Anthropic bị lên án, vì kêu gọi Mỹ nới rộng khoảng cách AI với Trung Quốc

Anthropic kêu gọi Mỹ nới rộng khoảng cách dẫn trước Trung Quốc trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) hôm 14/5. Đó là ngày đầu tiên của hội nghị thượng đỉnh giữa Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Tổng thống Mỹ Donald Trump tại thủ đô Bắc Kinh. Một số chuyên gia trong ngành chỉ trích lập trường này là “vô trách nhiệm” và phục vụ lợi ích riêng của công ty.

Trong bài đăng trên blog hôm 14/5, Anthropic đã kêu gọi Mỹ và các đồng minh thắt chặt kiểm soát xuất khẩu công nghệ, kiềm chế các hoạt động chưng cất mô hình AI từ Trung Quốc. Chưng cất là kỹ thuật huấn luyện mô hình AI nhỏ hơn bằng cách sử dụng đầu ra của các hệ thống lớn hơn, tiên tiến hơn.

Anthropic cho rằng nếu Mỹ có thể duy trì khoảng cách dẫn trước từ 12 đến 24 tháng về năng lực AI tiên tiến vào năm 2028 thì sẽ “vô cùng có lợi”. Theo công ty đứng sau mô hình Claude, khoảng cách đó sẽ giúp Mỹ có vị thế tốt hơn để hợp tác với các chuyên gia AI Trung Quốc trong các lĩnh vực như an toàn và quản trị AI.

“Viễn cảnh Trung Quốc dẫn đầu trong lĩnh vực AI tiên tiến là một trong những mối đe dọa lớn nhất với tương lai của nhân loại, cho phép họ thực hiện các hình thức đàn áp ở quy mô mà người bình thường không thể thực hiện được”, Anthropic viết.

Anthropic là nhà phê bình thẳng thắn về sự phát triển AI của Trung Quốc và ủng hộ mạnh mẽ các biện pháp kiểm soát xuất khẩu chip của Mỹ.

Chuyên gia chỉ trích Anthropic "vô trách nhiệm và đi ngược các giá trị đạo đức"

Alvin Wang Graylin, chuyên gia thuộc Viện AI lấy con người làm trung tâm của Đại học Stanford (Mỹ), cho rằng dù những nhận xét của Anthropic đã nêu ra các lo ngại hợp lý về nguy cơ AI bị lạm dụng và cần được xem xét nghiêm túc, nhưng cách công ty này mô tả cuộc cạnh tranh AI như “cuộc chạy đua vũ trang” lại đang đẩy mọi thứ theo hướng sai lầm vào đúng thời điểm nhạy cảm nhất.

“Với hội nghị thượng đỉnh Mỹ - Trung đang diễn ra và cho thấy dấu hiệu hợp tác song phương là khả thi, việc lan truyền thông điệp về nỗi sợ hãi và xung đột là hoàn toàn vô trách nhiệm”, Alvin Wang Graylin nói.

An toàn AI đang trở thành chủ đề nóng toàn cầu sau khi Anthropic phát hành phiên bản Claude Mythos Preview hồi tháng 4. Mô hình AI này gây chấn động ngành AI và nhiều chính phủ do có năng lực vượt trội trong việc phát hiện và khai thác lỗ hổng an ninh mạng.

Trước hội nghị giữa ông Trump và Tập Cận Bình ở Bắc Kinh, nhiều người kỳ vọng Mỹ - Trung sẽ hợp tác để xử lý các rủi ro AI ngày càng lớn. Vấn đề này cũng có ý nghĩa thương mại đáng kể. Theo trang FT, Anthropic vừa đạt được thỏa thuận để huy động vốn 30 tỉ USD, nâng tổng giá trị công ty lên 900 tỉ USD, vượt qua định giá 852 tỉ USD của OpenAI hồi tháng 3.

Những cảnh báo mới nhất từ Anthropic về Trung Quốc được đưa ra sau những cáo buộc hồi tháng 2 rằng, ba công ty Trung Quốc DeepSeek, Moonshot AI và MiniMax đang chưng cất mô hình Claude của họ.

Đến nay, phản ứng từ cộng đồng AI Trung Quốc với động thái của Anthropic nhằm kiềm chế nước này tiến bộ công nghệ vẫn khá dè dặt. DeepSeek và Moonshot AI không phản hồi ngay lập tức khi được đề nghị bình luận.

