22 kỷ vật kể lại gần một thế kỷ

Những kỷ vật đã góp phần kể lại gần một thế kỷ lịch sử World Cup

Đó không chỉ là những hiện vật vô tri, mà còn là chứng nhân của những chiến thắng, bi kịch, khoảnh khắc thiên tài và những câu chuyện đã góp phần tạo nên sức hấp dẫn bất tận của giải đấu bóng đá lớn nhất hành tinh.

Trước thềm World Cup 2026, hành trình nhìn lại 22 kỷ vật tiêu biểu của 22 kỳ World Cup cũng là dịp để người hâm mộ sống lại những lát cắt đáng nhớ nhất của gần một thế kỷ lịch sử bóng đá thế giới.

1. Quả bóng của trận chung kết đầu tiên năm 1930

Lịch sử World Cup bắt đầu bằng một câu chuyện đặc biệt. Trong trận chung kết giữa Uruguay và Argentina tại Montevideo, hai đội không thống nhất được việc sử dụng quả bóng thi đấu.

Cuối cùng, FIFA quyết định dùng bóng của Argentina trong hiệp một và bóng của Uruguay trong hiệp hai. Argentina dẫn 2-1 trước giờ nghỉ nhưng Uruguay lội ngược dòng thắng 4-2 để trở thành nhà vô địch thế giới đầu tiên.

Quả bóng ấy ngày nay vẫn được xem là biểu tượng của những ngày sơ khai đầy ngẫu hứng của bóng đá thế giới.

Quả bóng gắn với trận chung kết World Cup đầu tiên năm 1930 là một trong những hiện vật quý giá nhất trong lịch sử giải đấu

2. Tấm vé trận chung kết năm 1934

Nếu chiếc cúp là phần thưởng dành cho nhà vô địch thì những tấm vé lại là cánh cửa đưa người hâm mộ đến với lịch sử. Một trong số rất ít vé còn sót lại của trận chung kết World Cup 1934 tại Rome hiện được giới sưu tầm xem như báu vật.

Nó gợi nhớ về hành trình lên ngôi đầu tiên của đội tuyển Ý trước hơn 55.000 khán giả trên sân vận động quốc gia thủ đô nước Ý.

3. Tấm đế của cúp Jules Rimet năm 1938

Chiếc cúp Jules Rimet từng trải qua hành trình ly kỳ chẳng kém một bộ phim trinh thám. Trong Thế chiến thứ hai, để tránh rơi vào tay phát xít Đức, chiếc cúp được bí mật giấu dưới gầm giường rồi chuyển về quê nhà của một quan chức bóng đá Ý.

Nhiều thập niên sau, phần đế cúp bất ngờ được tìm thấy trong tầng hầm trụ sở FIFA tại Zurich. Đây là một trong những hiện vật quý giá nhất còn sót lại của chiếc cúp huyền thoại đã biến mất vĩnh viễn từ năm 1983.

Phần đế còn sót lại của chiếc cúp Jules Rimet huyền thoại

4. Khung thành của Maracanazo năm 1950

Không có thất bại nào ám ảnh bóng đá Brazil hơn trận thua Uruguay trên sân Maracanã năm 1950. Thủ môn Moacir Barbosa bị xem là tội đồ của cả dân tộc.

Nỗi đau ấy đeo bám ông suốt cuộc đời. Nhiều năm sau, khi được tặng chính hai cột gôn của trận đấu lịch sử ấy, Barbosa đã cưa nhỏ rồi đốt cháy chúng. Khung thành không còn tồn tại, nhưng bi kịch Maracanazo vẫn sống mãi trong ký ức bóng đá thế giới.

Thủ môn Moacir Barbosa mang nỗi ám ảnh World Cup 1950 suốt cuộc đời

5. Chiếc áo của Helmut Rahn năm 1954

Phép màu ở Bern là một trong những chương huy hoàng nhất của bóng đá Đức. Bị đánh giá thấp hơn rất nhiều trước Hungary hùng mạnh của Ferenc Puskás, Tây Đức vẫn tạo nên cuộc lội ngược dòng lịch sử để vô địch World Cup lần đầu tiên.

Chiếc áo của Helmut Rahn, người ghi bàn quyết định trong trận chung kết, trở thành biểu tượng của sự hồi sinh và niềm tự hào nước Đức sau chiến tranh.

6. Chiếc radio thay đổi cuộc đời Pelé năm 1958

Năm 1958, một cậu bé 17 tuổi tại Santos nghe tin mình được triệu tập lên đội tuyển Brazil qua chiếc radio trong gia đình. Cậu bé ấy chính là Pelé.

