Xuất bản số là quá trình tái cấu trúc toàn diện

Từ số hóa tài liệu đến xây dựng hệ sinh thái tri thức số

Ngày 16/5, Viện Nghiên cứu Ứng dụng Ngôn ngữ Bác Nhã (thuộc Tổ chức Giáo dục Hán ngữ TMEDU) phối hợp cùng hệ sinh thái Hệ thống tiếng Trung Thanhmaihsk tổ chức tọa đàm “Xuất bản số - Sách điện tử - Nền tảng phân phối và Hệ sinh thái số”.

Tọa đàm “Xuất bản số - Sách điện tử - Nền tảng phân phối và Hệ sinh thái số”.

Tọa đàm tập trung vào các nội dung liên quan đến chuyển đổi số trong lĩnh vực giáo dục và xuất bản, từ xây dựng học liệu số, ứng dụng trí tuệ nhân tạo đến phát triển các nền tảng đào tạo và phân phối nội dung đa nền tảng.

Tại tọa đàm, TS. Phạm Quỳnh, Phó Tổng Biên tập Nhà Xuất bản Giáo dục Việt Nam đã chia sẻ về câu chuyện chuyển đổi số và ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong lĩnh vực xuất bản - kinh nghiệm của Trung Quốc. Ông phân tích, lộ trình chuyển dịch của ngành xuất bản qua ba giai đoạn gồm xuất bản kỹ thuật số, xuất bản tích hợp và xuất bản thông minh.

Theo TS. Phạm Quỳnh, ở giai đoạn xuất bản kỹ thuật số, trọng tâm là số hóa nội dung từ bản in sang định dạng số nhằm giúp tài liệu dễ dàng lưu trữ và truy cập. Trong khi đó, xuất bản tích hợp không dừng lại ở việc số hóa mà hướng tới kết nối nội dung với công nghệ, dữ liệu và hệ sinh thái học tập số trên nhiều nền tảng khác nhau. Còn ở giai đoạn xuất bản thông minh, AI và dữ liệu lớn được ứng dụng nhằm cá nhân hóa trải nghiệm người dùng, tối ưu vận hành và dự báo nhu cầu thị trường.

TS. Phạm Quỳnh cho rằng, chuyển đổi số trong ngành xuất bản không đơn thuần là số hóa tài liệu mà là quá trình tái cấu trúc toàn diện từ tư duy, mô hình vận hành đến hệ sinh thái nội dung. “Tương lai của xuất bản không nằm ở việc lựa chọn giữa sách in và kỹ thuật số mà ở khả năng làm chủ đồng thời cả hai, phát triển nội dung đa nền tảng và khai thác tài sản trí tuệ hiệu quả”, TS. Phạm Quỳnh nhấn mạnh.

TS. Phạm Quỳnh, Phó Tổng Biên tập Nhà Xuất bản Giáo dục Việt Nam chia sẻ tại tọa đàm

Tại tọa đàm, TS. Phạm Quỳnh cũng đề cập đến yêu cầu chuyển đổi số toàn diện trên 5 phương diện gồm: sản phẩm, công nghệ, marketing, quy trình và thể chế. Trong đó, học liệu cần chuyển dịch theo hướng tương tác cao thay vì các bản in tĩnh.

Một trong những nội dung được nhấn mạnh là mô hình “biên tập viên kép”, đội ngũ vừa có năng lực biên tập nội dung vừa am hiểu công nghệ số để quy hoạch đề tài đa phương thức như audio, video, dữ liệu số và quản trị bản quyền trên không gian mạng.

Theo TS. Phạm Quỳnh, ngành xuất bản cần thay đổi tư duy từ quản trị bản in sang quản trị nội dung số và dữ liệu người dùng. Việc ứng dụng AI và Big Data không chỉ phục vụ tối ưu vận hành mà còn hướng tới dự báo nhu cầu thị trường và cá nhân hóa lộ trình tiếp nhận tri thức.

Đẩy mạnh số hóa học liệu, khảo thí và đào tạo

Chia sẻ tại tọa đàm, TS. Trần Thị Thanh Mai, Nhà sáng lập Tổ chức giáo dục TMEDU cho rằng, chuyển đổi số trong giáo dục và xuất bản cần được triển khai như một chiến lược dài hạn, bắt đầu từ thay đổi tư duy lãnh đạo và tái cấu trúc học liệu theo hướng đa nền tảng.

Theo TS. Trần Thị Thanh Mai, quá trình xây dựng học liệu cần được kịch bản hóa ngay từ khâu thiết kế để có thể tích hợp linh hoạt với video, bài giảng số, học liệu tương tác và công nghệ AI.

Bà cho rằng, việc ứng dụng hệ thống quản trị học tập LMS, trợ lý AI và các nền tảng số đồng bộ sẽ giúp kết nối hiệu quả giữa học liệu, khảo thí, đào tạo và vận hành. Qua đó, hành trình học tập được cá nhân hóa, đồng thời nâng cao hiệu quả quản trị giáo dục.

TS. Trần Thị Thanh Mai, Nhà sáng lập Tổ chức giáo dục TMEDU phát biểu

Trong phần chia sẻ về thực thi chuyển đổi đào tạo số tại TMEDU, bà Nguyễn Thị Hạnh, Giám đốc Hệ thống đào tạo tiếng Trung Thanhmaihsk giới thiệu mô hình chuyển đổi số dựa trên ba trụ cột gồm số hóa nội dung, số hóa khảo thí và số hóa đào tạo.

Theo bà Nguyễn Thị Hạnh, TMEDU phát triển hệ sinh thái học liệu với video bài giảng, flashcard, bài tập tương tác và trợ lý AI hỗ trợ người học liên tục nhằm tối ưu hóa lộ trình học tập cá nhân hóa.

Bên cạnh đó, hệ thống khảo thí trực tuyến được xây dựng với ngân hàng đề thi và công cụ đánh giá năng lực trực tuyến nhằm đánh giá kết quả học tập theo hướng khách quan và tức thời.

Hoạt động đào tạo được vận hành trên nền tảng website LMS và ứng dụng luyện tập đa nền tảng, cho phép giảng viên quản lý lớp học thông minh và hỗ trợ học viên học tập trên nhiều thiết bị.

Chia sẻ thêm tại tọa đàm, bà Nguyễn Thị Hạnh cho biết, TMEDU đang ứng dụng AI trong xây dựng giáo viên ảo, trợ lý học tập và nội dung hội thoại theo kịch bản nhằm nâng cao trải nghiệm học tập và tăng tính cá nhân hóa.

Theo bà, hệ thống khảo thí trực tuyến được phát triển theo mô hình thi ảo mô phỏng sát kỳ thi thực tế, kết hợp ngân hàng đề thông minh và phân tích dữ liệu học viên để đánh giá năng lực chính xác.