AIPA-47 tại Philippines: Một tuần nghị sự có những nội dung gì?

Từ ngày 16 đến 22/11/2026, Philippines đăng cai Đại hội đồng Liên nghị viện ASEAN lần thứ 47 (AIPA-47) tại Manila với chủ đề “Nghị viện bảo đảm một ASEAN hòa bình, thịnh vượng và lấy người dân làm trung tâm”. Trong một tuần nghị sự, sẽ có những hoạt động nào diễn ra?

Chủ đề AIPA-47: Vai trò của Nghị viện trong hiện thực hóa Tầm nhìn ASEAN

Chủ đề Đại hội đồng AIPA-47, “Nghị viện bảo đảm một ASEAN hòa bình, thịnh vượng và lấy người dân làm trung tâm”, bám sát ba ưu tiên của Philippines trong năm Chủ tịch ASEAN 2026: củng cố hòa bình và an ninh, xây dựng các hành lang thịnh vượng và trao quyền cho người dân. Tại phiên họp Ban Chấp hành AIPA ngày 17/11 ở Manila, Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn khẳng định Việt Nam hoàn toàn ủng hộ chủ đề này vì phản ánh đúng nguyện vọng chung của các nước trong khu vực. Theo Hãng thông tấn Philippines (PNA), Chủ tịch Hạ viện Philippines, Chủ tịch AIPA Faustino G. Dy III nhấn mạnh vai trò của nghị viện trong việc cùng chính phủ chuyển các cam kết khu vực thành luật, ngân sách và chương trình cụ thể, từ bảo vệ quyền lợi của lao động di cư đến mở rộng cơ hội tiếp cận vốn, công nghệ và thị trường cho nông hộ nhỏ. Qua đó, hợp tác liên nghị viện góp phần thực hiện Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045 bằng những chính sách đáp ứng nhu cầu của người dân.

Các phiên họp toàn thể

Lễ khai mạc chính thức và Phiên họp toàn thể thứ nhất dự kiến diễn ra ngày 18/11 tại khách sạn Makati Shangri-La. Tại phiên toàn thể, các trưởng đoàn phát biểu về chủ đề Đại hội đồng. Hạ viện Philippines xác định ba hướng ưu tiên gắn với chủ đề năm nay là hòa bình và an ninh, xây dựng các hành lang thịnh vượng và trao quyền cho người dân. Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn dự kiến phát biểu tại phiên toàn thể thứ nhất.

Các cuộc họp ủy ban

Ban Chấp hành AIPA-47 ngày 17/11 đã thống nhất nội dung thảo luận và danh mục dự thảo nghị quyết để các ủy ban xem xét. Chương trình gồm các cuộc họp về chính trị, kinh tế, xã hội và tổ chức. Đoàn Quốc hội Việt Nam dự kiến đề xuất hoặc đồng bảo trợ các dự thảo về phòng ngừa và quản trị rủi ro, tăng cường hiểu biết và trao đổi thông tin giữa người dân ASEAN, đổi mới mô hình phát triển và nâng cao sức chống chịu của các nền kinh tế, cũng như phát huy vai trò lãnh đạo của phụ nữ trong quản trị trí tuệ nhân tạo.

Trong khuôn khổ Đại hội đồng, ngày 17/11 còn có Diễn đàn Lãnh đạo chính trị nữ lần thứ ba của WAIPA và Tọa đàm Nghị sĩ trẻ AIPA lần thứ hai về lồng ghép quyền và lợi ích của trẻ em, thanh niên vào chính sách khí hậu và chuyển dịch năng lượng.

Đối thoại với các nghị viện quan sát viên

Đây là tên phiên đối thoại trong chương trình do Hạ viện Philippines công bố. Phiên họp là dịp để các nghị viện thành viên AIPA trao đổi với các đoàn quan sát viên về những vấn đề cùng quan tâm và các cơ hội hợp tác liên nghị viện. Theo Điều lệ AIPA, các đoàn quan sát viên cũng có thể dự và phát biểu tại phiên toàn thể thứ nhất. Ban Thư ký cho biết AIPA có mạng lưới 26 nghị viện quan sát viên.

Phiên điều trần AIPA-ASEAN

Phiên điều trần AIPA-ASEAN lần thứ 5 (5th AIPA–ASEAN Hearing) bên lề Đại hội đồng AIPA-47 dự kiến diễn ra ngày 18/11 tại Manila, với chủ đề “Tăng cường quan hệ thể chế giữa AIPA và ASEAN trong khuôn khổ Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045”. Nội dung tập trung vào việc tăng cường sự tham gia của nghị viện vào các công việc của ASEAN và gắn các cam kết khu vực với hoạt động của nghị viện ở từng nước. Phiên điều trần phối hợp tổ chức bởi Ban Thư ký AIPA tập trung vào các nhóm vấn đề chính:

• Triển khai Tầm nhìn Cộng đồng ASEAN 2045: Thảo luận cơ chế đưa cam kết cấp cao thành hành lang pháp lý tại quốc gia thành viên.

• Liên kết lập pháp - hành pháp: Gắn kết chủ đề AIPA-47 với ưu tiên Năm Chủ tịch ASEAN 2026 của Philippines về an ninh, thịnh vượng và trao quyền cho người dân.

• Hợp tác nhân quyền: Phối hợp cùng AICHR thúc đẩy chính sách hướng về người dân.

• Giám sát thực thi: Thúc đẩy theo dõi, đánh giá kết quả thực thi thực chất tại các nước.

Kết nạp Nghị viện Timor-Leste làm thành viên thứ 11

Việc kết nạp Nghị viện Timor-Leste dự kiến diễn ra trong khuôn khổ Đại hội đồng AIPA-47 tại Manila, Philippines. Ngày 17/11/2026, Ban Chấp hành AIPA đã xem xét đơn xin gia nhập và nhất trí trình Đại hội đồng dự thảo nghị quyết kết nạp. Sau khi Đại hội đồng thông qua nghị quyết, Nghị viện Timor-Leste sẽ ký văn kiện gia nhập Điều lệ AIPA để chính thức trở thành nghị viện thành viên thứ 11. Đây sẽ là lần mở rộng đầu tiên của AIPA sau 15 năm, kể từ khi Quốc hội Myanmar gia nhập năm 2011, và diễn ra khoảng một năm sau khi Timor-Leste trở thành thành viên ASEAN.

Thông cáo chung

Theo chương trình, Đại hội đồng sẽ nghe và thảo luận báo cáo của các ủy ban trước khi ký Thông cáo chung. Hạ viện Philippines cho biết lễ ký dự kiến diễn ra ngày 20/11, cùng ngày bế mạc và bàn giao cương vị Chủ tịch AIPA cho Singapore. Một nội dung đang chờ Đại hội đồng quyết định là việc kết nạp Quốc hội Timor-Leste làm thành viên chính thức thứ 11 của AIPA. Ban Chấp hành đã nhất trí trình dự thảo nghị quyết về việc này ngày 17/11.

Quỳnh Vũ

Nguồn Đại Biểu Nhân Dân: https://daibieunhandan.vn/aipa-47-tai-philippines-mot-tuan-nghi-su-co-nhung-noi-dung-gi-10443890.html