng. Nội dung tập huấn tập trung vào cơ chế phối hợp, tổ chức chỉ huy, phương pháp xử lý tình huống và vận hành mô hình mới sau sắp xếp đơn vị hành chính.
Các đơn vị đã chủ động điều chỉnh kế hoạch huấn luyện, tăng cường giáo dục chính trị, quản lý tư tưởng, siết chặt kỷ luật, xây dựng đơn vị vững mạnh toàn diện “Mẫu mực, tiêu biểu”. Công tác giáo dục, đào tạo tiếp tục được đổi mới theo hướng sát thực tiễn nhiệm vụ. Các học viện, nhà trường trong Bộ đội Biên phòng tăng cường cử cán bộ, giảng viên đi thực tế tại cơ sở; rà soát, bổ sung giáo trình, tài liệu giảng dạy phù hợp với mô hình tổ chức mới của Ban Chỉ huy Bộ đội Biên phòng các tỉnh, thành phố.
Để đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới, các đơn vị Bộ đội Biên phòng đang tập trung xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh chính trị vững vàng, am hiểu pháp luật, giỏi nghiệp vụ, thông thạo địa bàn và có khả năng ứng dụng công nghệ số. Cùng với đó, nhiều đơn vị đẩy mạnh ứng dụng chuyển đổi số vào công tác quản lý, bảo vệ biên giới; áp dụng công nghệ số phục vụ kiểm soát xuất nhập cảnh.
Thực tiễn triển khai mô hình chính quyền địa phương hai cấp tại nhiều địa phương cho thấy, Bộ đội Biên phòng đã và đang chủ động thích ứng, phát huy vai trò nòng cốt, chuyên trách nơi tuyến đầu Tổ quốc. Quá trình sắp xếp tổ chức bộ máy được xem là bước chuyển quan trọng để xây dựng lực lượng Bộ đội Biên phòng theo hướng "tinh, gọn, mạnh", hoạt động hiệu lực, hiệu quả, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ quản lý, bảo vệ chủ quyền lãnh thổ, an ninh biên giới quốc gia trong tình hình mới.











