Xét xử Dương Thanh Cường cùng đồng phạm trong vụ lừa đảo hơn 71,7 tỷ đồng

Bị cáo Dương Thanh Cường.

Theo kế hoạch, ngày 18/11, TAND TP.HCM sẽ đưa ra xét xử Dương Thanh Cường (SN 1966, cựu Chủ tịch HĐQT Công ty Bình Phát) và Phạm Hoàng Thọ (SN 1959, Giám đốc Công ty TNHH Cửu Long Phát) về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”.

Liên quan đến vụ án, ba cựu cán bộ tại một chi nhánh ngân hàng gồm: Hồ Đăng Trung (SN 1953, cựu Giám đốc), Hồ Văn Long (SN 1976, cựu Trưởng phòng tín dụng) và Trương Nhật Quang (SN 1980, cựu cán bộ tín dụng) bị truy tố về tội “Vi phạm quy định về hoạt động cho vay trong các tổ chức tín dụng”.

Theo cáo trạng, Dương Thanh Cường là người thành lập Công ty TNHH Cửu Long Phát và giữ chức Chủ tịch Hội đồng thành viên; Phạm Hoàng Thọ được thuê làm Giám đốc. Trong vụ án này, Cường được xác định là người chủ mưu, cầm đầu, trực tiếp chỉ đạo việc lập hồ sơ vay vốn, nâng khống giá trị tài sản bảo đảm để chiếm đoạt tiền của ngân hàng.

Đáng chú ý, Dương Thanh Cường là bị cáo có nhiều tiền án, hiện đang phải chấp hành hình phạt tù chung thân được tổng hợp từ các bản án trước đó.

Cụ thể, năm 1996, Cường bị TAND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ) tuyên phạt 20 năm tù về nhiều tội danh liên quan đến chiếm đoạt tài sản và trốn thuế. Cùng năm, bị cáo tiếp tục bị TAND tỉnh Tiền Giang (cũ) tuyên phạt 10 năm tù về tội “Đưa hối lộ”.

Sau khi được đặc xá vào năm 2005, Cường tiếp tục phạm tội và nhiều lần bị đưa ra xét xử về các hành vi lừa đảo, lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản.

Tháng 4/2026, bị cáo tiếp tục bị TAND TP.HCM tuyên phạt 14 năm tù về tội “Vi phạm quy định về cho vay trong hoạt động của các tổ chức tín dụng”. Các hình phạt được tổng hợp khiến Cường phải chấp hành án tù chung thân.

Nâng khống giá trị tài sản, vay 111 tỷ đồng

Theo hồ sơ vụ án, trong giai đoạn 2007 - 2009, một ngân hàng đã cho các công ty do Dương Thanh Cường thành lập vay tổng cộng hơn 1.335 tỷ đồng. Một số khoản vay liên quan đến các doanh nghiệp này đã được giải quyết trong những vụ án khác. Riêng khoản vay của Công ty Cửu Long Phát tiếp tục được cơ quan chức năng điều tra, xử lý.

Tháng 10/2008, Công ty Cửu Long Phát lập hồ sơ đề nghị ngân hàng cấp hạn mức tín dụng 150 tỷ đồng để đầu tư dự án khu căn hộ, trung tâm thương mại và văn phòng cho thuê. Ngày 16/10/2008, ngân hàng ký hợp đồng tín dụng và thực tế giải ngân hai lần với tổng số tiền 111 tỷ đồng.

Để được giải ngân khoản vay đầu tiên 54 tỷ đồng, Dương Thanh Cường thỏa thuận mua hai thửa đất tại số 256A và 258 Kinh Dương Vương, phường An Lạc, TP.HCM của ông H.V.Á. và bà N.T.M.T. với giá thực tế 23 tỷ đồng. Tuy nhiên, các hợp đồng chuyển nhượng lại được lập với tổng giá trị 72 tỷ đồng và đứng tên Công ty Cửu Long Phát.

Căn cứ hồ sơ do doanh nghiệp cung cấp, các cán bộ ngân hàng xác định giá trị hai tài sản bảo đảm là 72 tỷ đồng, từ đó thực hiện giải ngân 54 tỷ đồng.

Sau khi nhận tiền, theo chỉ đạo của Cường, Phạm Hoàng Thọ chuyển toàn bộ số tiền vào tài khoản của Vũ Hưng Bình tại một ngân hàng khác. Trong đó, 44 tỷ đồng được rút tiền mặt giao cho Cường, 10 tỷ đồng còn lại chuyển vào tài khoản Công ty CP Việt Liên Á.

Đối với khoản vay 57 tỷ đồng còn lại, Cường chỉ đạo lập khống hợp đồng giao khoán với Trần Quốc Cường nhằm hợp thức hóa việc sử dụng tiền vay. Theo lời khai của Dương Thanh Cường, Trần Quốc Cường chỉ là nhân viên bảo vệ, trông giữ xe cho công ty và không biết việc hợp đồng được lập mang tên mình.

