Xây dựng nền tảng y học thể thao hiện đại để đồng hành cùng vận động viên chinh phục ASIAD, Olympic

Chiều 21/7, tại Bộ Y tế, GS.TS Trần Văn Thuấn - Thứ trưởng Bộ Y tế, Chủ tịch Hội đồng Y khoa Quốc gia đã chủ trì cuộc họp triển khai Quyết định số 816/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về Chương trình phát triển các môn thể thao trọng điểm chuẩn bị tham dự các kỳ ASIAD, Olympic giai đoạn 2026-2045.

Thứ trưởng Bộ Y tế, GS.TS Trần Văn Thuấn yêu cầu các đơn vị khẩn trương xây dựng kế hoạch hành động, hoàn thiện hệ thống y học thể thao hiện đại, lấy quản lý sức khỏe chủ động, phục hồi chức năng và ứng dụng khoa học công nghệ làm nền tảng, góp phần nâng cao thành tích thể thao Việt Nam trên đấu trường quốc tế.

Tham dự cuộc họp có đại diện lãnh đạo các Vụ, Cục, Viện và đơn vị liên quan của Bộ Y tế; đại diện Bộ Văn hóa Thể thao và Du lịch.

Tại cuộc họp, đại diện Cục Quản lý Khám chữa bệnh đã báo cáo Thứ trưởng và các thành viên tham gia họp về dự thảo Kế hoạch triển khai thực hiện Quyết định số 816/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ về Chương trình phát triển các môn thể thao trọng điểm chuẩn bị tham dự các kỳ ASIAD, Olympic giai đoạn 2026-2045.

Dự thảo đề ra mục tiêu tổng quát: Xây dựng hệ thống y học thể thao, bảo hiểm y tế và chăm sóc sức khỏe chuyên sâu đồng bộ, đảm bảo phục vụ tối đa cho huấn luyện viên (HLV) và vận động viên (VĐV) đỉnh cao thuộc nhóm các môn trọng điểm.

Mục tiêu cụ thể giai đoạn 2026 - 2030: Hoàn thiện cơ chế bảo hiểm y tế (BHYT) đặc thù cho VĐV, HLV thể thao thành tích cao; Cùng đó ban hành đầy đủ bộ hướng dẫn chuyên môn điều trị, phục hồi chấn thương thể thao đặc thù; Thiết lập mạng lưới liên kết y tế giữa các bệnh viện Trung ương và các trung tâm huấn luyện quốc gia.

Các đại biểu tham dự họp đã trao đổi, thảo luận, bàn thảo bổ sung thêm nhiều nội dung vào bản dự thảo kế hoạch.

TS.BS Vương Ánh Dương - Phó Cục trưởng Cục Quản lý Khám chữa bệnh, Bộ Y tế báo cáo dự thảo Kế hoạch.

Cơ hội xây dựng hệ thống y học thể thao hiện đại

Phát biểu tại cuộc họp, Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn nhấn mạnh, Quyết định số 816/QĐ-TTg là cơ hội quan trọng để ngành y tế hoàn thiện và nâng tầm hệ thống y học thể thao, hướng tới xây dựng lực lượng vận động viên có trình độ chuyên môn, thể lực và bản lĩnh thi đấu đủ sức cạnh tranh huy chương tại các kỳ ASIAD, Olympic.

Theo Thứ trưởng, y học thể thao không chỉ dừng ở điều trị chấn thương mà phải hướng tới quản lý sức khỏe toàn diện, chăm sóc dinh dưỡng, phục hồi chức năng và kéo dài "tuổi nghề" của vận động viên.

"Đây là thời cơ rất tốt để chúng ta hoàn thiện, bổ sung và nâng cao vai trò của ngành y tế trong chăm sóc sức khỏe vận động viên. Cần huy động các chuyên gia, các bệnh viện có thế mạnh, kể cả công lập và tư nhân, cùng tham gia xây dựng hệ thống y học thể thao hiện đại", Thứ trưởng nhấn mạnh.

