30 tuổi trở lại trường, nam sinh khuyết tật nhận giải 'Tỏa sáng nghị lực Việt'

Ở tuổi 34, Hoàng Kim Vị vừa được T.Ư Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam vinh danh trong 26 thanh niên tiêu biểu nhận giải "Tỏa sáng nghị lực Việt" tháng 9/2026.

Trở lại giảng đường ở tuổi 30

Đôi bàn chân bị lật ngược từ khi chào đời khiến việc đi lại của Hoàng Kim Vị (34 tuổi, xã Yên Trung, Nghệ An) chưa bao giờ dễ dàng. Nhưng cũng từ những giới hạn của bản thân, anh học cách tìm một công việc phù hợp và nhiều lần bắt đầu lại.

Với đôi chân dị tật, Hoàng Kim Vị từng có những năm tháng mặc cảm, tự ti. Thương con, cha mẹ anh tìm mọi cách chữa trị, thậm chí bán những tài sản quý giá nhất trong nhà với hy vọng con có thể đi lại bình thường.

Hoàng Kim Vị ấp ủ dự án khởi nghiệp nhằm tạo việc làm cho người khuyết tật. Ảnh: Song Hoàng

Nhưng dù sức khỏe không tốt, Vị vẫn ham học. Lên cấp 2, không muốn bố mẹ vất vả đưa đón, anh kiên trì tập đạp xe gần một năm để có thể tự đến trường như những bạn bè đồng trang lứa. Hết lớp 12, Vị học nghề nhưng phải bỏ dở vì sức khỏe không cho phép. Không muốn trở thành gánh nặng cho gia đình, anh tiếp tục tìm kiếm những công việc phù hợp với khả năng. Thấy Vị thích sửa chữa điện tử, hay mày mò, một chủ cơ sở điện lạnh ở xã Hưng Yên Nam (Nghệ An) nhận anh vào làm và hướng dẫn nghề.

Năm 2017, sau khi được Tỉnh Đoàn Nghệ An mời tham gia lớp tập huấn về khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, Vị bắt đầu xây dựng dự án "Chăn nuôi sinh thái" và tham gia các cuộc thi khởi nghiệp.

Trong 2 năm liên tiếp, dự án của anh đạt giải khuyến khích và giải ba tại các cuộc thi khởi nghiệp do Tỉnh Đoàn Nghệ An tổ chức, đồng thời được hỗ trợ kinh phí để triển khai. Tháng 7/2019, dự án của Vị được lựa chọn tham dự cuộc thi "Dự án khởi nghiệp thanh niên nông thôn" do T.Ư Đoàn tổ chức.

Hoàng Kim Vị thuyết trình dự án cơ sở chăn nuôi, cung ứng sản phẩm gia cầm. Ảnh: NVCC

Tuy nhiên, dự án không thể nhân rộng như kỳ vọng khi dịch Covid-19 khiến việc tiêu thụ sản phẩm gặp nhiều khó khăn. Khoảng thời gian kinh doanh bị gián đoạn cũng là lúc Vị nhìn lại một quyết định mà anh gọi là "sai lầm nhất" của mình, bỏ học khi chỉ còn khoảng 8 tháng nữa sẽ tốt nghiệp. 

"Là người khuyết tật, những khó khăn trong cuộc sống, sự mặc cảm và cả những định kiến xung quanh khiến tôi có lúc yếu lòng. Sau này tôi nhận ra, nếu một người bình thường phải cố gắng một thì người khuyết tật có khi phải cố gắng gấp nhiều lần mới có được một công việc, một cuộc sống như những người khác", Vị chia sẻ.

Cuối năm 2022, anh quyết định trở lại trường, học Trung cấp chuyên ngành Điện tử công nghiệp tại Trường cao đẳng Việt - Đức Nghệ An. Ở tuổi 30, Vị trở thành một trong những sinh viên lớn tuổi của trường. Xác định "ngã ở đâu sẽ phải đứng dậy ở đó", anh bắt đầu lại từ đầu. Trong quá trình học, Vị được tập thể lớp tín nhiệm bầu làm cán bộ đoàn, sau đó tham gia Ban Chấp hành Liên chi đoàn Khoa Điện.

Những nỗ lực trong học tập, rèn luyện và công tác giúp anh nhận 3 giấy khen của đoàn trường vì có thành tích xuất sắc. Dự án khởi nghiệp do Vị làm nhóm trưởng cũng 2 lần đạt giải ba tại cuộc thi khởi nghiệp sáng tạo trong học sinh, sinh viên do Trường cao đẳng Việt - Đức Nghệ An tổ chức.

