Xây dựng đội ngũ cán bộ tham mưu chiến lược, đáp ứng yêu cầu, nhiệm vụ trong tình hình mới

Văn kiện Đại hội XIV của Đảng tiếp tục khẳng định bảo đảm quốc phòng, an ninh là nhiệm vụ trọng yếu, thường xuyên, bảo vệ vững chắc Tổ quốc từ sớm, từ xa. Để thực hiện thắng lợi mục tiêu chiến lược đó, một trong những vấn đề có ý nghĩa quyết định là xây dựng đội ngũ cán bộ làm công tác tham mưu về quân sự, quốc phòng, nhất là cấp chiến lược, thực sự vững vàng về bản lĩnh chính trị, sắc bén về tư duy, tinh thông về nghiệp vụ, ngang tầm yêu cầu, nhiệm vụ trong thời kỳ mới.

Yêu cầu mới với đội ngũ cán bộ tham mưu chiến lược

Thực tiễn cho thấy, tham mưu về quân sự, quốc phòng là lĩnh vực đặc biệt quan trọng, giúp Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng tham mưu với Đảng, Nhà nước hoạch định đường lối, chủ trương, chiến lược xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, xử lý các tình huống chiến lược, không để bị động, bất ngờ.

Trong bối cảnh hiện nay, tình hình thế giới và khu vực diễn biến nhanh, phức tạp, khó lường; cạnh tranh chiến lược giữa các nước lớn ngày càng quyết liệt; chiến tranh hiện đại chuyển mạnh sang tác chiến đa môi trường, ứng dụng trí tuệ nhân tạo, làm xuất hiện hình thái chiến tranh, loại hình tác chiến, không gian chiến lược mới.

Cùng với đó, các thách thức an ninh phi truyền thống như thiên tai, dịch bệnh, biến đổi khí hậu, an ninh mạng... đã và đang tác động sâu rộng đến quốc phòng, an ninh.

 Đại tướng Nguyễn Tân Cương, Đại tướng Nguyễn Tân Cương, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Tổng Tham mưu trưởng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng kiểm tra công tác sẵn sàng chiến đấu của Binh chủng Đặc công bảo vệ Đại hội XIV của Đảng. Ảnh: TUẤN HUY

Đại tướng Nguyễn Tân Cương, Đại tướng Nguyễn Tân Cương, Ủy viên Trung ương Đảng, Ủy viên Thường vụ Quân ủy Trung ương, Tổng Tham mưu trưởng, Thứ trưởng Bộ Quốc phòng kiểm tra công tác sẵn sàng chiến đấu của Binh chủng Đặc công bảo vệ Đại hội XIV của Đảng. Ảnh: TUẤN HUY

Trong điều kiện đó, công tác tham mưu chiến lược không chỉ dừng lại ở việc nắm tình hình và xử lý tình huống, mà đòi hỏi phải dự báo sớm, nhận diện đúng xu thế, tham mưu đúng, trúng, kịp thời các quyết sách chiến lược, tạo thế chủ động chiến lược cho đất nước. Điều này đặt ra yêu cầu đặc biệt cao đối với đội ngũ cán bộ làm công tác tham mưu, nhất là cán bộ tham mưu chiến lược, bởi đây là lực lượng trực tiếp nghiên cứu, phân tích, dự báo, đề xuất các chủ trương, giải pháp chiến lược.

Thời gian qua, dưới sự lãnh đạo, chỉ đạo của Đảng, Nhà nước, thường xuyên, trực tiếp là Bộ Chính trị, Ban Bí thư, Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng, Bộ Tổng Tham mưu, đội ngũ cán bộ tham mưu các cấp không ngừng trưởng thành, phát triển, góp phần quan trọng vào việc nâng cao chất lượng tham mưu chiến lược quân sự, quốc phòng. Tuy nhiên, trước yêu cầu mới như năng lực nghiên cứu chiến lược, dự báo dài hạn, khả năng tổng hợp, phân tích đa lĩnh vực, khả năng thích ứng với môi trường tác chiến công nghệ cao, tác chiến đa môi trường… đòi hỏi phải có giải pháp đồng bộ xây dựng đội ngũ cán bộ tham mưu thực sự ngang tầm nhiệm vụ. Vì thế, cần tập trung thực hiện tốt một số nội dung trọng tâm sau:

Một là, xây dựng đội ngũ cán bộ tham mưu có bản lĩnh chính trị vững vàng, tuyệt đối trung thành với Đảng, Tổ quốc và nhân dân. Đây là yêu cầu tiên quyết, bởi công tác tham mưu chiến lược liên quan trực tiếp đến việc hoạch định các chủ trương, quyết sách lớn của Đảng, Nhà nước, tác động, ảnh trưởng trực tiếp đến vận mệnh quốc gia. Vì thế, đội ngũ cán bộ tham mưu phải có lập trường kiên định, tư tưởng vững vàng, phấn đấu vì mục tiêu độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, nắm vững đường lối quân sự, quốc phòng của Đảng, không dao động trước mọi khó khăn, thử thách, không bị tác động bởi các yếu tố tiêu cực, bảo đảm tham mưu đúng đắn, khách quan, đặt lợi ích quốc gia, dân tộc lên trên hết, trước hết.

Đại tướng Nguyễn Tân Cương kiểm tra khu vực trưng bày của Bộ Quốc phòng tại Triển lãm thành tựu đất nước "80 năm hành trình Độc lập - Tự do - Hạnh phúc", tháng 9-2025. Ảnh: TUẤN HUY

Đại tướng Nguyễn Tân Cương kiểm tra khu vực trưng bày của Bộ Quốc phòng tại Triển lãm thành tựu đất nước "80 năm hành trình Độc lập - Tự do - Hạnh phúc", tháng 9-2025. Ảnh: TUẤN HUY

Hai là, nâng cao năng lực tư duy chiến lược, năng lực nghiên cứu, phân tích và dự báo của đội ngũ cán bộ tham mưu. Trong bối cảnh tình hình thế giới biến động nhanh, đa chiều, cán bộ tham mưu không chỉ cần nắm vững tình hình hiện tại, mà phải có khả năng dự báo xu thế phát triển trong tương lai, nhận diện sớm nguy cơ, thách thức, tham mưu các giải pháp phù hợp. Điều đó đòi hỏi cán bộ tham mưu phải có tư duy khoa học, hệ thống, khả năng phân tích đa lĩnh vực, kết hợp chặt chẽ, nhuần nhuyễn giữa lý luận và thực tiễn, giữa quân sự với chính trị, kinh tế với đối ngoại và khoa học, công nghệ.

Ba là, xây dựng đội ngũ cán bộ tham mưu có trình độ chuyên môn sâu, am hiểu nghệ thuật quân sự và chiến tranh hiện đại, ứng dụng vũ khí công nghệ cao, đa miền, đa lĩnh vực. Do đó cán bộ tham mưu phải được đào tạo bài bản, có kiến thức toàn diện về nghệ thuật quân sự, nắm chắc, hiểu sâu các chiến lược quân sự, quốc phòng, chiến tranh công nghệ cao, tác chiến không gian mạng, tác chiến điện tử và các lĩnh vực liên quan. Đồng thời, phải thường xuyên nghiên cứu, tổng kết thực tiễn, rút ra bài học kinh nghiệm từ các cuộc chiến tranh và xung đột quân sự trên thế giới, vận dụng sáng tạo vào điều kiện cụ thể của Việt Nam trong xây dựng tiềm lực quân sự, quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc.

Bốn là, xây dựng đội ngũ cán bộ tham mưu có phương pháp, tác phong công tác khoa học, chặt chẽ, sâu sát thực tiễn. Công tác tham mưu chiến lược đòi hỏi tính chính xác, kịp thời, toàn diện, do đó cán bộ tham mưu phải có phương pháp làm việc khoa học, khách quan, thận trọng, sâu sát thực tiễn, phát huy trí tuệ tập thể, đồng thời đề cao trách nhiệm cá nhân, bảo đảm các nội dung tham mưu có cơ sở khoa học, thực tiễn vững chắc và tính khả thi cao.

Đồng bộ các giải pháp xây dựng đội ngũ cán bộ tham mưu về quân sự, quốc phòng

Để xây dựng đội ngũ cán bộ tham mưu chiến lược ngang tầm nhiệm vụ, cần thực hiện đồng bộ các giải pháp chủ yếu sau:

Một là, tăng cường sự lãnh đạo của cấp ủy, tổ chức đảng đối với công tác xây dựng đội ngũ cán bộ tham mưu về quân sự, quốc phòng. Cấp ủy, chỉ huy các cấp cần quán triệt sâu sắc quan điểm của Đảng về xây dựng đội ngũ cán bộ, coi đây là nhiệm vụ then chốt, trực tiếp quyết định chất lượng công tác tham mưu, tác chiến. Thực hiện nghiêm nguyên tắc Đảng lãnh đạo tuyệt đối, trực tiếp về mọi mặt đối với Quân đội, bảo đảm đội ngũ cán bộ tham mưu luôn vững vàng về chính trị, tư tưởng, tinh thông, nhạy bén về nghiệp vụ.

