4 'quả trứng đen' trồi lên từ đáy biển sâu, thứ bên trong khiến các nhà khoa học sửng sốt
Các nhà khoa học Nhật Bản phát hiện những 'quả trứng' đen tuyền ở độ sâu 6.200 m tại Thái Bình Dương.
Những quả trứng đen được các nhà khoa học thu từ đáy biển sâu. Ảnh: PM.
Một câu nói quen thuộc trong giới hải dương học và những người nghiên cứu vực sâu Trái Đất là: con người “biết bề mặt Sao Hỏa còn rõ hơn đáy đại dương”. Chiếm hơn 70% bề mặt hành tinh, đại dương vốn nổi tiếng là khó nghiên cứu – chưa kể đây cũng là môi trường cực kỳ khắc nghiệt đối với những sinh vật không có mang.
Một ví dụ điển hình: các nhà khoa học thuộc Đại học Tokyo và Đại học Hokkaido (Nhật Bản) đã tình cờ phát hiện những “quả trứng” màu đen tuyền bí ẩn khi điều khiển một phương tiện điều khiển từ xa (ROV) ở Thái Bình Dương, tại độ sâu khoảng 6.200 mét (tương đương 3,85 dặm).
Đây là độ sâu tối đa của vùng abyssopelagic (vùng biển thẳm), lớp sâu nhất của phần lớn đại dương – trong khi vùng hadopelagic về mặt kỹ thuật còn sâu hơn, nhưng chỉ tồn tại trong các rãnh biển sâu. Bất kỳ phát hiện sinh học nào ở khu vực này đều cực kỳ quan trọng, bởi vòng đời của các sinh vật sống tại đây vẫn hầu như chưa được biết đến.
Không rõ những vật thể đen kịt đó là gì, nhà nghiên cứu hải dương học ông Yasunori Kano của Đại học Tokyo – người trực tiếp điều khiển ROV khi phát hiện ra chúng – đã quyết định thu hồi một mẫu để đưa lên mặt nước phân tích.
Dù phần lớn các “quả trứng” bị rách và rỗng, ít nhất 4 mẫu vẫn còn nguyên vẹn. Ông Kano đã gửi những mẫu không bị xáo trộn này tới một nhóm các nhà sinh vật học chuyên nghiên cứu động vật không xương sống tại Đại học Hokkaido. Khi quan sát kỹ hơn, nhóm nghiên cứu nhận ra rằng những “quả trứng” này thực chất là những kén sinh học, bên trong chứa một số giun dẹp.
“Khi lần đầu nhìn thấy chúng, vì tôi chưa từng thấy kén của giun dẹp (và cũng không biết kén trông như thế nào), tôi nghĩ đó có thể là sinh vật nguyên sinh gì đó”, ông Keiichi Kakui của Đại học Hokkaido – đồng tác giả của nghiên cứu công bố trên tạp chí Biology Letters – nói với IFLScience.
“Dưới kính hiển vi soi nổi, tôi cắt một cái và có một chất lỏng màu trắng đục như sữa rò ra; sau khi dùng pipet thổi phần chất trắng đó ra, tôi thấy những cơ thể màu trắng, mỏng manh nằm trong lớp vỏ và lần đầu nhận ra đó là kén của giun dẹp”, ông nói thêm.
Đây là một phát hiện đặc biệt bất ngờ, bởi giới khoa học gần như không biết gì về giun dẹp sống ở vùng biển thẳm – trước đây chưa từng ghi nhận giun dẹp ở độ sâu cực lớn như vậy. Thực tế, mẫu giun dẹp được quan sát ở độ sâu lớn nhất trước phát hiện này chỉ khoảng 5.200 mét (3,23 dặm). Tuy nhiên, mẫu đó lại bám trên một mảnh gỗ, nên các nhà khoa học không thể chắc chắn giun dẹp có thực sự sống ở độ sâu đó hay chỉ bị chìm xuống.
Trước phát hiện này nữa, theo ScienceAlert, những mẫu giun dẹp sâu nhất từng được phát hiện chỉ ở khoảng 2 dặm.
Sau khi phân tích DNA, nhóm nghiên cứu xác nhận đây là một loài chưa từng được mô tả trước đó thuộc ngành Platyhelminth (giun dẹp). Tuy nhiên, nghiên cứu cũng cho biết dù chúng là “ghi nhận sâu nhất từng biết về giun dẹp sống tự do”, các cư dân biển sâu này nhìn bề ngoài lại khá giống với họ hàng sống ở vùng nước nông và không cho thấy khác biệt phát triển quá rõ rệt.
Trong khi vùng đáy đại dương vẫn còn bị che phủ bởi sự thiếu hiểu biết khoa học, phát hiện này đã khiến bức tranh về những tầng sâu đen tối ấy trở nên sáng rõ hơn một chút.