Từ khoảnh khắc đó, lịch sử bóng đá thế giới bước sang một trang mới. World Cup tại Thụy Điển chứng kiến sự ra đời của một huyền thoại khi Pelé ghi dấu ấn rực rỡ để trở thành cầu thủ trẻ nhất từng vô địch World Cup.

World Cup 1958 mở ra huyền thoại Pelé, người trở thành nhà vô địch thế giới trẻ nhất lịch sử bóng đá

7. Quả bóng MR. CRACK năm 1962

World Cup 1962 tại Chile từng chứng kiến một trong những quả bóng gây tranh cãi nhất lịch sử. MR. CRACK được thiết kế hiện đại nhưng lại đổi màu theo thời gian và trở nên nặng hơn khi thấm nước.

Dù không hoàn hảo, nó vẫn là biểu tượng cho những nỗ lực cải tiến công nghệ bóng đá trong giai đoạn đầu của World Cup.

8. Chiếc áo của Geoff Hurst năm 1966

Không có khoảnh khắc nào được nhắc lại nhiều hơn bàn thắng gây tranh cãi của Geoff Hurst trong trận chung kết World Cup 1966. Quả bóng đập xà ngang rồi nảy xuống đất trước khi trọng tài công nhận bàn thắng cho tuyển Anh.

Đến nay tranh cãi vẫn chưa có hồi kết, nhưng chiếc áo của Hurst đã trở thành chứng nhân của chức vô địch World Cup duy nhất trong lịch sử bóng đá Anh.

9. Đôi giày Puma King của Pelé năm 1970

World Cup 1970 là kỳ World Cup đầu tiên được truyền hình màu trên toàn thế giới. Trước trận chung kết, Pelé cúi xuống buộc dây giày thật chậm để máy quay truyền hình ghi lại hình ảnh đôi Puma King.

Khoảnh khắc ấy trở thành một trong những chiến dịch quảng bá thương hiệu nổi tiếng nhất lịch sử thể thao, đồng thời đánh dấu sự giao thoa ngày càng mạnh mẽ giữa bóng đá và thương mại.

10. Bản phác thảo chiếc cúp World Cup mới năm 1974

Sau khi Brazil được giữ vĩnh viễn cúp Jules Rimet, FIFA phải tìm một thiết kế mới cho giải thưởng danh giá nhất thế giới.

Nhà điêu khắc người Ý Silvio Gazzaniga đã chiến thắng với hình ảnh hai con người nâng quả địa cầu lên cao. Gần nửa thế kỷ trôi qua, chiếc cúp ấy vẫn là biểu tượng thiêng liêng của giấc mơ World Cup.

11. Quả bóng vàng của Mario Kempes năm 1978

Mario Kempes không chỉ đưa Argentina đến chức vô địch đầu tiên trong lịch sử mà còn trở thành chủ nhân đầu tiên của giải thưởng Quả bóng vàng World Cup. Hình ảnh ông tỏa sáng trong trận chung kết tại Buenos Aires vẫn là ký ức đẹp của người hâm mộ xứ Tango.

Mario Kempes cùng Quả bóng vàng World Cup 1978, phần thưởng dành cho cầu thủ xuất sắc nhất giải

12. Chiếc tẩu của Enzo Bearzot năm 1982

Giữa những hoài nghi và chỉ trích, HLV Enzo Bearzot vẫn bình thản ngồi hút tẩu bên đường biên. Sự điềm tĩnh ấy trở thành biểu tượng cho hành trình thần kỳ của tuyển Ý tại World Cup 1982, nơi Paolo Rossi và các đồng đội vượt qua hàng loạt đối thủ mạnh để bước lên đỉnh thế giới.

13. Quả bóng “Bàn tay của Chúa” năm 1986

Chỉ trong vài phút trước tuyển Anh, Diego Maradona tạo ra hai khoảnh khắc nổi tiếng nhất lịch sử bóng đá.

Một bàn thắng bằng tay, một bàn thắng được FIFA bình chọn là đẹp nhất thế kỷ. Quả bóng của trận đấu ấy trở thành hiện vật vô giá gắn liền với thiên tài, sự ngẫu hứng và cả những tranh cãi bất tận mang tên Maradona.

14. Chấm phạt đền của Andreas Brehme năm 1990

World Cup 1990 là giải đấu của những trận cầu chặt chẽ và những khoảnh khắc định đoạt từ khoảng cách 11 mét. Quả phạt đền thành công của Andreas Brehme giúp Tây Đức đánh bại Argentina trong trận chung kết và mang về chức vô địch thế giới lần thứ ba.