Thứ trưởng đề nghị Cục Quản lý Khám, chữa bệnh chủ động kết nối các chuyên gia, các cơ sở có kinh nghiệm như Bệnh viện Thể thao Việt Nam, các bệnh viện chuyên sâu và những đơn vị có năng lực về y học thể thao để xây dựng các giải pháp đồng bộ.

Tại cuộc họp, Thứ trưởng Trần Văn Thuấn yêu cầu các đơn vị tập trung triển khai 9 nhóm nhiệm vụ trọng tâm. Trong đó, nhiệm vụ đầu tiên là khẩn trương xây dựng kế hoạch triển khai của Bộ Y tế trên cơ sở bám sát các nhiệm vụ được Thủ tướng Chính phủ giao tại Quyết định số 816.

Thứ trưởng yêu cầu phân định rõ nhiệm vụ chủ trì, nhiệm vụ phối hợp, trách nhiệm của từng đơn vị; xác định cụ thể sản phẩm đầu ra, thời hạn thực hiện, nguồn lực và cơ chế phối hợp.

"Kế hoạch phải tập trung đúng những nhiệm vụ được giao, không mở rộng dàn trải. Làm tốt một số nhiệm vụ trọng tâm cũng đã là rất thành công", Thứ trưởng Trần Văn Thuấn lưu ý và đề nghị đơn vị đầu mối hoàn thiện dự thảo kế hoạch để trình lãnh đạo Bộ trước ngày 30/8.

Hoàn thiện hướng dẫn chuyên môn, phát triển mạng lưới điều trị

Một trong những nhiệm vụ trọng tâm được Thứ trưởng Trần Văn Thuấn đặc biệt nhấn mạnh là hoàn thiện hệ thống hướng dẫn chuyên môn về y học thể thao.

Theo đó, Cục Quản lý Khám, chữa bệnh được giao rà soát toàn bộ quy trình chuyên môn hiện hành liên quan đến khám sức khỏe, sàng lọc nguy cơ, điều trị chấn thương và phục hồi chức năng cho vận động viên; đồng thời xây dựng mới các quy trình còn thiếu.

Các đại biểu thảo luận tại cuộc họp.

Trước mắt, ưu tiên xây dựng các quy trình đối với vận động viên đỉnh cao như: Khám và theo dõi sức khỏe định kỳ; Sàng lọc nguy cơ tim mạch và các bệnh lý tiềm ẩn; Điều trị chấn thương; Phục hồi chức năng; Đánh giá khả năng trở lại tập luyện, thi đấu.

"Các hướng dẫn chuyên môn phải dựa trên bằng chứng khoa học, phù hợp điều kiện Việt Nam và tham khảo các chuẩn mực quốc tế"- Thứ trưởng Trần Văn Thuấn lưu ý.

Song song với đó, Bộ Y tế sẽ rà soát, lựa chọn một số bệnh viện có thế mạnh về chấn thương chỉnh hình, tim mạch, hồi sức, phục hồi chức năng, dinh dưỡng... để hình thành mạng lưới hỗ trợ vận động viên.

Đáng chú ý, Thứ trưởng yêu cầu việc lựa chọn cơ sở y tế không phân biệt công lập hay tư nhân. Đơn vị nào có năng lực thì đều có thể tham gia hỗ trợ vận động viên.

Nghiên cứu chính sách bảo hiểm y tế, chú trọng dinh dưỡng

Đối với chính sách bảo hiểm y tế, Thứ trưởng Trần Văn Thuấn giao Vụ Bảo hiểm y tế chủ trì phối hợp với các đơn vị liên quan rà soát toàn bộ quyền lợi hiện hành dành cho vận động viên.