Cùng với đó, Cường nhờ Nguyễn Minh Hiếu, Giám đốc Công ty Việt Remax, sử dụng 8 tài sản thuộc doanh nghiệp này làm tài sản bảo đảm cho khoản vay. Ngân hàng xác định giá trị các tài sản này hơn 77,1 tỷ đồng và tiếp tục giải ngân 57 tỷ đồng.

Sau khi tiền được chuyển vào tài khoản Trần Quốc Cường, 22 tỷ đồng được rút tiền mặt để Dương Thanh Cường thanh toán các khoản nợ khác; 35 tỷ đồng được chuyển cho Trương Hoàng Lương, nguyên Tổng Giám đốc một ngân hàng thương mại cổ phần, để mua cổ phần.

Tuy nhiên, kết quả định giá của cơ quan chức năng xác định hai tài sản của Công ty Cửu Long Phát chỉ có giá trị hơn 26,3 tỷ đồng; 8 tài sản của Công ty Việt Remax có giá trị hơn 12,8 tỷ đồng.

Như vậy, tổng giá trị thực tế của các tài sản bảo đảm thấp hơn rất nhiều so với giá trị được xác định khi xét duyệt khoản vay. Cơ quan tố tụng xác định hành vi gian dối trong việc lập hồ sơ, nâng khống giá trị tài sản bảo đảm đã khiến ngân hàng bị thiệt hại hơn 71,7 tỷ đồng.

Ba cựu cán bộ ngân hàng bị cáo buộc vi phạm quy định cho vay

Không chỉ làm rõ hành vi của các bị cáo thuộc phía doanh nghiệp, cáo trạng còn xác định quá trình thẩm định, xét duyệt và giải ngân tại chi nhánh ngân hàng có nhiều sai phạm.

Cụ thể, dự án của Công ty Cửu Long Phát chưa được cấp có thẩm quyền phê duyệt chủ trương đầu tư nhưng ngân hàng vẫn tiến hành xét duyệt cho vay. Việc định giá tài sản bảo đảm không được thực hiện đúng quy trình; hồ sơ nâng hạn mức cho vay được trình trước khi ngân hàng nhận được giấy đề nghị vay vốn.

Đáng chú ý, sau khi giải ngân, cán bộ tín dụng còn lập biên bản xác nhận doanh nghiệp sử dụng vốn đúng mục đích, trong khi thực tế tiền vay đã được chuyển cho các cá nhân, tổ chức khác để phục vụ mục đích riêng của Dương Thanh Cường.

Quá trình điều tra, Hồ Đăng Trung khai việc tạo điều kiện cho các công ty của Cường vay vốn xuất phát từ chỉ đạo của Nguyễn Thế Bình, khi đó là quyền Tổng Giám đốc ngân hàng.

Trong khi đó, Hồ Văn Long và Trương Nhật Quang thừa nhận không thực hiện đầy đủ quy trình thẩm định, kiểm tra tài sản bảo đảm cũng như giám sát việc sử dụng vốn sau giải ngân. Các bị can khai không được hưởng lợi từ những sai phạm này.

Theo cáo trạng, Dương Thanh Cường đã sử dụng các thủ đoạn gian dối để ngân hàng giải ngân tổng cộng 111 tỷ đồng, qua đó chiếm đoạt hơn 71,7 tỷ đồng. Phạm Hoàng Thọ được xác định là đồng phạm, giúp sức tích cực cho Cường thông qua việc ký các hồ sơ, hợp đồng theo chỉ đạo.

Đối với Hồ Đăng Trung, Hồ Văn Long và Trương Nhật Quang, cơ quan tố tụng xác định các bị can phải chịu trách nhiệm về những sai phạm trong quá trình thẩm định, xét duyệt và kiểm tra khoản vay, dẫn đến hậu quả thiệt hại cho ngân hàng.

Đối với một số cá nhân có liên quan, cơ quan tố tụng nhận định chưa đủ căn cứ xác định họ biết rõ thủ đoạn gian dối hoặc cùng thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản nên chưa xem xét trách nhiệm hình sự. Riêng Nguyễn Thế Bình, quá trình điều tra chưa thu thập đủ tài liệu, chứng cứ để xác định trách nhiệm.

Phiên tòa dự kiến diễn ra ngày 18/11 tại TAND TP.HCM, do Thẩm phán Nguyễn Huỳnh Mai Tâm Quyên làm chủ tọa. Đại diện VKSND TP.HCM thực hành quyền công tố và kiểm sát xét xử tại phiên tòa là Kiểm sát viên Hồ Thị Ngọc Ánh.