An Giang: Tập huấn sáng tác thơ và kỹ năng viết bài lý luận, phê bình văn học

Nhà thơ, nhà báo Lê Thiếu Nhơn trao đổi với các hội viên phân hội Văn học kinh nghiệm sáng tác thơ và lý luận, phê bình văn học. Ảnh: Trương Minh Điền

Tại buổi tập huấn, nhà thơ, nhà báo Lê Thiếu Nhơn, Ủy viên Hội đồng Thơ của Hội Nhà văn Việt Nam, Ủy viên Ban Chấp hành, Trưởng ban Nhà văn Trẻ của Hội Nhà văn Thành phố Hồ Chí Minh, Thư ký tòa soạn Tạp chí Kiến thức Gia đình, đã chia sẻ nhiều kinh nghiệm thiết thực trong quá trình sáng tác thơ.

Từ việc phát hiện đề tài, khơi mở và nuôi dưỡng cảm xúc, người viết được hướng dẫn cách tìm kiếm “tứ thơ” – yếu tố có vai trò quan trọng trong việc tạo nên sức sống và dấu ấn riêng của một tác phẩm. Bên cạnh đó là những vấn đề về xây dựng hình ảnh thơ, lựa chọn ngôn ngữ, tổ chức nhịp điệu và cấu trúc bài thơ; đồng thời nhận diện những hạn chế thường gặp trong sáng tác để từng bước chỉnh sửa, hoàn thiện tác phẩm.

Theo góc nhìn của người sáng tác, thơ không chỉ là sự tuôn trào của cảm xúc mà còn là kết quả của quá trình lao động nghệ thuật nghiêm túc. Một cảm xúc đẹp nếu không được tổ chức bằng ngôn ngữ và hình thức nghệ thuật phù hợp rất dễ trở thành sự kể lể, trực tả. Vì vậy, người viết cần biết chắt lọc đời sống, tìm được điểm nhìn riêng và chuyển hóa trải nghiệm thành hình tượng nghệ thuật có sức gợi.

Đối với lĩnh vực lý luận, phê bình văn học, các hội viên được trao đổi về cách xác định đối tượng, vấn đề và mục đích của bài viết; lựa chọn phương thức tiếp cận; xây dựng luận điểm, bố cục và hệ thống dẫn chứng. Những kỹ năng phân tích, đánh giá tác phẩm, tổ chức lập luận, trích dẫn và sử dụng tài liệu tham khảo cũng được đặt trong mối quan hệ với yêu cầu ngày càng cao của hoạt động nghiên cứu, phê bình văn học hiện nay.

Đáng chú ý, nội dung tập huấn còn hướng đến quy trình lập đề cương, viết và biên tập một bài lý luận, phê bình văn học. Người viết không chỉ cần có kiến thức và khả năng cảm thụ mà còn phải bảo đảm tính khoa học, sự khách quan, tinh thần trách nhiệm và văn hóa tranh luận. Đây là những yếu tố quan trọng để hoạt động lý luận, phê bình thực sự trở thành một kênh đối thoại có chiều sâu, góp phần định hướng thẩm mỹ và thúc đẩy sự phát triển của đời sống văn học.

Các học viên nhận giấy chứng nhận hoàn thành khóa tập huấn. Ảnh: Đặng Văn Trung

Nhà biên kịch Phan Thanh Vũ, Chủ tịch Liên hiệp các Hội văn học nghệ thuật tỉnh An Giang, chia sẻ, buổi tập huấn sáng tác thơ và kỹ năng viết bài lý luận, phê bình văn học là hoạt động có ý nghĩa thiết thực đối với đội ngũ hội viên Phân hội Văn học tỉnh An Giang. Đây không chỉ là dịp để các văn nghệ sĩ được tiếp cận thêm những kinh nghiệm nghề nghiệp quý báu, mà còn là cơ hội để trao đổi, chia sẻ và nhìn lại quá trình sáng tác của chính mình.

Thông qua những nội dung trao đổi của nhà thơ, nhà báo Lê Thiếu Nhơn, các hội viên có thêm phương pháp trong việc phát hiện đề tài, nuôi dưỡng cảm xúc, xây dựng tứ thơ, sử dụng ngôn ngữ và hoàn thiện tác phẩm. Đặc biệt, những kiến thức về lý luận, phê bình sẽ giúp các văn nghệ sĩ nâng cao khả năng phân tích, đánh giá tác phẩm, hình thành tư duy phản biện và ý thức trách nhiệm trong hoạt động nghề nghiệp.

Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật tỉnh mong muốn qua những hoạt động như thế này sẽ tạo môi trường để văn nghệ sĩ không ngừng học hỏi, đổi mới tư duy, nâng cao chất lượng sáng tác, góp phần xây dựng nền văn học nghệ thuật An Giang ngày càng phát triển, giàu bản sắc và đáp ứng yêu cầu của đời sống văn hóa trong giai đoạn mới.

Trong bối cảnh văn học An Giang đang đứng trước những chuyển động mới sau quá trình sắp xếp không gian phát triển, việc nâng cao năng lực sáng tác và lý luận, phê bình có ý nghĩa thiết thực. Một nền văn học địa phương muốn phát triển bền vững không chỉ cần những tác phẩm giàu cảm xúc mà còn cần đội ngũ sáng tác có ý thức nghề nghiệp, có tư duy đổi mới và những cây bút lý luận, phê bình đủ năng lực phát hiện, lý giải và đánh giá các giá trị văn học.

Buổi tập huấn vì thế không đơn thuần là hoạt động trao đổi nghiệp vụ mà còn mở ra một không gian đối thoại nghề nghiệp giữa người viết và người làm công tác lý luận, phê bình. Qua đó, góp phần khơi dậy tinh thần sáng tạo, nâng cao chất lượng tác phẩm, đồng thời từng bước xây dựng đời sống văn học An Giang ngày càng phong phú, chuyên nghiệp và có chiều sâu.

Kết thúc tập huấn Ban Chấp hành Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật đã trao giấy chứng nhận cho các hội viên tham dự.