Xây dựng chuỗi thực phẩm an toàn

Chi cục An toàn thực phẩm thành phố hướng dẫn các cơ sở thực hiện truy xuất nguồn gốc thực phẩm. Ảnh: KHÁNH HUYỀN

Minh bạch, kiểm soát nguồn gốc

Truy xuất nguồn gốc thực phẩm giúp người tiêu dùng nhận biết thông tin về sản phẩm, đồng thời hỗ trợ cơ quan quản lý và doanh nghiệp kiểm soát chặt chẽ nguồn nguyên liệu, quá trình sản xuất, chế biến và lưu thông. Đặc biệt, khi phát sinh sự cố, dữ liệu truy xuất là cơ sở để nhanh chóng xác định nguồn gốc, khoanh vùng sản phẩm và triển khai biện pháp xử lý kịp thời.

Ông Nguyễn Hồng Phúc, Phó Trưởng phòng Giám sát truyền thông Chi cục An toàn thực phẩm thành phố cho biết, thành phố đã triển khai Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm và từng bước vận động các cơ sở sản xuất, kinh doanh tham gia. Nhiều đơn vị đã tích cực phối hợp cập nhật thông tin và sử dụng tem truy xuất.

Tuy nhiên, việc tham gia tại một số cơ sở chưa được duy trì thường xuyên, dữ liệu có lúc chưa đầy đủ; việc kích hoạt tem và cập nhật thông tin trong quá trình sản xuất còn gặp khó khăn. Vì vậy, yêu cầu đặt ra hiện nay phải bảo đảm hệ thống được vận hành thực chất, gắn với hoạt động kinh doanh hằng ngày.

Nhằm tháo gỡ vướng mắc, mới đây, Chi cục An toàn thực phẩm thành phố tổ chức hội nghị hướng dẫn vận hành Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm năm 2026. Chương trình tập trung vào các nội dung thiết thực như: sử dụng tài khoản; cập nhật thông tin cơ sở, sản phẩm, nguyên liệu; tạo, in, kích hoạt tem truy xuất; và thực hiện truy xuất ngược khi cần thiết. Các cơ sở còn được hướng dẫn thực hành thao tác trên hệ thống và vận hành bộ tiêu chí thẩm định.

Bà Trịnh Thị Hoài Thương, Giám đốc Công ty TNHH Thương mại dịch vụ thực phẩm Hoa Hướng Dương chia sẻ, hội nghị giúp doanh nghiệp hiểu rõ hơn quy trình sử dụng hệ thống. Qua hướng dẫn trực tiếp, các cơ sở củng cố kỹ năng vận hành, hạn chế sai sót trong quá trình nhập liệu và chủ động hơn khi tra cứu thông tin về nguồn gốc thực phẩm.

Theo hướng dẫn, việc cập nhật dữ liệu đầy đủ, chính xác ở từng công đoạn đóng vai trò quan trọng trong bảo đảm tính liên tục của thông tin. Nếu thông tin nguyên liệu, nhà cung cấp, chế biến và phân phối được ghi nhận đồng bộ, cơ sở có thể chủ động đối chiếu dữ liệu; cơ quan quản lý cũng thuận lợi hơn trong giám sát. Đồng thời, điều này giúp người tiêu dùng lựa chọn hàng hóa rõ nguồn gốc; doanh nghiệp có điều kiện củng cố uy tín và nâng cao trách nhiệm.

Chi cục An toàn thực phẩm thành phố tổ chức hội nghị hướng dẫn vận hành Hệ thống truy xuất nguồn gốc thực phẩm năm 2026. Ảnh: KHÁNH HUYỀN

Nâng cao trách nhiệm trong truy xuất

Để hệ thống phát huy hiệu quả, yếu tố quyết định là sự chủ động của các cơ sở, doanh nghiệp trong việc duy trì cập nhật dữ liệu. Hệ thống chỉ thực sự có giá trị khi thông tin phản ánh đúng quá trình sản xuất, chế biến và lưu thông thực phẩm.

Ông Trương Dương Bá Tùng, Giám đốc Công ty CP Peco Food (xã Hòa Vang) cho biết, đơn vị đang cung cấp thực phẩm cho khoảng 90 cơ sở khách sạn, trường học. Do vậy, việc kiểm soát quá trình cung cấp có ý nghĩa vô cùng quan trọng. Qua hội nghị, doanh nghiệp rà soát lại quy trình quản lý hiện có, từng bước chuẩn hóa thông tin để nâng cao khả năng kiểm soát nguồn hàng.

Đối với những doanh nghiệp cung cấp thực phẩm cho trường học, khách sạn, yêu cầu này càng phải được chú trọng. Khi phát hiện dấu hiệu bất thường, dữ liệu rõ ràng sẽ hỗ trợ doanh nghiệp xác định lô hàng liên quan, phối hợp với cơ quan chức năng triển khai biện pháp xử lý.

Ông Đinh Văn Tuấn, Chi cục trưởng Chi cục An toàn thực phẩm thành phố cho hay, truy xuất nguồn gốc hướng đến nâng cao trách nhiệm của cả cơ quan quản lý, nhà sản xuất và người tiêu dùng. Sự cam kết của doanh nghiệp cùng sự đồng hành của người tiêu dùng là những yếu tố thúc đẩy hình thành thói quen mua sắm thông minh, có trách nhiệm.

Để nâng cao hiệu quả, các cơ sở cần chủ động duy trì vận hành hệ thống, cập nhật thông tin kịp thời. Việc hướng dẫn, hỗ trợ từ cơ quan chức năng cần gắn với thực hành để doanh nghiệp không chỉ nắm được thao tác kỹ thuật mà còn hiểu rõ trách nhiệm duy trì dữ liệu, hạn chế tình trạng tham gia mang tính hình thức.

Về lâu dài, theo ông Đinh Văn Tuấn, truy xuất nguồn gốc phải được xác định là một phần trong quy trình quản lý chất lượng hằng ngày của cơ sở, thay vì chỉ thực hiện khi có yêu cầu kiểm tra. Doanh nghiệp cần phân công nhân sự phụ trách chuyên biệt cho công tác này.

Thời gian tới, Chi cục An toàn thực phẩm tiếp tục tăng cường tuyên truyền, hướng dẫn và kiểm tra việc thực hiện. Sự phối hợp chặt chẽ giữa các bên, cộng với ý thức chủ động phản ánh của người tiêu dùng sẽ góp phần hình thành chuỗi cung ứng thực phẩm minh bạch, an toàn trên địa bàn thành phố.