Yêu cầu của Thứ trưởng Bộ Tư pháp về việc hoàn thiện dự thảo Luật Luật sư sửa đổi

Mới đây (13-5), Thứ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Thanh Tú chủ trì buổi làm việc với các cơ quan, đơn vị, chuyên gia về dự án Luật Luật sư (sửa đổi) và xây dựng Nghị định quy định chi tiết Nghị quyết của Quốc hội về việc thực hiện thí điểm chế định luật sư công.

Thứ trưởng Nguyễn Thanh Tú chủ trì cuộc họp. Ảnh: Hoàng Huy

Bổ sung các hành vi bị cấm

Báo cáo tại buổi làm việc, Phó Cục trưởng Cục Bổ trợ tư pháp Đặng Kim Hoa cho biết dự thảo Luật Luật sư (sửa đổi) gồm 7 chương, 54 điều với các nội dung cơ bản: Xây dựng đội ngũ luật sư có bản lĩnh chính trị, đạo đức nghề nghiệp và năng lực chuyên môn, bảo đảm kỷ luật, kỷ cương trong hoạt động hành nghề của luật sư; Phát triển thị trường dịch vụ pháp lý minh bạch, cạnh tranh lành mạnh, thúc đẩy hoạt động của luật sư, tổ chức hành nghề luật sư chuyên nghiệp, hiệu quả…

Dự thảo Luật bổ sung tiêu chuẩn có “bản lĩnh chính trị vững vàng” vào tiêu chuẩn luật sư. “Bản lĩnh chính trị” là khả năng vượt qua những áp lực, khó khăn, thách thức trong hoạt động nghề nghiệp để kiên định thực hiện đúng các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước nhằm bảo vệ quyền, lợi ích của quốc gia, của dân tộc và góp phần bảo vệ công lý, công bằng xã hội.

Dự thảo Luật cũng sửa đổi quy trình trở thành luật sư từ khâu gia nhập Đoàn luật sư, tập sự hành nghề, việc tổ chức kỳ thi luật sư để cấp Chứng chỉ hành nghề luật sư, đồng thời cắt giảm quy trình, thủ tục trở thành luật sư từ 4 bước còn 2 bước. Người không đủ tiêu chuẩn luật sư sẽ bị xem xét, thu hồi Chứng chỉ hành nghề luật sư.

Dự thảo Luật đã bổ sung các quyền, nghĩa vụ, các hành vi bị cấm như tham gia bồi dưỡng bắt buộc hằng năm về tư tưởng chính trị; tôn trọng sự lựa chọn luật sư của khách hàng, không thực hiện hành vi lôi kéo hay ép buộc trái quy định của pháp luật; phải thông báo rõ ràng, đầy đủ cho khách hàng về quyền và nghĩa vụ của luật sư, trách nhiệm nghề nghiệp của luật sư trong suốt quá trình cung cấp dịch vụ…

Hoàn thiện khái niệm bản lĩnh chính trị

Góp ý tại buổi làm việc, luật sư Phan Trung Hoài, Phó Chủ tịch Liên đoàn Luật sư Việt Nam, đề nghị sửa thành “bản lĩnh chính trị” là nhận thức đúng đắn về thể chế chính trị của đất nước ngang tầm với sự phát triển của xã hội và khả năng vượt qua những áp lực, khó khăn, thách thức trong hoạt động nghề nghiệp để kiên định thực hiện đúng các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước, xây dựng uy tín nghề nghiệp luật sư nhằm bảo vệ quyền, lợi ích của quốc gia, dân tộc, các cá nhân, cơ quan, tổ chức và thực hiện chức năng xã hội cao quý của luật sư.

Để có thể hun đúc được bản lĩnh chính trị vững vàng, phải dựa trên hành trình tích lũy nền tảng nhận thức, kiến thức pháp lý và kỹ năng nghề nghiệp sâu sắc, kinh nghiệm thực tiễn phong phú; có phương pháp làm việc linh hoạt, giữ được giới hạn các chuẩn mực của pháp luật và trách nhiệm nghề nghiệp, biết vận dụng sáng tạo tinh thần thượng tôn pháp luật vào việc xử lý các sự kiện trong đời sống thực tiễn.

Bản lĩnh chính trị của luật sư thể hiện thông qua việc ý thức được trách nhiệm xã hội của nghề nghiệp, luôn đảm bảo lấy việc phụng sự công lý và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của khách hàng làm tôn chỉ thực hiện hoạt động nghề nghiệp, thực hiện trên cơ sở pháp luật, lấy uy tín làm gốc, không để tính chất dịch vụ của nghề nghiệp lấn át sứ mệnh phục vụ các chủ thể xã hội. Đây chính là nội hàm của khái niệm “bản lĩnh chính trị”, là yêu cầu nội tại, xuyên suốt trong toàn bộ quá trình và hoạt động nghề nghiệp của đội ngũ luật sư.

Quang cảnh buổi làm việc. Ảnh: Hoàng Huy

Chủ tịch Liên đoàn Luật sư Việt Nam Đỗ Ngọc Thịnh đề nghị thiết kế lại quy định “bản lĩnh chính trị” tại khoản 4 Điều 2 dự thảo Luật. Theo ông Thịnh, nghề luật sư ở Việt Nam và trên thế giới, mỗi luật sư phải bảo vệ tốt nhất cho khách hàng trên cơ sở pháp luật và đạo đức nghề nghiệp. Do đó, “bản lĩnh chính trị” chính là việc luật sư phải thực hiện đúng đường lối của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước và đạo đức nghề nghiệp luật sư.

Khi luật sư cung cấp dịch vụ pháp lý cho khách hàng, có thể có ranh giới hoặc sự đan xen, hoặc xung đột giữa lợi ích của Nhà nước, lợi ích của quốc gia với khách hàng, luật sư phải giải thích với khách hàng, trường hợp cần thiết phải từ chối khách hàng bởi lợi ích quốc gia, lợi ích dân tộc phải đặt lên hàng đầu chứ không phải lợi ích của khách hàng lên hàng đầu.

“Theo tôi, bản lĩnh chính trị là hành động của luật sư thực hiện đúng các chủ trương, chính sách của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Khi cung cấp dịch vụ pháp lý cho khách hàng thì xử lý mối quan hệ giữa lợi ích của quốc gia, lợi ích của dân tộc, với lợi ích cao nhất khách hàng một cách hài hòa và đúng đắn”, ông Thịnh nói.

Tại buổi làm việc, nhiều đại biểu khẳng định việc bổ sung “bản lĩnh chính trị” là đúng, tuy nhiên cần nghiên cứu, thiết kế lại quy định này cho phù hợp. Bên cạnh đó, các đại biểu cũng góp ý nhiều về vấn khác liên quan tới chức năng xã hội của luật sư; nguyên tắc quản lý luật sư và hành nghề luật sư; trách nhiệm quản lý Nhà nước về luật sư và hành nghề luật sư; tập sự hành nghề luật sư; quyền, nghĩa vụ của luật sư…