AI phát hiện 'vật thể không thể giải thích'

Một nghiên cứu mới từ Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA), vừa được công bố trên tạp chí khoa học Astronomy & Astrophysics, cho biết một công cụ trí tuệ nhân tạo (AI) đã phát hiện được tới 1.300 vật thể kỳ lạ trong dữ liệu của kính viễn vọng không gian Hubble.

Chúng đa số là những vật thể vô tình lọt vào tầm ngắm của Hubble trong hàng thập kỷ quan sát bầu trời, chưa từng được nhận diện vì quá mờ nhạt.

Sáu trong số hàng trăm "vật thể không thể giải thích" lộ ra từ dữ liệu Hubble - Ảnh: NASA/ESA

Theo Live Science, những khám phá bổ sung của công cụ AI nói trên bao gồm các thiên hà có cụm sao khổng lồ, các thiên hà trông giống sứa với "xúc tu" khí, các đĩa hình thành hành tinh nhìn nghiêng được mô tả là "giống hamburger".

Đáng chú ý, cuộc tìm kiếm mới cũng phơi bày hàng trăm "vật thể không thể giải thích", tức những vật thể hoàn toàn không tuân theo các sơ đồ phân loại hiện có.

Theo hai tác giả David O'Ryan và Pablo Gómez từ ESA, công cụ AI nói trên mang tên AnomalyMatch, được họ phát triển nhằm kiểm tra kỹ càng hơn 100 triệu hình ảnh được cắt ra từ Kho lưu trữ Di sản Hubble.

Kho dữ liệu này bao gồm các quan sát từ khi kính viễn vọng mới được phóng vào năm 1990, với nhiều hình ảnh bị mờ hoặc nhiễu.

Mặc dù vậy, chỉ trong vòng 2 ngày, công cụ AI mới đã làm nên điều đáng kinh ngạc.

NASA - đối tác của ESA trong sứ mệnh Hubble - cho biết các vật thể dị thường mà AI tìm thấy đa phần là các thiên hà đang trải qua quá trình sáp nhập hoặc tương tác, thể hiện hình thái bất thường hoặc có các dòng sao và khí kéo dài, tạo thành chiếc đuôi.

Bên cạnh đó, hiện tượng thấu kính hấp dẫn - trong đó một vật thể lớn ở tiền cảnh bẻ cong không - thời gian, phóng to và làm biến dạng vật thể xa hơn - có thể giải thích cho một số trường hợp khác.

Khả năng làm việc đáng kinh ngạc của AnomalyMatch khiến các nhà khoa học rất phấn khởi. Họ tin rằng công cụ này cũng như các công cụ AI tương tự có thể giúp xử lý dữ liệu quan sát thiên văn hiệu quả hơn trong tương lai, song hành với sự phát triển ngày một vượt trội của các kính viễn vọng.

Anh Thư