6 thực phẩm là kháng sinh tự nhiên giúp đánh bay cảm cúm và viêm họng

Kháng sinh tự nhiên từ các loại thực phẩm quen thuộc chính là "vũ khí" lợi hại nhất để bảo vệ cơ thể. Việc tận dụng hoạt chất kháng viêm mạnh mẽ từ thực vật giúp hệ miễn dịch được củng cố một cách bền vững. Với những nguyên liệu ngay trong gian bếp, có thể tự lập một hàng rào bảo vệ vững chắc cho hệ hô hấp, ngăn ngừa cảm cúm.

Trong bối cảnh tình trạng kháng thuốc kháng sinh đang trở nên báo động, việc tận dụng các loại thực phẩm kháng sinh tự nhiên trở thành xu hướng chăm sóc sức khỏe bền vững. Các thực phẩm này không chỉ chứa các hoạt chất tiêu diệt vi khuẩn, virus mà còn giúp tăng cường hệ miễn dịch.

1. Ăn tỏi giảm nguy cơ bị cảm cúm

Tỏi chứa hàm lượng allicin cao, giúp tiêu diệt vi khuẩn và virus gây bệnh đường hô hấp.

Tỏi chứa allicin, một hợp chất có khả năng kháng khuẩn mạnh mẽ. Allicin chỉ được tạo ra khi tỏi bị băm nhuyễn hoặc giã nát, giúp tăng cường phản ứng chống lại mầm bệnh của các tế bào bạch cầu. Nhiều nghiên cứu cho thấy người duy trì thói quen ăn tỏi hàng ngày giảm nguy cơ bị cảm cúm đến 60%.

Một nghiên cứu lớn được công bố trên Cochrane Database of Systematic Reviews cho thấy những người uống bổ sung tỏi mỗi ngày trong 12 tuần ít bị cảm lạnh hơn nhóm đối chứng đến 63%. Nếu có bị bệnh, thời gian hồi phục cũng nhanh hơn 70% (trung bình chỉ mất 1,5 ngày so với 5 ngày).

Cách dùng: Nên băm nhỏ tỏi và để ngoài không khí khoảng 10 phút trước khi ăn hoặc chế biến để kích hoạt allicin đạt mức cao nhất.

2. Hành tây kháng viêm và long đờm

Tương tự tỏi, hành tây chứa quercetin và các hợp chất lưu huỳnh giúp giảm viêm họng và thông mũi cực nhanh nhờ làm loãng dịch nhầy, hỗ trợ quá trình "long đờm" tự nhiên. Hành tây được ví như một "máy lọc" vi khuẩn tự nhiên cho cơ thể.

Nghiên cứu đăng trên tạp chí European Clinical Nutrition chứng minh quercetin trong hành tây là một chất chống oxy hóa mạnh, có khả năng ức chế virus cúm (như H1N1) và giảm phản ứng viêm ở đường hô hấp.

Mẹo nhỏ: Trà hành tây mật ong là bài thuốc dân gian trị ho, viêm họng cực kỳ hiệu nghiệm.

3. Gừng làm ấm và giảm đau

Gừng không chỉ giúp giữ ấm cơ thể mà còn chứa Gingerol – chất có tính kháng viêm, giảm đau rát cổ họng và ngăn chặn sự phát triển của virus cúm. Tính ấm của gừng giúp giãn mạch máu, tăng lưu thông máu để bạch cầu di chuyển đến vùng viêm nhiễm nhanh hơn.

Một nghiên cứu tại Đại học Y khoa Cao Hùng cho thấy gừng tươi có khả năng chống lại virus hợp bào hô hấp (RSV) – nguyên nhân chính gây ra các bệnh viêm đường hô hấp – bằng cách ngăn không cho virus bám vào tế bào khỏe mạnh.

Cách dùng: Một ly trà gừng ấm vào buổi sáng là cách tốt nhất để "đánh thức" hệ miễn dịch.

4. Mật ong trị viêm họng

Mật ong có tính sát trùng cao và tạo một lớp màng bảo vệ niêm mạc họng, giúp giảm kích ứng. Mật ong có tính thẩm thấu cao và chứa hydrogen peroxide tự nhiên giúp tiêu diệt vi khuẩn tại chỗ. Đây là lý do mật ong luôn có mặt trong các bài thuốc trị ho lâu ngày.

Một nghiên cứu chéo của Đại học Oxford (2020) đã kết luận rằng: Mật ong hiệu quả hơn cả thuốc kháng sinh thông thường và thuốc ho không kê đơn (như diphenhydramine) trong việc giảm tần suất và mức độ nghiêm trọng của các cơn ho.

Lưu ý: Không dùng mật ong cho trẻ em dưới 1 tuổi.

5. Nghệ giúp kháng khuẩn và phục hồi

Củ nghệ tươi chứa các chất chống oxy hóa mạnh mẽ, giúp nâng cao hệ miễn dịch và ngăn ngừa sự tấn công của vi khuẩn.

Hợp chất curcumin trong nghệ là chất chống oxy hóa và kháng viêm cực mạnh. Kháng viêm mạnh tương đương một số loại thuốc chống viêm không steroid (NSAIDs) nhưng ít tác dụng phụ hơn. Nghệ giúp tiêu diệt vi khuẩn gây viêm họng và hỗ trợ cơ thể phục hồi nhanh chóng sau cơn ốm.

Nghiên cứu công bố trên Journal of Clinical Immunology chỉ ra rằng curcumin là một chất "điều hòa miễn dịch" (immunomodulatory agent), giúp tăng cường hoạt động của các tế bào T, tế bào B và tế bào tiêu diệt tự nhiên (NK cells) để chống lại các tác nhân gây bệnh.

Cách dùng: Pha 1 cốc sữa ấm (sữa tươi hoặc sữa hạt) + 1/2 muỗng cà phê tinh bột nghệ + 1 nhúm tiêu đen + 1 ít mật ong. Uống vào buổi tối trước khi đi ngủ giúp làm dịu cổ họng, kháng viêm và ngủ ngon hơn.

6. Chanh muối làm dịu cổ họng

Nước chanh giàu vitamin C kết hợp với muối có tính sát khuẩn cao là "bộ đôi" giúp trị viêm họng. Uống nước chanh muối ấm không chỉ giúp sát trùng mà còn bù điện giải hiệu quả khi bạn bị sốt do cảm cúm.

Đánh giá từ Tổ chức Y tế Thế giới và các nghiên cứu về bù dịch xác nhận việc sử dụng dung dịch muối loãng giúp sát trùng họng và giảm nồng độ virus. Vitamin C đã được chứng minh qua hàng loạt nghiên cứu (như của Linus Pauling Institute) là giúp rút ngắn thời gian bị cảm cúm từ 8 - 14%.

Cách dùng: Pha 250 ml nước ấm (khoảng 40°C) với ¼ quả chanh tươi (hoặc 1 lát chanh muối), một nhúm nhỏ (khoảng 1/8 thìa cà phê).

ThS. BS Trần Phương Thảo