10 sự kiện Mặt Trăng tiếp theo không thể bỏ lỡ trong năm 2026

Năm 2026 sẽ chứng kiến sự xuất hiện dày đặc của các siêu Trăng, một lần nhật thực toàn phần đầy kịch tính, một nguyệt thực toàn phần “Trăng máu” và hàng loạt cuộc hội ngộ đẹp mắt giữa Mặt Trăng lưỡi liềm với các hành tinh.

Phần lớn những hiện tượng này có thể quan sát bằng mắt thường, nhưng nếu có thêm ống nhòm hoặc kính thiên văn, bạn sẽ thấy được nhiều chi tiết ấn tượng hơn, từ bề mặt Mặt Trăng cho đến màu sắc tinh tế của các hành tinh.

Năm 2026 sẽ chứng kiến sự xuất hiện dày đặc của các sự kiện Mặt Trăng. Ảnh: NASA

Tính đến thời điểm hiện tại, đã có 3 sự kiện Mặt Trăng trôi qua: Siêu Trăng đầu tiên của năm ngày 3/1/2026; Nhật thực hình khuyên “vòng lửa” ngày 17/2/2026 và Trăng lưỡi liềm và sao Thủy ngày 18/2/2026.

Dưới đây là các sự kiện Mặt Trăng tiếp theo trong năm 2026.

Nguyệt thực toàn phần “Trăng máu”: đêm 2–3/3/2026

Nguyệt thực toàn phần thường xuất hiện theo chuỗi ba lần. Sau hai lần trong năm 2025, sự kiện cuối cùng của chuỗi này sẽ diễn ra vào đầu tháng 3/2026 và cũng là lần cuối cho đến tận năm 2029.

Trong đêm 2 rạng sáng 3/3, Trăng tròn Giun (Worm Moon) sẽ đi sâu vào bóng Trái Đất và chuyển sang màu đỏ cam trong khoảng 58 phút.

Hiện tượng “Trăng máu” này có thể quan sát từ miền tây Bắc Mỹ, Australia, New Zealand, Đông Á và khu vực Thái Bình Dương.

Trăng lưỡi liềm và sao Kim: ngày 20/3/2026

Khoảng 45 phút sau hoàng hôn ngày 20/3, một cảnh tượng quen thuộc nhưng luôn quyến rũ sẽ xuất hiện: Mặt trăng lưỡi liềm non đứng gần sao Kim sáng chói.

Khi đó, Mặt Trăng chỉ được chiếu sáng khoảng 5% và treo lơ lửng phía trên sao Kim.

Một đường chân trời phía tây thoáng đãng cùng ống nhòm sẽ giúp bạn thưởng thức trọn vẹn khoảnh khắc này.

Trăng, sao Kim và cụm sao Pleiades: ngày 19/4/2026

Vào sau khi Mặt Trời lặn ngày 19/4 khoảng 1 giờ, hãy nhìn về phía tây để chiêm ngưỡng một bức tranh bầu trời tuyệt đẹp.

Mặt Trăng lưỡi liềm đang lớn dần, sáng khoảng 9%, sẽ tiến gần cụm sao Pleiades, còn gọi là Thất Nữ, trong khi sao Kim tỏa sáng bên dưới.

Tất cả diễn ra gần những ngôi sao đang lặn của chòm Orion, tạo nên một khung cảnh rất giàu chất thiên văn.

Quan sát Trăng lưỡi liềm, sao Kim và cụm sao Pleiades vào ngày 19/4/2025. Ảnh: Stellarium

Nhật thực toàn phần: ngày 12/8/2026

Ngày 12/8/2026, Mặt Trăng sẽ “biểu diễn” màn che Mặt Trời ấn tượng nhất của mình. Trong tối đa 2 phút 18 giây, bóng Mặt Trăng sẽ che kín đĩa Mặt Trời, tạo nên nhật thực toàn phần quan sát được từ đông Greenland, tây Iceland và miền bắc Tây Ban Nha.

Phần lớn châu Âu sẽ thấy nhật thực một phần sâu, còn Bắc Mỹ chỉ quan sát được nhật thực một phần nhỏ.

Nguyệt thực một phần: đêm 27–28/8/2026

Nguyệt thực thứ hai của năm 2026 sẽ diễn ra vào đêm 27–28/8 và có thể quan sát từ châu Mỹ, châu Âu và châu Phi.