Ở tuổi 30, Hoàng Kim Vị quay trở lại học nghề tại Trường Cao đẳng nghề Việt Đức. Ảnh: Song Hoàng

Tháng 6/2024, Vị được Chi bộ Khoa Điện, Trường cao đẳng Việt - Đức Nghệ An xem xét, kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam. Với Hoàng Kim Vị, được đứng vào hàng ngũ của Đảng không chỉ là niềm vinh dự mà còn là động lực để anh tiếp tục học tập, rèn luyện.

Muốn tạo việc làm cho những người cùng cảnh ngộ

Sau khi tốt nghiệp Trung cấp Điện tử công nghiệp, Vị tiếp tục khảo sát nhu cầu thị trường và nhận thấy kiến thức, kỹ năng của mình vẫn chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu công việc. Được thầy cô động viên, anh quyết định học tiếp Cao đẳng Điện lạnh.

Hoàng Kim Vị là một trong 26 thanh niên tiêu biểu nhận giải thưởng “Tỏa sáng nghị lực Việt” năm 2026 do T.Ư Hội Liên hiệp Thanh niên Việt Nam trao tặng. Ảnh: NVCC

Hơn một năm qua, Vị xin phụ việc tại một trung tâm sửa chữa, bảo hành thiết bị điện, điện tử ở phường Trường Vinh, để tiếp tục tích lũy kinh nghiệm thực tế.

Khát khao khởi nghiệp, anh ấp ủ ý tưởng mở một trung tâm kinh doanh và sửa chữa thiết bị điện dân dụng. Theo dự tính, trung tâm sẽ hoạt động trên 3 lĩnh vực, kinh doanh thiết bị điện gia dụng, xây dựng đội ngũ thợ có tay nghề để sửa chữa thiết bị tại nhà cho khách hàng; đồng thời tạo cơ hội việc làm cho người khuyết tật.

Ý tưởng ấy xuất phát một phần từ chính trải nghiệm của Vị. Trong những năm tháng tìm việc, anh từng loay hoay tìm một công việc phù hợp với khả năng và điều kiện sức khỏe. Vì thế, nếu có thể xây dựng cơ sở của riêng mình, anh muốn nơi đó trở thành môi trường để những người cùng hoàn cảnh được học nghề, làm việc và có thu nhập bằng chính sức lao động.

Vị đặt mục tiêu, sau khoảng 2 năm hoạt động, trung tâm sẽ từng bước tiếp nhận người khuyết tật vào làm việc, đồng thời liên kết với các trường nghề để đào tạo những nghề phù hợp.

Từ ý tưởng này, Vị xây dựng dự án "Trung tâm kinh doanh, sửa chữa thiết bị điện dân dụng và tạo việc làm cho người khuyết tật", tham gia chương trình "Thanh niên khuyết tật khởi nghiệp". Đây cũng là dự án được Tỉnh Đoàn Nghệ An lựa chọn gửi tham gia bình chọn chương trình "Tỏa sáng nghị lực Việt".

Khi nhận tin dự án được ghi nhận, Vị cho biết anh thực sự hạnh phúc. "Tôi luôn trân trọng và khắc ghi sự ghi nhận đó, cố gắng phấn đấu để bản thân luôn có thể trở thành một phiên bản tốt nhất", Vị nói.

Giữa tháng 9, có mặt tại Hà Nội để nhận giải và tham gia các hoạt động dành cho thanh niên khuyết tật như giới thiệu, kết nối tiêu thụ sản phẩm, tư vấn việc làm, khởi nghiệp, chuyển đổi số chia sẻ các mô hình khởi nghiệp..., Vị càng có thêm động lực để theo đuổi con đường mình đã chọn.

Nhìn lại hành trình đã qua, anh không xem những thất bại hay những lần phải bắt đầu lại là điều đáng xấu hổ. Với Vị, đó là những trải nghiệm giúp anh hiểu rõ hơn giá trị của sự cố gắng và ý nghĩa của việc được trao cơ hội.

Từ câu chuyện của mình, Vị muốn nhắn nhủ: "Chúng ta hãy luôn cố gắng mỗi ngày, để khi một ngày trôi qua, mình lại trở thành một phiên bản tốt hơn ngày hôm qua".