Xây dựng Hệ thống Dân nguyện và Giám sát phục vụ thiết thực hoạt động của Quốc hội

Quang cảnh buổi làm việc. Ảnh: VPQH

Nền tảng đổi mới phương thức Quốc hội lắng nghe nhân dân

Báo cáo tại cuộc làm việc cho biết, từ tháng 9/2025 đến nay, Ủy ban Dân nguyện và Giám sát, Văn phòng Quốc hội và Tập đoàn Viettel đã khẩn trương, phối hợp chặt chẽ triển khai Phân hệ quản lý kiến nghị cử tri và một số nội dung kiến nghị cũng như lộ trình thực hiện.

Đến nay, hệ thống đã cơ bản số hóa luồng tiếp nhận, phân loại, tổng hợp, chuyển và theo dõi việc giải quyết kiến nghị cử tri. Ủy ban Dân nguyện và Giám sát cũng đề nghị Tập đoàn Viettel phối hợp với Ủy ban rà soát lại các nội dung về Phần mềm tiếp công dân, xử lý đơn thư và kiến nghị của cử tri của Ủy ban Dân nguyện và Giám sát; đồng thời đề xuất lộ trình thực hiện liên quan đến phần mềm giám sát.

Trong thời gian tới, các bên sẽ tiếp tục rà soát, khắc phục các lỗi dữ liệu, bảo đảm tính chính xác, đồng bộ của số liệu kiến nghị cử tri trên App Quốc hội 2.0 và các hệ thống liên quan; nghiên cứu, phát triển các ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong tổng hợp, phân loại, theo dõi và đánh giá kết quả giải quyết kiến nghị cử tri; từng bước hình thành các báo cáo giám sát tự động, hỗ trợ đánh giá hiệu quả xử lý công việc.

Tại cuộc làm việc, Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, Hệ thống Dân nguyện và Giám sát không chỉ là một phần mềm nhập liệu, mà phải là nền tảng đổi mới phương thức Quốc hội lắng nghe nhân dân, tiếp nhận và xử lý đơn thư, theo dõi kiến nghị của cử tri, giám sát việc thực hiện trách nhiệm của các cơ quan có thẩm quyền. Hệ thống phải giúp chuyển thông tin từ thực tiễn thành dữ liệu quản trị; chuyển dữ liệu thành căn cứ tham mưu; chuyển căn cứ tham mưu thành hành động chỉ đạo, giám sát cụ thể, có thể kiểm chứng - Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh quan điểm.

Ghi nhận nỗ lực của Ủy ban Dân nguyện và Giám sát, Vụ Dân nguyện và Giám sát, Văn phòng Quốc hội và Tập đoàn Viettel trong thời gian qua, song Phó Chủ tịch Quốc hội cũng chỉ ra, Hệ thống còn một số điểm nghẽn căn bản: nhiều nội dung mới dừng ở nhập dữ liệu, chưa số hóa trọn vẹn quy trình nghiệp vụ; dữ liệu còn phân tán, dữ liệu cũ chưa được chuyển đổi, đối soát đầy đủ; một số chức năng còn lỗi trong kiểm trùng, trích xuất, thống kê, cảnh báo; cơ chế bắt buộc cập nhật, khai thác, sử dụng dữ liệu chưa thật rõ.

Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, yêu cầu đặt ra là phải chuyển sang vận hành theo quy trình số; từ “có dữ liệu” sang “dữ liệu đúng, đủ, sạch, sống”; từ “báo cáo thủ công” sang “quản trị, giám sát bằng dữ liệu”.

Theo đó, phân hệ tiếp công dân, xử lý đơn thư khiếu nại, tố cáo phải được ưu tiên hoàn thiện trước. Đối với phân hệ kiến nghị cử tri, thời gian tới phải hoàn thiện quy trình nghiệp vụ theo vòng đời kiến nghị: tiếp nhận, phân loại, phê duyệt, chuyển xử lý, theo dõi thời hạn, cập nhật kết quả, đánh giá chất lượng trả lời và lựa chọn nội dung đưa vào giám sát.

Đối với phân hệ quản lý hoạt động giám sát, cần tiếp tục chuẩn hóa tên gọi, quy trình, biểu mẫu theo từng chủ thể giám sát; bổ sung, hoàn thiện module “Đoàn đại biểu Quốc hội, đại biểu Quốc hội”; nghiên cứu mở rộng tới Hội đồng nhân dân khi có chủ trương và cơ sở pháp lý phù hợp. Trọng tâm là đưa phân hệ này trở thành công cụ điều hành giám sát, không chỉ là nơi lưu báo cáo.

Đo bằng hiệu quả sử dụng thực chất

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Doãn Anh cũng nhấn mạnh 4 yêu cầu chiến lược: lấy dữ liệu làm trung tâm; liên thông, dùng chung, không cát cứ; đo bằng hiệu quả sử dụng thực chất; bảo đảm an toàn thông tin, bảo vệ dữ liệu cá nhân ngay từ thiết kế.

Các đại biểu tham dự cuộc làm việc. Ảnh: VPQH

Trong tổ chức thực hiện, Phó Chủ tịch Quốc hội nêu 5 điểm cốt lõi, trong đó phân rõ việc, rõ trách nhiệm của từng cơ quan, đơn vị. Theo đó, Ủy ban Dân nguyện và Giám sát chủ trì nghiệp vụ, chịu trách nhiệm về sản phẩm cuối cùng; khẩn trương ban hành bộ yêu cầu nghiệp vụ, quy trình chuẩn, biểu mẫu, tiêu chí dữ liệu, danh mục trạng thái xử lý và trách nhiệm từng vị trí đối với từng phân hệ.

Vụ Dân nguyện và Giám sát làm đầu mối thống nhất số liệu, đối soát dữ liệu, kiểm tra việc cập nhật của các đơn vị; báo cáo hằng tuần về tiến độ hoàn thiện hệ thống và tình hình tiếp nhận, thụ lý, chuyển xử lý, kết quả giải quyết, số việc quá hạn, nhóm vấn đề nổi lên…

Theo Phó Chủ tịch Quốc hội, tinh thần chung là làm thực chất, làm đến nơi đến chốn. Hệ thống phải phục vụ trực tiếp yêu cầu mà đồng chí Chủ tịch Quốc hội đã nhấn mạnh: chỉ rõ xu hướng, nguyên nhân, địa chỉ, trách nhiệm và cơ chế xử lý sau kiến nghị; có danh mục, phụ lục rõ việc, rõ người, rõ cơ quan, rõ thời hạn” - Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

“Kết quả cuối cùng phải là một hệ thống vận hành ổn định, dữ liệu tin cậy, quy trình rõ ràng, trách nhiệm minh bạch, phục vụ thiết thực hoạt động của Quốc hội và quyền, lợi ích hợp pháp của cử tri, nhân dân”- Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.