Dù không ngoạn mục bằng nguyệt thực toàn phần hồi tháng 3, hiện tượng này vẫn rất đáng xem.

Khoảng 96% bề mặt Mặt Trăng sẽ đi vào bóng trung tâm của Trái Đất, khiến nó chuyển sang sắc đỏ sẫm, trong khi một rìa nhỏ vẫn sáng.

Sự dịch chuyển chậm rãi của ranh giới bóng tối trên bề mặt Mặt Trăng luôn mang lại cảm giác hùng vĩ.

Mặt Trăng trong cụm sao Tổ Ong: ngày 8/9/2026

Quan sát Trăng lưỡi liềm gần cụm sao M44 vào ngày 8/9/2026. Ảnh: Stellarium

Khoảng 45 phút trước bình minh ngày 8/9, hãy nhìn về phía đông để thấy Mặt Trăng lưỡi liềm đang tàn, sáng khoảng 9%, nằm ngay bên dưới cụm sao Tổ Ong (M44).

Cụm sao này chứa khoảng 1.000 ngôi sao và nằm cách Hệ Mặt Trời khoảng 600 năm ánh sáng. Ống nhòm là công cụ cần thiết để quan sát rõ M44.

Mặt Trăng và sao Thổ: ngày 26/9/2026

Cuối năm 2026, sao Thổ sẽ khá nổi bật trên bầu trời đêm và khoảnh khắc đáng chú ý nhất là khi Mặt Trăng tiến sát hành tinh này vào tối 26/9, ngay trước kỳ trăng tròn.

Nhìn về phía đông sau hoàng hôn, bạn sẽ thấy sự kết hợp hài hòa giữa Mặt Trăng và “chúa tể vành đai”.

Trăng lưỡi liềm và sao Mộc: ngày 6/10/2026

Một trong những hiện tượng hiếm nhất năm sẽ xảy ra vào rạng sáng 6/10: Mặt Trăng và sao Mộc tiến sát nhau chỉ cách khoảng 10 giây cung, một khoảng cách cực nhỏ trên bầu trời.

Quan sát tốt nhất vào phía đông khoảng 90 phút trước khi Mặt Trời mọc, khi Mặt Trăng được chiếu sáng khoảng 20% và hiện tượng ánh sáng Trái Đất (Earthshine) làm phần tối của Mặt Trăng lờ mờ hiện ra.

Quan sát Trăng lưỡi liềm gần sao Mộc vào ngày 6/10/2026. Ảnh: Stellarium

Trăng, sao Hỏa và sao Mộc: ngày 2/11/2026

Sao Hỏa sẽ không xuất hiện nhiều trên bầu trời đêm trong nửa đầu năm 2026, nhưng đến cuối năm, nó sẽ dần trở lại.

Trước bình minh ngày 2/11, Mặt Trăng lưỡi liềm đang tàn, sáng khoảng 43%, sẽ ghé thăm Hành tinh Đỏ, với sao Mộc nằm ngay phía dưới, tạo nên một tam giác hành tinh – Mặt Trăng ấn tượng.

Siêu Trăng gần Trái Đất nhất kể từ 2019: ngày 23/12/2026

Năm 2026 có ba siêu Trăng, vào các ngày 3/1, 24/11 và 23/12, nhưng nổi bật nhất là siêu Trăng cuối năm.

Tối 23/12, Mặt Trăng tròn sẽ ở cách Trái Đất chỉ 356.740km, trở thành kỳ Trăng tròn gần nhất kể từ năm 2019. Nó thậm chí còn nhỉnh hơn siêu Trăng ngày 19/2/2019 khoảng 100km, khiến đây là Mặt Trăng tròn lớn và sáng nhất trong gần tám năm qua. Tuy vậy, các siêu Trăng vào tháng 2/2028 và tháng 3/2029 sẽ còn tiến gần hơn nữa.

Với chuỗi sự kiện dày đặc và đa dạng như vậy, năm 2026 thực sự là một năm lý tưởng để ghi chép nhật ký ngắm Trăng.

Dù bạn là người mới bắt đầu hay đã quen với bầu trời đêm, mỗi lần ngước nhìn Mặt Trăng trong năm nay đều có thể mang lại một trải nghiệm vừa khoa học vừa đầy cảm xúc.

(Theo Space, LiveScience)

Hải Phong