Đại tướng Nguyễn Tân Cương kiểm tra công tác huấn luyện tại Trung đoàn 165, Sư đoàn 312, Quân đoàn 12, tháng 10-2025. Ảnh: CHÍ HÒA

Đại tướng Nguyễn Tân Cương kiểm tra công tác huấn luyện tại Trung đoàn 165, Sư đoàn 312, Quân đoàn 12, tháng 10-2025. Ảnh: CHÍ HÒA

Hai là, đổi mới công tác đào tạo, bồi dưỡng cán bộ tham mưu theo hướng hiện đại, thiết thực, hiệu quả. Nội dung đào tạo cần chú trọng nâng cao năng lực tư duy chiến lược, năng lực nghiên cứu, phân tích, dự báo; tăng cường đào tạo về chiến tranh hiện đại, khoa học công nghệ quân sự, tác chiến không gian mạng, trí tuệ nhân tạo và các lĩnh vực liên quan. Đồng thời, kết hợp chặt chẽ giữa đào tạo trong nước và quốc tế, đào tạo tại nhà trường với bồi dưỡng trong thực tiễn công tác, thông qua huấn luyện, diễn tập, thực hiện nhiệm vụ thực tế.

Ba là, thực hiện tốt công tác quy hoạch, bố trí, sử dụng cán bộ tham mưu một cách hợp lý, khoa học. Cần xây dựng quy hoạch cán bộ tham mưu chiến lược có tầm nhìn dài hạn, bảo đảm tính kế thừa, phát triển; bố trí cán bộ đúng người, đúng việc, phù hợp với năng lực, sở trường; tạo điều kiện để cán bộ tham mưu được rèn luyện, trưởng thành trong thực tiễn, tích lũy kinh nghiệm công tác.

Bốn là, xây dựng môi trường làm việc khoa học, dân chủ, phát huy trí tuệ tập thể trong công tác tham mưu. Cần tăng cường trao đổi học thuật, phản biện khoa học, khuyến khích cán bộ tham mưu nghiên cứu, đề xuất sáng kiến, giải pháp mới; đồng thời, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số trong công tác tham mưu, nâng cao hiệu quả xử lý thông tin và hỗ trợ lãnh đạo, chỉ huy ra quyết định kịp thời, đúng đắn.

Năm là, chăm lo xây dựng đội ngũ cán bộ tham mưu có phẩm chất đạo đức trong sáng, tinh thần trách nhiệm cao, tận tụy với nhiệm vụ. Cán bộ tham mưu phải có ý thức tổ chức kỷ luật nghiêm, phong cách làm việc khoa học, khách quan, trung thực, đặt lợi ích quốc gia, dân tộc lên trên hết, trước hết.

Xây dựng đội ngũ cán bộ tham mưu quân sự, quốc phòng, nhất là cấp chiến lược là nhiệm vụ có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, quyết định chất lượng công tác tham mưu và hiệu quả sự nghiệp quốc phòng, bảo vệ Tổ quốc. Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực diễn biến phức tạp, khó lường, yêu cầu xây dựng đội ngũ cán bộ tham mưu càng trở nên cấp thiết.

Quán triệt sâu sắc quan điểm, đường lối của Đảng, thực hiện đồng bộ các giải pháp xây dựng đội ngũ cán bộ tham mưu sẽ góp phần nâng cao chất lượng công tác tham mưu quân sự, quốc phòng, giữ vững thế chủ động chiến lược, bảo vệ vững chắc Tổ quốc trong mọi tình huống, tạo môi trường hòa bình, ổn định để xây dựng và phát triển đất nước.

Nguồn QĐND: https://www.qdnd.vn/quoc-phong-an-ninh/xay-dung-quan-doi/xay-dung-doi-ngu-can-bo-tham-muu-chien-luoc-dap-ung-yeu-cau-nhiem-vu-trong-tinh-hinh-moi-1026143