Tuy nhiên, bà Zhang Yutong, Chủ tịch Moonshot AI, cho biết tại một sự kiện ở Đại học Bắc Kinh hôm 12/5 rằng cách tiếp cận ngày càng khép kín của Anthropic, gồm cả phát hành Claude Mythos hạn chế chỉ cho chính phủ Mỹ và liên minh các công ty hàng đầu Mỹ, nguy hiểm hơn cho thế giới so với cách tiếp cận mã nguồn mở, toàn diện hơn của Trung Quốc.

“Nếu bạn tin rằng một mô hình AI nào đó có rủi ro thì việc để nó trong tay vài người có thể làm tăng rủi ro hơn nữa”, bà Zhang Yutong nói.

Kyle Chan, nghiên cứu viên tại Trung tâm John L Thornton về Trung Quốc thuộc Viện Brookings (Mỹ), cho biết cộng đồng AI Trung Quốc sẽ hoài nghi về ý định thực sự của Anthropic. Ông là chuyên gia về AI và công nghệ Trung Quốc.

Tháp tùng Tổng thống Trump đến Bắc Kinh, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent cho biết hai chính phủ sẽ thảo luận về các biện pháp bảo vệ các mô hình AI mạnh nhất, lần đầu tiên sau nhiều năm.

“Hai cường quốc AI sẽ bắt đầu đàm phán. Chúng tôi sẽ thiết lập giao thức về cách thức tiến hành các biện pháp tốt nhất cho AI để đảm bảo các tác nhân phi nhà nước không thể nắm giữ các mô hình này”, ông Scott Bessent chia sẻ với kênh CNBC.

Tuy vậy, Kyle Chan nhận định việc Anthropic cố giảm nhẹ phát ngôn bằng cách viết rằng công ty “rất tôn trọng người dân và những thành tựu của cộng đồng AI Trung Quốc” có thể sẽ khó tạo sự tin tưởng ở nước này.

“Đó chỉ là vài câu xã giao được kẹp giữa những đoạn văn dài mô tả AI của Trung Quốc như một mối đe dọa nghiêm trọng”, ông bình luận.

Trong khi đó, Alvin Wang Graylin cho rằng phát biểu của ông Scott Bessent đã chỉ ra “mối đe dọa chung thực sự”, đó là việc AI bị các tác nhân xấu lợi dụng, chứ không phải sự cạnh tranh giữa các quốc gia.

“Hành động có trách nhiệm là tìm tiếng nói chung, chứ không phải dựng thêm rào cản. Việc kích động cạnh tranh và đối đầu giữa hai cường quốc trong lúc quan hệ vừa xuất hiện cơ hội hòa dịu không chỉ vô trách nhiệm mà còn đi ngược các giá trị đạo đức”, Alvin Wang Graylin nói thêm.

Ảnh: SV

“Sẽ còn có những bước tiến mang tính nhảy vọt tương tự Claude Mythos”

Các cuộc thảo luận giữa Mỹ và Trung Quốc về AI diễn ra trong bối cảnh Claude Mythos phát hiện nhiều lỗ hổng bảo mật nghiêm trọng, buộc các ngân hàng và doanh nghiệp khác phải khẩn cấp vá lỗi và nâng cấp phần mềm để khắc phục điểm yếu trong hệ thống của họ.

Các quan chức chính phủ đã cảnh báo về nguy cơ những tổ chức ngoài nhà nước, tội phạm hoặc khủng bố lợi dụng Claude Mythos để gây gián đoạn thị trường và hệ thống tài chính toàn cầu.

Scott Bessent cho biết ngoài Claude Mythos, sẽ còn có những bước tiến mang tính nhảy vọt tương tự ở các mô hình AI khác từ Google và OpenAI. Ông nói chính phủ Mỹ đang tham vấn với cả ba công ty này và gọi họ là “những đối tác rất tốt”.

Theo Scott Bessent, Bộ Tài chính Mỹ đang làm việc với 11 ngân hàng lớn nhất để đảm bảo họ vá các lỗ hổng bảo mật, đồng thời sẽ làm điều tương tự với các ngân hàng khu vực nhỏ hơn và cả ngân hàng cộng đồng. Ông tin tưởng vào việc thích nghi với các năng lực AI mới sẽ diễn ra suôn sẻ.

Scott Bessent nghĩ rằng sẽ không có các cuộc thảo luận với Trung Quốc về AI nếu cường quốc châu Á đang dẫn đầu cuộc đua công nghệ này.

“Vì vậy, chúng tôi sẽ áp dụng các thực tiễn tốt nhất và các giá trị của Mỹ vào lĩnh vực này, rồi phổ biến chúng ra toàn thế giới”, ông nói về các mô hình AI.