10 chính sách có hiệu lực trong tháng 9 tác động trực tiếp đến doanh nghiệp

Tài sản mã hóa: Vi phạm có thể bị phạt đến 200 triệu đồng

Theo quy định, tổ chức cung cấp dịch vụ liên quan đến tài sản mã hóa hoặc quảng cáo, tiếp thị liên quan đến tài sản mã hóa khi chưa được cấp phép có thể bị phạt từ 180-200 triệu đồng. Với cá nhân thực hiện cùng hành vi, mức phạt bằng một nửa mức áp dụng đối với tổ chức.

Quy định này cần được các doanh nghiệp công nghệ, tài chính số, nền tảng trực tuyến và đơn vị thực hiện hoạt động quảng cáo liên quan đến tài sản mã hóa lưu ý.

Quy định mới về tiền bản quyền

Cũng từ ngày 1/9, Nghị định 287/2026/NĐ-CP quy định về tiền bản quyền trong các lĩnh vực điện ảnh, mỹ thuật, nhiếp ảnh, nghệ thuật biểu diễn, báo chí và xuất bản bắt đầu được áp dụng.

Các cơ quan, tổ chức và doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, sáng tạo cần rà soát việc khai thác, sử dụng tác phẩm, quyền tác giả, quyền liên quan và việc chi trả tiền bản quyền theo phạm vi điều chỉnh của nghị định.

Kiểm soát hàng hóa có nguồn gốc từ cưỡng bức lao động

Từ ngày 5/9, Nghị định 292/2026/NĐ-CP quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Quản lý ngoại thương có hiệu lực.

Một nội dung đáng chú ý là quy định cấm nhập khẩu sản phẩm, hàng hóa được khai thác, sản xuất hoặc chế tạo toàn bộ hoặc một phần bởi hành vi cưỡng bức lao động từ doanh nghiệp, quốc gia, vùng lãnh thổ theo phạm vi điều ước quốc tế có liên quan mà Việt Nam là thành viên.

Đối với doanh nghiệp nhập khẩu, quy định này đặt ra yêu cầu chú trọng hơn đến việc kiểm soát nhà cung cấp, nguồn nguyên liệu, quá trình sản xuất và hồ sơ chuỗi cung ứng.

Quy định mới về thanh toán trong kinh doanh chuyển khẩu

Từ ngày 5/9, Thông tư 43/2026/TT-NHNN hướng dẫn hoạt động thanh toán và chuyển tiền liên quan đến kinh doanh chuyển khẩu hàng hóa có hiệu lực.

Doanh nghiệp thực hiện kinh doanh chuyển khẩu cần rà soát hợp đồng mua, bán hàng hóa với thương nhân nước ngoài, hồ sơ giao dịch, chứng từ và dòng tiền.

Hoạt động thanh toán, chuyển tiền liên quan đến kinh doanh chuyển khẩu phải thực hiện qua ngân hàng được phép theo quy định. Đây là nội dung doanh nghiệp xuất nhập khẩu cần đặc biệt lưu ý khi tổ chức dòng tiền cho từng giao dịch.

Tăng yêu cầu tuân thủ trong lĩnh vực lao động

Từ ngày 10/9, Nghị định 283/2026/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lao động, bảo hiểm xã hội và người lao động Việt Nam đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng có hiệu lực.

Nghị định liên quan trực tiếp đến nhiều nghĩa vụ của người sử dụng lao động như tuyển dụng, tiền lương, thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi và bảo hiểm xã hội.

Đáng chú ý, hành vi lôi kéo, dụ dỗ, hứa hẹn, quảng cáo gian dối hoặc sử dụng thủ đoạn khác để lừa gạt người lao động hoặc tuyển dụng nhằm mục đích bóc lột, cưỡng bức lao động có thể bị phạt từ 50-75 triệu đồng nếu chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.

Bãi bỏ 25 văn bản trong lĩnh vực thuế

Từ ngày 12/9, Thông tư 110/2026/TT-BTC có hiệu lực, bãi bỏ toàn bộ 22 Thông tư và 3 Quyết định trong lĩnh vực thuế.

Việc bãi bỏ các văn bản này không đồng nghĩa với việc phát sinh một mức thuế mới từ ngày 12/9. Tuy nhiên, doanh nghiệp cần kiểm tra lại căn cứ pháp lý khi thực hiện nghĩa vụ thuế hoặc áp dụng những chính sách trước đây được quy định tại các văn bản đã bị bãi bỏ.