Trên cơ sở đánh giá hiệu quả chuyên môn, hiệu quả kinh tế và khả năng cân đối Quỹ Bảo hiểm y tế, Bộ Y tế sẽ nghiên cứu các cơ chế phù hợp nhằm mở rộng phạm vi hỗ trợ đối với các dịch vụ khám chữa bệnh, phục hồi chức năng mang tính đặc thù của y học thể thao.

Theo GS.TS Trần Văn Thuấn, số lượng vận động viên đỉnh cao không lớn nên việc nghiên cứu cơ chế ưu tiên hoàn toàn khả thi nếu được đánh giá đầy đủ.

Một nội dung được Thứ trưởng đặc biệt lưu ý là xây dựng hồ sơ sức khỏe điện tử chuyên biệt dành cho vận động viên. Theo đó, Cục Quản lý Khám, chữa bệnh phối hợp với Cục Khoa học Công nghệ và Đào tạo nghiên cứu xây dựng hệ thống hồ sơ theo dõi riêng, ghi nhận đầy đủ tiền sử bệnh tật, chấn thương, điều trị, phục hồi chức năng và quá trình thi đấu của từng vận động viên.

"Hồ sơ sức khỏe điện tử thông thường sẽ khó đáp ứng yêu cầu theo dõi vận động viên. Chúng ta cần xây dựng bộ hồ sơ riêng phù hợp với đặc thù thể thao thành tích cao", Thứ trưởng Trần Văn Thuấn nhấn mạnh.

Bên cạnh đó, Bộ Y tế sẽ tăng cường ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo trong quản lý sức khỏe, hỗ trợ quyết định điều trị và cảnh báo nguy cơ chấn thương.

Đối với công tác dinh dưỡng, Thứ trưởng giao Cục Quản lý Khám, chữa bệnh phối hợp với Cục An toàn thực phẩm và Viện Dinh dưỡng Quốc gia xây dựng các hướng dẫn về chế độ dinh dưỡng, thực phẩm bổ sung và sản phẩm hỗ trợ tập luyện cho vận động viên.

Đồng thời, tăng cường kiểm soát chất lượng thực phẩm bổ sung, cảnh báo nguy cơ sử dụng các sản phẩm chứa chất cấm hoặc có thể dẫn đến vi phạm quy định về doping.

Theo Thứ trưởng, đây là lĩnh vực Viện Dinh dưỡng Quốc gia cần chủ động nghiên cứu, phát huy vai trò chuyên môn.

Quang cảnh cuộc họp.

Phối hợp chặt chẽ giữa y tế và ngành thể thao

Thứ trưởng Trần Văn Thuấn cũng đề nghị Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Cục Thể dục thể thao Việt Nam phối hợp chặt chẽ với Bộ Y tế trong việc cung cấp danh mục môn thể thao trọng điểm, nhu cầu hỗ trợ y tế, danh sách vận động viên ưu tiên và kế hoạch tập huấn, thi đấu.

Các đơn vị cần thống nhất đầu mối phối hợp để tránh việc gửi yêu cầu riêng lẻ đến từng bệnh viện, gây khó khăn trong điều phối nguồn lực.

Kết luận cuộc họp, Thứ trưởng Trần Văn Thuấn yêu cầu các đơn vị thực hiện theo nguyên tắc "rõ đầu mối, rõ nhiệm vụ, rõ sản phẩm, rõ thời hạn và rõ cơ chế phối hợp", đồng thời nhấn mạnh mục tiêu lâu dài của chương trình không chỉ là điều trị chấn thương mà hướng tới quản lý sức khỏe chủ động, phòng ngừa nguy cơ, tối ưu hóa khả năng phục hồi và góp phần kéo dài sự nghiệp thi đấu của các vận động viên.

"Chúng ta phải xây dựng nền tảng y học thể thao bài bản, hiện đại để đồng hành cùng vận động viên, góp phần nâng cao thành tích thể thao Việt Nam trên đấu trường khu vực và quốc tế", Thứ trưởng Trần Văn Thuấn nhấn mạnh.