15. Biểu ngữ tưởng nhớ Ayrton Senna năm 1994

Chiến thắng của Brazil tại Mỹ năm 1994 không chỉ dành cho bóng đá. Đó còn là lời tri ân gửi tới huyền thoại đua xe Công thức 1 Ayrton Senna vừa qua đời trước giải đấu. Tấm biểu ngữ với dòng chữ “Senna, chúng ta cùng tăng tốc” đã trở thành một trong những hình ảnh xúc động nhất lịch sử World Cup.

16. Chiếc cúp thu nhỏ của Frank Leboeuf năm 1998

Đối với Frank Leboeuf, ký ức về chức vô địch thế giới trên sân nhà quý giá hơn mọi hiện vật. Tuy nhiên chiếc cúp thu nhỏ mà Liên đoàn Bóng đá Pháp trao tặng vẫn là biểu tượng cho thế hệ vàng đã đưa bóng đá Pháp bước vào thời kỳ huy hoàng nhất lịch sử.

Frank Leboeuf ăn mừng chức vô địch World Cup 1998 cùng tuyển Pháp

17. Chiếc áo của Ronaldinho năm 2002

Từ khoảng cách hơn 35 mét, Ronaldinho thực hiện cú đá phạt khiến thủ môn David Seaman bất lực nhìn bóng bay vào lưới. Đó là một trong những bàn thắng nổi tiếng nhất lịch sử World Cup. Chiếc áo mà Ronaldinho mặc trong trận đấu ấy ngày nay được xem như báu vật của bóng đá Brazil.

18. Bức tượng Zidane và Materazzi năm 2006

Một cú húc đầu đã khép lại sự nghiệp huy hoàng của Zinedine Zidane. Hình ảnh ấy được dựng thành tượng, nhắc nhớ về một trong những khoảnh khắc gây sốc nhất lịch sử các trận chung kết World Cup. Nó cũng phản ánh áp lực khủng khiếp mà các ngôi sao phải đối mặt ở sân khấu lớn nhất của bóng đá thế giới.

19. Chiếc kèn Vuvuzela năm 2010

Không hiện vật nào gợi nhớ World Cup 2010 rõ nét hơn chiếc kèn Vuvuzela. Âm thanh đặc trưng của Nam Phi đã trở thành một phần ký ức của hàng triệu người hâm mộ trên khắp hành tinh trong mùa hè năm ấy.

20. Chiếc giày ghi bàn của Mario Götze năm 2014

“Cho cả thế giới thấy cậu giỏi hơn Messi.” Lời nhắn của HLV Joachim Löw trước khi Mario Götze vào sân đã trở thành bất tử khi tiền đạo trẻ ghi bàn thắng duy nhất trong trận chung kết gặp Argentina. Chiếc giày ấy là biểu tượng cho khoảnh khắc định mệnh làm thay đổi cả sự nghiệp một cầu thủ.

Chiếc giày của Mario Götze gắn với bàn thắng quyết định trong trận chung kết World Cup 2014

21. Hệ thống VAR đầu tiên năm 2018

World Cup 2018 mở ra kỷ nguyên mới của bóng đá hiện đại khi công nghệ VAR lần đầu tiên được áp dụng. Từ đây, những quyết định gây tranh cãi trên sân cỏ bắt đầu có thêm sự hỗ trợ của công nghệ, đánh dấu bước chuyển lớn trong lịch sử môn thể thao vua.

22. Chiếc áo choàng Bisht của Lionel Messi năm 2022

Khoảnh khắc Lionel Messi nâng cao chiếc cúp vàng tại Qatar được xem là một trong những hình ảnh biểu tượng của bóng đá thế kỷ XXI.

Chiếc áo choàng Bisht được Quốc vương Qatar khoác lên vai anh trước lễ trao cúp đã trở thành hiện vật gắn liền với đêm đăng quang cuối cùng của một huyền thoại, khép lại hành trình chinh phục World Cup mà Messi theo đuổi suốt sự nghiệp.

Khoảnh khắc Lionel Messi nâng cúp vàng thế giới cùng chiếc áo choàng Bisht đã trở thành hình ảnh biểu tượng của World Cup 2022

Từ những quả bóng, chiếc áo đấu, đôi giày hay những hiện vật tưởng chừng rất bình thường, lịch sử World Cup hiện lên sống động như một cuốn biên niên sử bằng hiện vật.

Mỗi món đồ là một câu chuyện, mỗi câu chuyện là một phần ký ức của hàng triệu người hâm mộ trên toàn thế giới.

Khi World Cup 2026 bắt đầu lăn bóng, những hiện vật mới sẽ tiếp tục được tạo ra, để rồi một ngày nào đó trở thành những chứng nhân cho những khoảnh khắc bất tử tiếp theo của môn thể thao vua.