Đây cũng là thời điểm bộ phận kế toán, tài chính và pháp chế của doanh nghiệp cần cập nhật lại hệ thống văn bản đang sử dụng để tránh viện dẫn quy định đã hết hiệu lực.

Điều kiện mới đối với Sở giao dịch hàng hóa

Từ ngày 15/9, Nghị định 302/2026/NĐ-CP về mua bán hàng hóa qua Sở giao dịch hàng hóa có hiệu lực.

Theo quy định, doanh nghiệp đề nghị thành lập Sở giao dịch hàng hóa phải có vốn điều lệ từ 1.500 tỷ đồng trở lên. Trường hợp có vốn đầu tư nước ngoài, tổng tỷ lệ vốn góp của nhà đầu tư nước ngoài không vượt quá 49%.

Doanh nghiệp còn phải đáp ứng các điều kiện về hệ thống công nghệ thông tin, tổ chức hoạt động và các yêu cầu khác theo quy định.

Những thay đổi này không chỉ liên quan đến doanh nghiệp muốn thành lập Sở giao dịch hàng hóa mà còn đáng chú ý đối với hệ sinh thái thành viên kinh doanh, môi giới và doanh nghiệp sử dụng thị trường hàng hóa để quản trị rủi ro giá.

Thay đổi điều kiện thành lập cụm công nghiệp

Cũng từ ngày 15/9, Nghị định 303/2026/NĐ-CP sửa đổi quy định về quản lý và phát triển cụm công nghiệp được áp dụng.

Trường hợp địa bàn cấp xã đã có cụm công nghiệp, việc thành lập thêm cụm công nghiệp phải bảo đảm tỷ lệ lấp đầy trung bình của các cụm công nghiệp trên 50% hoặc tổng quỹ đất công nghiệp chưa cho thuê không vượt quá 50 ha.

Quy định này tác động trực tiếp đến doanh nghiệp đầu tư hạ tầng cụm công nghiệp cũng như doanh nghiệp sản xuất đang có nhu cầu tìm kiếm hoặc mở rộng mặt bằng.

Sàn dữ liệu có khung pháp lý mới

Từ ngày 25/9, Nghị định 314/2026/NĐ-CP về hoạt động của sàn dữ liệu có hiệu lực.

Nghị định thiết lập khuôn khổ pháp lý cho hoạt động giao dịch, trao đổi, cấp quyền khai thác, sử dụng dữ liệu, sản phẩm và dịch vụ về dữ liệu.

Đây là chính sách đáng chú ý đối với doanh nghiệp công nghệ, trí tuệ nhân tạo, tài chính, thương mại điện tử và các doanh nghiệp sở hữu hoặc khai thác lượng dữ liệu lớn.

Việc hình thành cơ chế giao dịch dữ liệu có thể tạo thêm sản phẩm, dịch vụ và mô hình kinh doanh mới, đồng thời đặt ra yêu cầu cao hơn về nguồn gốc dữ liệu, quyền khai thác, sử dụng và bảo vệ dữ liệu.

Mở rộng định danh và xác thực điện tử đối với tổ chức

Từ ngày 28/9, Nghị định 320/2026/NĐ-CP sửa đổi quy định về định danh và xác thực điện tử có hiệu lực.

Quy định mới mở rộng khả năng tích hợp, cập nhật giấy tờ của cơ quan, tổ chức trên hệ thống định danh và xác thực điện tử. Danh mục mới có 140 loại giấy tờ cấp cho cơ quan, tổ chức có thể được tích hợp, cập nhật trên ứng dụng định danh quốc gia.

Đối với doanh nghiệp, việc khai thác thông tin đã được tích hợp có thể góp phần giảm việc phải cung cấp lại giấy tờ, dữ liệu khi thực hiện thủ tục hành chính và giao dịch điện tử.

10 chính sách có hiệu lực trong tháng 9 tác động trực tiếp đến doanh nghiệp.

Nhìn tổng thể, 10 chính sách có hiệu lực trong tháng 9 trải rộng từ tài chính số, bản quyền, ngoại thương, lao động và thuế đến hạ tầng công nghiệp, dữ liệu và định danh điện tử. Doanh nghiệp cần chủ động rà soát hợp đồng, hồ sơ, quy trình nội bộ và hệ thống công nghệ để đáp ứng yêu cầu mới ngay khi các quy định được áp dụng.